BOLANGIZ UYDA NEChA SOAT DARS TAYYoRLAYDI?

Buni koʻpchilik ota-onalar aniq ayta olmaydi. Biroq joriy yil yozida Toshkentda YuNISEF va taʼlim sohasi vakillari Oʻzbekistonda taʼlim sifati masalasida tadqiqot oʻtkazganlarida, toʻrtinchi sinf oʻquvchilari orasida faqat 43 foiz bolalargina oʻqigan narsasini tushuna olishi maʼlum boʻlgan. Uy vazifalarini bajarish uchun oʻquvchilarning koʻp qismi juda oz vaqt sarflashi aniqlangan. Bu bolalarning bilimi sayoz boʻlishiga sabab boʻlishi mumkinligi aytilgan.
Yoshlikda olingan bilim – toshga oʻyilgan naqsh kabi, degan donolarimiz. Darhaqiqat shunday. Buning uchun boshlangʻich sinflarda bolalarning koʻngliga yoʻl  topib, bilim olishga havas uygʻota olish, dars mashgʻulotlarini puxta oʻzlashtirishlariga erishish juda muhim. Buning uchun maktabdagi 4-5 soat oʻtilgan darslar kifoya qilmasligi, oʻquvchi uyida uyga berilgan vazifalarni ham bajarib, bilimlarini boyitib borishga intilmogʻi juda muhim.
Koʻpchilik ota-onalar bolani oʻqitish, tarbiyalash maktabning ishi, deb hisoblaydi, farzandining uyga vazifasini qanday tayyorlayotganiga va darslik, daftar va boshqa-da oʻquv qurollariga qanday munosabatda boʻlayotganiga eʼtibor bermaydi. Nazorat yoʻqligi esa bolani beparvolikka boshlaydi.
Men 15-yildan beri boshlangʻich sinflarga dars berib kelaman. Oʻtgan davrlarda tajribamdan shunday xulosaga keldimki, taʼlim-tarbiyada oʻqituvchilar va ota-onalar mustahkam hamkorlikda ish olib borishmasa, yaxshi natijaga erishish qiyin. Axir bola bir kunda 4-5 soat maktabda boʻlsa, qolgan vaqtini oilasida oʻtkazadi-ku.
Shu boisdan ham ota-onalar ish, oila tashvishlaridan vaqt ajratib, farzandlarining uy vazifalarini qanday bajarganini, maktabda oʻtilgan mashgʻulotni qanday oʻzlashtirganini, shuningdek, aqliy-qobiliyatini oʻstiradigan badiiy adabiyotlar olib berib, oʻqishini nazorat qilib borsa, bular – bolada oʻziga nisbatan masʼuliyatni oshiradi, bilim olishga intilishini kuchaytiradi.
Boshlangʻich sinflarga dars berish ancha murakkab ish. Chunki hali oila davrasida bemalol bolalik – poshsholik davrida, ota-ona ardogʻida yurgan jajji oʻgʻil-qizlarni bilim olishga jalb etish oson kechmaydi. Biroq bu – har bir oʻquvchining yetuk inson boʻlib yetishi uchun mustahkam poydevor qoʻyiladigan davr. Demak, begʻubor bolalarning ertaga kim boʻlib voyaga yetishi avvalo ota-onalar, maktab taʼlimiga bogʻliq. Zimmamizda qanchalik masʼuliyatli vazifa turganligini unutmaylik.
Mahfuza TOVBAYeVA, 76-sonli maktab boshlangʻich sinf oʻqituvchisi.