БОЛАНГИЗ УЙДА НЕЧА СОАТ ДАРС ТАЙЁРЛАЙДИ?

Буни кўпчилик ота-оналар аниқ айта олмайди. Бироқ жорий йил ёзида Тошкентда ЮНИСЕФ ва таълим соҳаси вакиллари Ўзбекистонда таълим сифати масаласида тадқиқот ўтказганларида, тўртинчи синф ўқувчилари орасида фақат 43 фоиз болаларгина ўқиган нарсасини тушуна олиши маълум бўлган. Уй вазифаларини бажариш учун ўқувчиларнинг кўп қисми жуда оз вақт сарфлаши аниқланган. Бу болаларнинг билими саёз бўлишига сабаб бўлиши мумкинлиги айтилган.
Ёшликда олинган билим – тошга ўйилган нақш каби, деган доноларимиз. Дарҳақиқат шундай. Бунинг учун бошланғич синфларда болаларнинг кўнглига йўл  топиб, билим олишга ҳавас уйғота олиш, дарс машғулотларини пухта ўзлаштиришларига эришиш жуда муҳим. Бунинг учун мактабдаги 4-5 соат ўтилган дарслар кифоя қилмаслиги, ўқувчи уйида уйга берилган вазифаларни ҳам бажариб, билимларини бойитиб боришга интилмоғи жуда муҳим.
Кўпчилик ота-оналар болани ўқитиш, тарбиялаш мактабнинг иши, деб ҳисоблайди, фарзандининг уйга вазифасини қандай тайёрлаётганига ва дарслик, дафтар ва бошқа-да ўқув қуролларига қандай муносабатда бўлаётганига эътибор бермайди. Назорат йўқлиги эса болани бепарволикка бошлайди.
Мен 15 йилдан бери бошланғич синфларга дарс бериб келаман. Ўтган даврларда тажрибамдан шундай хулосага келдимки, таълим-тарбияда ўқитувчилар ва ота-оналар мустаҳкам ҳамкорликда иш олиб боришмаса, яхши натижага эришиш қийин. Ахир бола бир кунда 4-5 соат мактабда бўлса, қолган вақтини оиласида ўтказади-ку.
Шу боисдан ҳам ота-оналар иш, оила ташвишларидан вақт ажратиб, фарзандларининг уй вазифаларини қандай бажарганини, мактабда ўтилган машғулотни қандай ўзлаштирганини, шунингдек, ақлий-қобилиятини ўстирадиган бадиий адабиётлар олиб бериб, ўқишини назорат қилиб борса, булар – болада ўзига нисбатан масъулиятни оширади, билим олишга интилишини кучайтиради.
Бошланғич синфларга дарс бериш анча мураккаб иш. Чунки ҳали оила даврасида бемалол болалик – пошшолик даврида, ота-она ардоғида юрган жажжи ўғил-қизларни билим олишга жалб этиш осон кечмайди. Бироқ бу – ҳар бир ўқувчининг етук инсон бўлиб етиши учун мустаҳкам пойдевор қўйиладиган давр. Демак, беғубор болаларнинг эртага ким бўлиб вояга етиши аввало ота-оналар, мактаб таълимига боғлиқ. Зиммамизда қанчалик масъулиятли вазифа турганлигини унутмайлик.
Маҳфуза ТОВБАЕВА, 76-сонли мактаб бошланғич синф ўқитувчиси.