Бировнинг ҳаётида бировнинг бурнига ўрин йўқ

        "Гап болалайди" деган иборани ҳеч тушунмас эдим. Гап қандай қилиб "болалаши" мумкин?! Ахир у сигирмидики, болаласа! Энди билсам бу бежизга айтилмаган экан. Таажжубки: "Вой эшитдингларми-и?", "Ана шарманда-а...", "Бир гап айтаман, ҳеч кимга айтмайсиз фақат..." сингари "сўзбоши"лар сабаб жамиятимизда қандай хунук ишлар содир бўлади-я! Ана шундай ҳеч кимга "айтилмаган" бир гап эл оғзида эллик оғиз бўлиб, баъзан битта оилани барбод қилиши, ёки бировнинг гулдай номини ёмон отлиқ қилиши ачинарли. Муаммо ана шунда!

       Бир танишимнинг тўйи тўхтатилди. Одамлар ҳайрон. Неча йилки севишиб, аҳд-у паймон қилиб, энди висолга етаман деганда ёшлар "айниди" қолди. Тўғрироғи, йигит тўхтатди тўйни. Айтишича, куёв томон қизнинг маҳалласидан келин томонни суриштириб кўришса, қўшнилари у оила яхши оила эмаслигини, қиз ҳам яхши қиз эмаслигини айтишибди. Хуллас, ким яхши-ю, ким ёмон эканлигини "тарози"га тортиб ўтирадиган бекорчи хотинлар сабаб бир муқаддас қўрғон қурилмасдан олдин "қулади". Куёв эса, эндиликда бошқа мукаммал оиланинг, мукаммал қизини ахтариб юрибди... Топсин! Бироқ, ҳаётда ўша МУКАММАЛ оила бормикан? Мукаммал қиз-чи??? Ахир, дунёдаги барча ижобий ва салбий хислатлар яратган томонидан барча мавжудотларга тенг тақсимланган бўлса. Буни устига инсониятнинг очилмаган қирралари ва кашф этилмаган хусусиятлари бисёр бўлса. Менимча, юз фоиз камчиликсиз ва фариштасимон одам бу- она қорнидаги эмбрион. Сабаби, шахс ёруғ оламга келиши билан уни "позитив" ва "негатив" муносабатлар қарши олади. Бундай муносабатлар қуршовида ўзликнинг фариштасимон жиҳатларини асраб қолиш амри маҳол. Ким билади, балки ўша куёв йигит шу нарсаларни ҳали англаб етмагандир. Гап бунда эмас. Ҳамма гап бировнинг шахсий ҳаётига билиб-билмай бурун суқаётган, бировнинг оиласини қоралаб, гулдай қизнинг бошидан "мағзава" ағдараётган ғийбатчиларда. Баъзан шундай, оёғи билан эмас, тили билан юрадиган ғийбатчиларга қараб: -Бировнинг ҳаёти билан нима ишинг бор, ўзингни билгин! Балки сен ёмон отлиқ қилаётган одам ҳақиқатан ёмондир, балким яхшидир. Хўш, сенга нима? Агар у яхши инсон бўлса, қилган туҳматинг ўринсиз бўлса сен гуноҳкорсан! Агар, у ростдан ёмон одам бўлса, қилган ёмонликларининг, гуноҳларининг товонини ўзи тўлайди-ку!.. дегим келади. Баъзан эса бу гапларни айтмай, жим кетгим келади... Чунки ҳаёт йўлингдаги ҳар битта "ҳурган ит"га тўхтаб, тош отаверсанг, у билан ҳисоблашаверсанг кўзлаган манзилингга етолмай қоласан. Итларнинг вазифаси маълум- ҳуриш. Табиатнинг бу турғун қонунини эса ўзгартириб бўлмайди.

-Агарда бирор жойдан уйга машинада қайтсам, албатта "сариқ" рангли таксига минаман. Чунки бошқа рангдаги машинадан маҳаллани бошида тушиб қолсам, қўшнилар маломат қилади, -деган эди бир дугонам.

Эҳҳ айрим одамлар, бошқанинг ҳаётини қўйиб, қачон ўзингиз учун яшайсиз... Айни даврда биз паранжи ўраб, вақтни қуёшга қараб ўлчайдиган замонда эмас, эркин ва демократик давлатда, ҳар ким ўз-ўзини тафтиш қила оладиган жамиятда яшаяпмиз. Бундай ривожланаётган, эркин муҳитга қандайдир "деди-деди"лар ва "Келинлар қўзғолони"даги каби фақат "шипиён"лар ҳақида гаплашадиган овсинжонлар ярашмайди. Шахсий ҳаёт бу, ўз номи билан шахсийдир. Бу ҳаётда ҳар бир инсоннинг ўз чегаралари мавжуд. Ўз қонуниятлари мавжуд. Муҳими ўша чегарадан чиқиб кетмаслик. Шундай экан, бировни муҳокама қилишдан тийилиш ҳам бир яхшилик. Зеро, ҳар ким оғзидан чиқаётган "сўз юки"га масъулиятли бўлса, ҳаммаси жой-жойига тушади.

Азиза МАДРАҲИМОВА