«SEVGI TARIXI» – ŞAʼNINGIZGA DOĞ TUŞIRMASIN!
– Sevib turmuş qurganmisiz? – deya söradim köp yillarning yuzini körgan bir onaxondan. Beʼmani savolim uçun uzr söraşga endigina oğiz juftlayotsam yuzida tabassum bilan gap boşladilar:
– Eh, qizima-a, bizning davrimizda bunaqa narsalar bölmagan. Ota-onam loyiq topgan odamga tegib, kam bölganim yöq, mana, xudoga şukur, farzandlarim, nevaralarim, evaralarim bor, men dunyodagi baxtli onalardan biriman.
Onaxonning gaplarini tinglay turib, beixtiyor, öşa davrni hozirgi zamon bilan taqqoslagim keldi. Qiziq, avvallari rostdan ham yoşlar ota-onalari tanlagan yigitga turmuşga çiqqan, ota-onasi tanlagan qizga uylanişgan. Hozirgilarga öxşab goh pinhona, goh oşkora uçraşuvlar-u, köça-köyda qöl uşlaşib yurişlar bölmagan. Bunday nomaʼqulçiliklarni özlariga or deb bilişgan...
Biroq qiziği şundaki, öşa davrda bir-birini sinamay, "sevgi sarguzaştlari”ni boşidan ötkazmay turmuş qurganlar orasida qöydi-çiqdilar, ajralişlar hozirgiga qaraganda ança kam bölgan, deyarli uçramagan. Men bu bilan hozirgi yoşlarni qoralamoqçi emasman. Har kim ham sevib, sevilib, baxtli bölişga haqli. Biroq meni öylantirayotgan, dilimni xira qilayotgan masala boşqa.
Aziz muştariy, keyingi paytlarda töyidan oldin falonçining öğli yoki qizi "sevgi tarixi” işlatgani Urgançga ketibdi, yo bir qismini Nukusda, bir qismini Toşkentda "sʼyomka” qilarmiş, degan gap-sözlar sizning ham quloğingizga çalinayotgan bölsa ajab emas. Bu odat keyingi paytlarda turmuş qurayotganlar orasida şunday keng tus olmoqdaki, hatto ayrim yoşlarimizning qöş-tirnoq içidagi anʼanasiga aylanib boryapti. Bu haqda söz ketarkan, sevgi tarixi özi nima, degan savol tuğilişi tabiiy. Sevişganlarning tanişgan kunidan boşlab, to töy kuniga qadar bölgan uçraşuvlari, sevgi sarguzaştlari romantik tarzda tasvirga olinişi "sevgi tarixi” deb atalarkan.
Keyinçalik bu "tarix”ni baʼzi yoşlar ijtimoiy tarmoqlarga joylaştirar, ayrimlari esa töyi kuni katta ekranda töyga yiğilganlar eʼtiboriga havola qilişar ekan...
Xöş endi, bi-ir öylanib köraylik-çi, aziz yoşlar, bu beʼmani, bizning milliyligimizga butunlay begona bölgan odatni nima deb ataş mumkin? Yegani oldida, yemagani orqasida bölgan yoşlarimizning töqlikka şöxligimi? Menimça, bu xunuk odatni biz maʼnaviyatsizlik va isrofgarçilik deb atasak, töğriroq böladi. Darhaqiqat, agar masalaga moliyaviy jihatdan qaraydigan bölsak, öşa "Sevgi tarixi” "sʼyomkasi”ga ketadigan xarajatlar, yöl haqi-yu, boşqa xarajatlarni hisoblab köradigan bölsak... ota-onaning çöntagining şöri.
Kelib çiqişi mavhum bölgan salbiy odatlarni tarğib qilayotgan, özlariça zamonadan oldinroqqa talpinayotgan yoşlarga qarata döstlarça şunday degim keladi: azizlarim, bilasizmi, haqiqiy sevgi tarixi yurakda böladi. U özaro mehr-muhabbat va odob-axloq asosiga quriladi. Sevgisini yuqoridagi kabi köz-köz qilib, yetti iqlimga ovoza qiliş maʼnaviyatli insonlarga yaraşmaydi. Eng yomoni, bu kelgindi odatlar sizning muhabbatingizga va şaʼningizga soya solişi mumkinligi töğrisida öylab köring!
Aziza MADRAHIMOVA.
(Foto - http://zarnews.uz)

▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶