Тинчликни асрайлик!
Адабиёт дарсида машҳур ёзувчи Ўткир Ҳошимовнинг ҳаёти ва ижоди билан танишдик. Адабиёт фани ўқитувчимиз бизга Ўткир Ҳошимовнинг “Икки эшик ораси” асаридан берилган парчаларни ўқиб келишни уйга вазифа қилиб бердилар.
Уйга боргач, ишларимни қилдим. Кейин эса дарслигимни олиб, уйга берилган “Икки эшик ораси” асарини мутолаа қила бошладим. Ушбу асар мени ўзига шунчалик тортдики, ундаги воқеалар шу даражада таъсир қилдики, кўзларимда ёш қалқиди.
Мана шу романдан қисқагина парча мени чуқур ўйга солиб қўйди. Ва қалбимда бу асарнинг тўлиқ нашрини ўқиш истаги уйғонди. Китобда инсонлар тақдири ва инсон умрининг мураккаблиги зўр маҳорат билан тасвирланган. Асарни мутолаа қилишда бир нарсани англадимки, адиб биринчи навбатда тинчликка раҳна солган урушни қоралайди: унинг ғайриинсоний моҳиятига урғу беради. Айниқса, уруш воқелигининг ҳар бир ота-она қалбини жароҳатлагани, кўнгилларига озор етказгани романнинг умуминсоний пафосини ташкил этади. Адиб қаламга олган образлари воситасида оддий одамларнинг фазилатлари – мардлиги, матонати, ватанпарварлиги ва сабр-бардошини кўрсатади. Ҳаммасидан ҳам кўпроқ таъсир қилган ва мени шу мақолани ёзишга ундагани – бу асарнинг III бўлимидаги “Робия” ҳикояси бўлди. Чунки оғир хаста, кўрпа-тўшак қилиб ётган бемор онасининг ёнидан жилмай ўтирадиган тўққиз ёшли Робия на мактабга борар эди, на кўчага чиқарди. Дадаси ишдан келишини кутиб, оч ўтирар, келгач эса ялиниб нон сўрарди: “Дадажон илтимос, нон беринг, но-о-о-н”.
Айнан мана шу жумлалар менинг юрагимни эзиб юборди. Ва бир савол дилимни ўртади: бизнинг ҳозиргидек тинч-тотув ва бахтиёр кунларимиз учун қанчадан-қанча одамлар жонини фидо қилган. Тинчлик учун курашганлар. Уларнинг оиласи эса худди юқоридаги “Робия” ҳикоясидагидек, оч-наҳор қолиб, кўп қийинчиликлар кўрган. Болалари, ҳатто мактабга боришмаган...
Биз ҳозир тинч-тотув ва бахтиёрмиз. Лекин айрим тенгдошларимиз мана шу фаровон кунларнинг, бепул таълимнинг қадрига этмасдан, илм олиб, ҳунар эгалламасдан, олтинга тенг вақтларини бемаъни ишлар билан ўтказишмоқда. Хўш, улар ҳар бир ўтаётган беғам вақти ортида қанчадан-қанча инсон меҳнати борлигини билишармикан?
Азиз тенгдош! Ёшлик – олтин давр. Бу даврда фақат ўқиб-ўрганиб, илм излаб, бирор ҳунар эгаллаб, ўз олдингизга қўйган эзгу мақсадингиз сари дадил қадам ташланг. Китоб ўқинг ва китоблардаги ҳикматларни уқиб олинг. Китоб – энг кучли ва донишманд тарбиячидир. Зеро, аждодларимиз мерос қолдирган тинчликни – ҳар биримиз ўз ақл-у заковатимиз билан асрайлик!
Ирода ЭРДОШЕВА, 38-мактаб ўқувчиси.
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
