21.11.2026
Тил Öz Qq Ёзув Кирилл Lotin
Reklama banneri
Ҳарф ўлчами Ранг Расмлар
21.11.2026, 03:48
Жамият 👁 195

Қурони карим тарихидан

Қурони карим тарихидан

Қуръон - арабча "ўқимоқ", "қироат қилмоқ" деган маъноларни англатади. Мусулмонларнинг асосий муқаддас китоби Қуръон ваҳий орқали Муҳаммад Мустафо саллаллоҳу алайви вассалламга 610-632-йиллар оралиғида нозил қилинган. Ислом оламида Қуръон мусъҳаф номи билан ҳам машҳур. Ислом уламолари Қуръоннинг 30 хил ном ва сифатларини санаб ўтганлар.

Тарихчи Ибн Сад роҳимаҳуллоҳнинг ривоятига кўра Қуръон нозил бўлишининг бошланиши Муҳаммад алайҳиссалом туғилганларининг 41-йили рамазон ойининг 27-кунига ўтар кечаси рўй берган. Бу пайтда пайғамбаримиз Макка шаҳри яқинидаги Ҳиро ғорида чуқур тафаккурга берилиб ўтирган. Жаброил алайҳиссалом тушиб, Расулуллоҳ саллаллоҳу алайҳи вассалламни 3маротаба сиқиб қўйиб юборади ва "ўқинг" деб буюрадилар.

Муҳаммад САВ Қуръон оятларини Жаброил алайҳисаломдан қабул қилар, бошқа мусулмонлар у кишидан эшитиб, ёдлаб олганлар. Бу пайтларда ёзиш илмидан жуда озчилик хабардор бўлган. Ёзишни билганлар япалоқ тошга, хурмо пўстлоғи, катта суяк, тери ва шунга ўхшаш нарсаларга Қуръонни ёзиб борганлар.

Пайғамбаримиз тириклик чоғларида яна воҳий тушиб қолар деган умидда Қуръон жамлаб китоб ҳолига келтирилмаган. У зод вафотидан кейин Қуръон кишиларнинг хотирасида ва ёзган нарсаларида сақланиб қолган.

Пайғамбаримиз вафотидан кейин Абу Бакр розияллоҳу анҳу мусулмонларга бошлиқ қилиб тайинланади. У киши даврида диндан қайтганлар ва мусулмонлар ўртасида қаттиқ жанглар бўлиб ўтади. Қуръонни ёд билган кўплаб қорилар шаҳид бўлади. Шундан сўнг Умар Абу Бакрга қорилар ўтиб кетаверса, Қуръонга зарар етиши мумкин, шунинг учун уни жамлаб, китоб ҳолига келтириш керак деган маслаҳатни беради. Аввал Абу Бакр бу таклифга иккиланади. Чунки пайғамбаримиз ҳаётлик чоғларида Қуръон китоб ҳолига келтирилмаган. Кейин эса Абу Бакр Қуръонни китоб ҳолига келтириш зарурлигини тушуниб етади. Бундай масулиятли ишни Зайт ибн Собит исмли саҳобага топширади. Чунки у зот пайғамбаримиз билан кўп бирга бўлган. Қуръонни энг яхши ёд олган ва уни пайғамбаримиз ҳузурида ёзиб олган эдилар.

Китоб ҳолига жамлаш ишлари ўта машаққатли кечади. Қуръонни кийик терисидан ишланган саҳифаларга ёзиб борадилар.

Қуръонда асосий ибодат талаблари белгилаб берилган. Булар: намоз, рўза, закот ва бошқалар. Ундаги ахлоқий ва ҳуқуқий нормалар кейинчалик шариятга асос қилиб олинган.

Қуръонда инсонларнинг этник бўлиниши, ижтимоий табақаланиши, айирмачилик, миллатчилик инкор этилади. Аллоҳ назарида барча тенг. Инсонлар Аллоҳ томонидан миллати, насаби, бойлиги, имтиёзига қараб эмас, балки, унинг қалби, савоб ишлари муҳтожларга ёрдам бериши инсонпарварликни улуғлаши жиҳатидан баҳолаш Қуръоннинг мазмун моҳиятини белгилайди.

Нуржамол Туребоева, Урганч Давлат университети тарих факультети талабаси.

🎬 Видеогалерея Барчаси →
БИР ВАТАН, БИР ЭЛ, БИР БАЙРОҚ! АМУДАРЁДА БАЙРОҚ ЭСТАФЕТАСИ КЎТАРИНКИ РУҲДА ДАВОМ ЭТДИ ▶ БИР ВАТАН, БИР ЭЛ, БИР БАЙРОҚ! АМУДАРЁДА БАЙРОҚ ЭСТАФЕТАСИ КЎТАРИНКИ РУҲДА ДАВОМ ЭТДИ 16.11.2026 «Илғор фермерлар клуби» аъзолари учун дала семинарлари ўтказилди ▶ «Илғор фермерлар клуби» аъзолари учун дала семинарлари ўтказилди 16.11.2026 Болажонларга йўл ҳаракати қоидалари ҳақида маълумотлар берилди ▶ Болажонларга йўл ҳаракати қоидалари ҳақида маълумотлар берилди 13.11.2026 Сайёр қабулда 12 та мурожаатдан 10 таси ижобий ҳал этилди ▶ Сайёр қабулда 12 та мурожаатдан 10 таси ижобий ҳал этилди 13.11.2026 Амударё туманида СЕО ва ЖС бўлимининг янги биноси фойдаланишга топширилди ▶ Амударё туманида СЕО ва ЖС бўлимининг янги биноси фойдаланишга топширилди 12.11.2026 Амударёлик нуронийлар мини футбол бўйича ўртоқлик учрашувида ғолиб чиқди ▶ Амударёлик нуронийлар мини футбол бўйича ўртоқлик учрашувида ғолиб чиқди 12.11.2026 49-сонли боғчада экологик тарбиянинг амалий методикалари намойиш этилди ▶ 49-сонли боғчада экологик тарбиянинг амалий методикалари намойиш этилди 12.11.2026 Ўрта қалъа овулида хотин-қизлар билан профилактик учрашув ўтказилди ▶ Ўрта қалъа овулида хотин-қизлар билан профилактик учрашув ўтказилди 12.11.2026 65-сонли мактабнинг янги биноси фойдаланишга топширилди ▶ 65-сонли мактабнинг янги биноси фойдаланишга топширилди 11.11.2026 Амударё туманида кузги шудгорлаш ишларини сифатли ташкил этишга алоҳида эътибор қаратилмоқда ▶ Амударё туманида кузги шудгорлаш ишларини сифатли ташкил этишга алоҳида эътибор қаратилмоқда 10.11.2026 45-сонли боғчада «Жажжи экологлар» амалий семинари бўлиб ўтди ▶ 45-сонли боғчада «Жажжи экологлар» амалий семинари бўлиб ўтди 10.11.2026 Аҳоли саломатлиги — олий қадрият ▶ Аҳоли саломатлиги — олий қадрият 09.11.2026 Амударё туманида куз-қиш мавсумига тайёргарлик ишлари ўрганилди ▶ Амударё туманида куз-қиш мавсумига тайёргарлик ишлари ўрганилди 09.11.2026 Жисмоний тайёргарликдан ўтган чақирилувчилар ҳарбий қисм вакиллари билан суҳбатлашди ▶ Жисмоний тайёргарликдан ўтган чақирилувчилар ҳарбий қисм вакиллари билан суҳбатлашди 09.11.2026 Қўриқлаш хизмати — аҳоли осойишталиги ва мулк дахлсизлигининг кафолатидир ▶ Қўриқлаш хизмати — аҳоли осойишталиги ва мулк дахлсизлигининг кафолатидир 06.11.2026 АМУДАРЁДА “ЯШИЛ МАКОН” ЛОЙИҲАСИ ДОИРАСИДАГИ ИШЛАР ИЗЧИЛ ДАВОМ ЭТМОҚДА ▶ АМУДАРЁДА “ЯШИЛ МАКОН” ЛОЙИҲАСИ ДОИРАСИДАГИ ИШЛАР ИЗЧИЛ ДАВОМ ЭТМОҚДА 06.11.2026 Боғча тарбияланувчилари учун экологик тарбия методикалари намойиш этилди ▶ Боғча тарбияланувчилари учун экологик тарбия методикалари намойиш этилди 05.11.2026 Амударё туманида ички ишлар органлари ходимларининг касб байрами кенг нишонланди ▶ Амударё туманида ички ишлар органлари ходимларининг касб байрами кенг нишонланди 05.11.2026 Меҳнат ярмаркасида 29 нафар фуқаро доимий ишга жойлаштирилди ▶ Меҳнат ярмаркасида 29 нафар фуқаро доимий ишга жойлаштирилди 05.11.2026 Олис овуллардаги мактабларда «Китобхон ёшлар» клублари ташкил этилади ▶ Олис овуллардаги мактабларда «Китобхон ёшлар» клублари ташкил этилади 04.11.2026 Йўлларнинг қиш мавсумига тайёрлиги жойида ўрганилди ▶ Йўлларнинг қиш мавсумига тайёрлиги жойида ўрганилди 04.11.2026 Амударё туманида ҳарбий прокуратура сайёр қабули ва меҳнат ярмаркаси ўтказилди ▶ Амударё туманида ҳарбий прокуратура сайёр қабули ва меҳнат ярмаркаси ўтказилди 04.11.2026 Амударё туманида кузги мавсумда 829 минг кўчат экилади ▶ Амударё туманида кузги мавсумда 829 минг кўчат экилади 03.11.2026 Амударё туманида маънавий-маърифий ишлар самарадорлиги, мавжуд муаммолар муҳокама қилинди ▶ Амударё туманида маънавий-маърифий ишлар самарадорлиги, мавжуд муаммолар муҳокама қилинди 02.11.2026 ҲАРБИЙ ХИЗМАТЧИЛАР УЧУН КАСБ-ҲУНАР ТАЪЛИМИ КУРСЛАРИ ЯКУНЛАНИБ, СЕРТИФИКАТЛАР ТАНТАНАЛИ ТОПШИРИЛДИ ▶ ҲАРБИЙ ХИЗМАТЧИЛАР УЧУН КАСБ-ҲУНАР ТАЪЛИМИ КУРСЛАРИ ЯКУНЛАНИБ, СЕРТИФИКАТЛАР ТАНТАНАЛИ ТОПШИРИЛДИ 02.11.2026 Қонунчиликдаги аёллар ва болалар ҳуқуқлари ҳимоясига оид нормалар тушунтирилди ▶ Қонунчиликдаги аёллар ва болалар ҳуқуқлари ҳимоясига оид нормалар тушунтирилди 31.10.2026 Аҳолига сифатли ичимлик суви етказиб бериш борасидаги камчиликлар бартараф этилмоқда ▶ Аҳолига сифатли ичимлик суви етказиб бериш борасидаги камчиликлар бартараф этилмоқда 31.10.2026 Жажжи экологлар табиатни асраш бўйича дастлабки тушунчаларга эга бўлишди ▶ Жажжи экологлар табиатни асраш бўйича дастлабки тушунчаларга эга бўлишди 31.10.2026 10 ой давомида Қорақалпоғистон бўйича 39 та ҳолатда ичимлик суви кўрсаткичлари белгиланган талабларга жавоб бермаслиги аниқланди ▶ 10 ой давомида Қорақалпоғистон бўйича 39 та ҳолатда ичимлик суви кўрсаткичлари белгиланган талабларга жавоб бермаслиги аниқланди 30.10.2026 1-сонли мактабда Ўзбек тили байрами нишонланди ▶ 1-сонли мактабда Ўзбек тили байрами нишонланди 26.10.2026