“ҲАЁТГА ҚАЙТИШ”

Умида нари-бери тушлик қилган бўлди-ю, кийимларини ўзгартириб, хонасининг калитини ётоқхона қоровули Вера опанинг қўлига топширди.

– Ишгами, қизим?

– Ҳа, Гули келса, бериб қўярсиз. Яхши қолинг. – Жилмайганча хайрлашди Умида. "Кўнглида кири йўқ қиз, ҳамиша кулиб юради”, – орқасидан қараб қолди Вера опа.

Ҳар куни ўқишдан келиб, шу пайтда отланади. Уйи Тошкентга узоқлиги учун, ойисини ҳадеб "пул” деб безовта қилишни истамагани учун ўзича иш топди. Ўқишига яқинроқ ошхонада официантка бўлиб ишларди. Тушдан кейин ўқиш тугаши билан Умида ошхонага югуради. Хўжайини яхши инсон. Умиданинг шароитини тушуниб, ҳар куни, бир кунлик ҳақини унинг қўлига беради. Хуллас топган пули Умиданинг ўзига етиб турибди.

Ҳар замонда уйига бориб қолгудай бўлса ойисига кўйлакми, рўмолми олар, укаси Эркинтойга эса футболчилар расми туширилган футболками, спорт пойабзалими, ҳеч бўлмаса кепка олиб борарди. Эркинжоннинг қувончини кўрсангиз. Кийимларини кийиб аллақачон қишлоқни бир-икки марта айланиб чиққан, ахир ҳамма оғайнилари кўришлари керак-да. Ойижонисининг хурсандчилигининг чеки йўқ.

– Вой, қизим-ей, ўзингни эплаганинг етмагандай, яна бизни ҳам ўйлайсан.

Онаси узундан-узоқ дуолар қилиб, худойимга шукроналар келтиради, шундай ақлли, одобли қиз берганига. Онаси Умиданинг пешонасидан ўпаётганида, хона эшиги зарб билан очилди-ю, қўлидаги телефонини столга отворганича, ошхона хўжайинининг яқин дўсти Бунёд кириб келди. Умида ширин хаёллар оғушидан ўзини тортиб олганича, нима гаплигига тушунмай турарди.

– Вой, жоним оғрияпти, ўлиб қоламан ҳозир. Чидолмайман. Ҳеч кимни  топиб бўлмаяпти, – жон талвасасида бақирарди у. Тинмай қалтираётган Бунёдни кўриб, аввалига Умида қўрқиб кетди, кейин ўзини қўлга олиб, Бунёдга яқинроқ келди. Бундай вазиятда нима қилиш керак, бўлғуси шифокор бўлса.

Бунёд ошхона хўжайини Рустам аканинг ўртоғи эди. Ошхонага тез-тез келиб тургани учун Умида у ҳақда баъзи нарсалардан хабардор эди. Отасидан қолган бойликни кўтаролмай, ёмонларга қўшилиб, гиёҳванд бўлиб қолган Бунёдни бу йўлдан қайтаришга онаси ҳам, дўсти Рустам ака ҳам кўп уринишган. Бунёд яхши томонга ўзгара бошлаганди, бугун нима жин урди, яна касали тутди. Дори тополмагани учун у Рустамнинг олдига келди.

– Рустам, озгина топиб бер, ўлиб қоламан ҳозир. Менга дори сотмасликларини сен айтгансан, биламан. Ҳаммангни ёмон кўраман.

Ошхонада 2-3 нафар доимий мижозлар бўлиб, улар ҳам Бунёднинг  танишлари эди. Шунинг учун улар бу томошага унчалик эътибор беришмади. Катта ошпаз Жасур:

– Бунёд ака, Рустам акам йўқ эдилар, ҳозир келиб қолади. Ичкарига кириб дам олақолинг, – деб Умиданинг дам олиш хонасида эканлигини билибми, билмайми Бунёдни бир амаллаб хонага киритди ва эшикни ҳар эҳтимолга қарши ташқаридан қулфлаб қўйди. Рустамни топиш учун телефон гўшагини кўтарди.

Умида сезди, энди у барибир бу хонадан чиқиб кетолмайди. Эшикни таққиллатса бўларди, лекин ички бир туйғу унинг  бундай қилишига йўл қўймади.

У ҳозир ўзини ҳақиқий шифокор, Бунёдни эса бемори деб тасаввур қилди. Ўзини қўлга олиб касаллик билан курашишга аҳд қилди. Пичирлаб, Гиппократ қасамини ичди. У бу қасамни абитуриентлик пайтларидан ёд биларди. Нияти холис экан, мана энди диплом олиш арафасида турибди. Яна худо хоҳласа, 4-5 ойга дипломли бўлади. Бунёд эса кун сайин гиёҳвандлик дардидан халос бўлиб борарди...

Нодира ЯНГИБОЕВА.

СЎНГГИ БЕКАТ

Катта дарвозали бу иморат катта  йўл ёқасида жойлашган. Баъзан йўлим шу томонга тушади. Бир куни дарвоза ёнидан ўтаётиб, панжарага суяниб турган 5-6 яшар қизалоққа кўзим тушди. Қизча қўлида бир дона гул  ушлаганча ўтган-кетганга термулиб турарди. Бир-икки кундан кейин ҳам, бир ҳафтадан кейин ҳам шу ҳолатга кўзим тушгач, тўхтаб, қизчадан сўрадим:

– Қизим, нега ҳар доим шу ерда турасан?

– Ойимни кутиб турибман. Ойим келаман, деб кетгандилар.

Панжара тирқишидан қўлимни узатиб, қизчанинг  қўлидан ушладим:

– Менга қиз бўласанми?

Қизча ёш тўла кўзларини жавдиратиб:

– Сиз ойим эмассиз-ку, – деди. Уни бағримга босгим, сочларини силаб, эркалагим, юпатгим келди. Лекин бунинг иложи бўлмади. Дарвоза ичкаридан қулфланган, тепасида "Меҳрибонлик уйи” деб ёзиб қўйилган эди.

***

Гулларга бурканган сўлим маскан. Ўриндиқларда ҳассага суянган қариялар суҳбатлашиб ўтиришибди. Аҳён-аҳёнда дарвоза олдига машина келиб тўхтайди. Шунда барчанинг нигоҳи машинадан тушган одамга тикилади. Кейин худди айбдор кишилардай кўзларини ердан узмасдан жим қолишади.

Мана, дарвоза ёнига қимматбаҳо машина келиб тўхтади. Машинадан тушган кишини бир қария таниди, шекилли, ҳассага суяниб ўрнидан турди. Машинадан тушган одам юкхонадан иккита катта сумка олди-да,  дарвоза олдидаги назоратчига берди. Унга бир нималар дегач, машинасига ўтириб, жўнаб кетди. Ўрнидан турган қария астагина жойига ўтирди ва савол назари билан қараган ҳамроҳига эшитилар-эшитилмас овозда деди:

- У ўғлим, катта жойда ишлайди, доим хайрия қилиб туради...

Қария бу сўзларни шундай қийналиб, шундай мунғайиб айтдики, ҳамроҳи ҳеч нарса  демади. Гулларга бурканган бу сўлим масканнинг дарвозаси тепасига "Саховат уйи” деб ёзиб қўйилган эди.

Ҳайитгул ЙЎЛДОШЕВА,

меҳнат фахрийси.

(Фото - http://tafsilot.uz)