BU KITOBNI ÖQING, UNDA SIZNING HAM QALBINGIZ BOR
Kasbim taqozosiga köra, ijodkorlar, şoir va yozuvçilar davrasida köp bölaman. Şunday damlarda, yaşirmayman, atrofimdagi insonlarning barçasi şoir-u şoiralarmi, deya hayratlanaman. Lekin ana şu şoir-u şoiralarning berilib ijod etgan maşqlarini (şeʼrlarini emas!) tinglab, oçiği, zerikib qolaman. Tezroq ularning davrasini tark etgim keladi. Nega, deysizmi? Haqiqiy, yuragimga yetib boradigan, könglim torlarini nafis tebratib, musiqiy ohang taratadigan satrlar topaolmaganimdan...
Çiroyli dastxat bitib, nihoyatda kamtarlik bilan “öqib körarsiz, opa”, deya qölimga tutqazgani, Odil Şomurodovning şeʼrlarini esa şunçaki varaqlab körmadim, balki qölimdan qöymay öqidim, zavq oldim, şeʼrlari ohanglarida tebranib-tebranib, quvonç bilan kitobni oxirigaça, ayrim şeʼrlarini takror-takror öqidim. Çunki bu şeʼriy bitiklarda katta qalb bor, dard, mehr va soğinç bor edi.
Bu olamni beğubor
Körmoq edi istagim.
Ğaming nima, ayt sening,
Şörlikkina yuragim?
Nima qilay quşginam,
Tor keldimi qafasing?
Muştlaringning zarbidan
Böğiladi nafasim.
Uşbu satrlar Odil Şomurodovning “Oila – muqaddas” deb nomlangan kitobidan joy olgan “Yurak” şeʼriga tegişli. Azbaroyi dardning zöridan “köksini tinmay muştlayotgan” yuragi bilan şoirning hasratlaşuvi juda çiroyli, dardli ohanglarda talqin etilganki, şeʼrxon beixtiyor özining yuragi bilan dardini bölişayotganday his etadi özini.
Şoirning “Kuçuk” şeʼri bolalik xotiralari haqida. Beboş bolalikning bir qaltis öyini sabab kuçukçani suvga çöktirib yuborgan bolakay (şoir)ning yoşi ulğaygan sari yuragida tugun bölib qolgan iztiroblari, oradan 40-yil ötib ketsa-da, vijdon azobidan zarb olgan qalbi iqrori öquvçida tabiat oldida masʼullik tuyğusini uyğotadi.
Kitobni varaqlaganim sari şoirning ajib sehrli şeʼriyat dunyosiga oşno bölib, dilimda hayrat uyğondi. Uning “Jigarim”, “Zabardast yigitlar”, “Özbekning”, “Alvido”, “Oila – muqaddasdir”, “Non taʼmi”, “Hayot”, “Onajon”, “O, muhabbat”, “Yurak töla dard”, “Donor”, “Internet”, “Yetimlar faryodi”, “Özbekning bolasi”, qöyingki, barça şeʼrlarini aslo befarq öqiş mumkin emas. Bu şeʼrlarda pokiza qalb tuğyonlari, ona Yurtga, jigarbandlarga, aziz xalqiga çeksiz mehr-muhabbat bor.
Odiljonning “Kaşfiyotçi”, “Boşliq” kabi hazil şeʼrlarida esa deyarli barçaga birday kulgu, sehr, zavq bağişlovçi komik xususiyat borki, şeʼrning har bir satri insonni aql-farosat bilan iş tutişga undab turadi.
Kimdir şoirlik haqida: “dardi bor odam şeʼr yozadi, yozuvçi-şoir böladi”, desa, jimgina yelkamizni qisib qöyamiz.
Balki rostdir, dard – insonni kuçli, irodali qiladi, sabr-toqatga örgatadi. Şu jihatdan olib qarasak, irodali, kuçli insonlar sabr-toqatli, metin bardoşli böladilar. Yaxşi şeʼr ham ana şu sabr-toqat va metin bardoş mevasi. Odiljonning “Buxorodan sevganman” deb nomlangan şeʼridan men ana şunday taassurot oldim. Şeʼrdagi lirik qahramon balki özidir, balki boşqadir. Nima bölganda ham sabr suvini içib, qatʼiyat va toqatidan kuç olib, metin bardoş bilan yaşagan insongina muhabbat dardini yenga oladi:
“Yöllar olis bölsa ham,
Köngil yaqin bölsa bas!
Men Manğitda kuy çalsam,
Buxorodan kelar sas...”
Bu satrlardan maşhur “Tanovar”ning dillarni örtovçi navolarini his etdingizmi? Albatta! Ana şu navolar oğuşida sevgilisi “yöliga köz tikib”, giryon yaşayotgan oşiq (Odiljon)ning katta qalbini ham his etasiz. Buning uçun “Oila – muqaddas” kitobini öqing va zavq oling. Kitobning har bir sahifasidan hayot haqiqatlarini topasiz va:
– Amudaryoda şunday şoir ham bor ekan-da! – deya çin dildan hayratlanasiz.
Men esa Odiljon Şomurodovni yangi kitobi bilan, siz aziz kitobxonlarni esa ifori xuş şeʼriy guldasta kitob javoningizdan joy olgani bilan tabriklayman.
Robiya YÖLDOŞEVA, Özbekiston Yozuvçilar Uyuşmasi aʼzosi.
Qoraqalpoğiston Respublikasida xizmat körsatgan jurnalist.

▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶