ТАБИИЙ ВА ИС ГАЗИДАН ЗАҲАРЛАНИШДАН САҚЛАНИНГ

Инсон учун бебаҳо бўлиб ҳисобланган ҳаётимиз ҳамиша бир маромда кечавермайди. Тасодифан содир бўлган бахтсиз ҳодисалар гоҳида ҳаётни хавф остида қолдиради. Айниқса, заҳарли моддалардан ёки газдан заҳарланиш каби фавқулодда вазиятлар оғир оқибатларни келтириб чиқаради.

Кейинги вақтларда иссиқлик таъминотига эҳтиёж ортган қишнинг совуқ кунларида республикамизнинг айрим ҳудудларида табиий ва ис газидан заҳарланиш ҳолати билан боғлиқ фавқулодда вазиятлар кўп учрамоқда. 

Ис гази – бу рангсиз, ҳидсиз газдир. Ис газининг хавфли томони шундаки, у ўпка орқали қонга сўрилиб, унда мавжуд бўлган кислород ўрнини эгаллайди. Бунинг оқибатида инсон организмида кислород етишмаслиги (гипоксия) юз беради. Марказий нерв тизимининг зарарланишига олиб келган кучли заҳарланиш юз берган ҳолатларда тезкор тиббий муолажа кўрилмаса, инсон ҳаётдан бевақт кўз юмиши мумкин.

Ёқилғи маҳсулотлари ичида бошқаларига нисбатан хавфлироқ бўлгани бу табиий газ ҳисобланади. Табиий газнинг хона ичига тўпланиши оқибатида портлаш ва ёнғин содир бўлади ҳамда бунинг натижасида инсон турли тан жароҳати олади.

Табиий ва ис газидан заҳарланиш ҳолатлари билан боғлиқ фавқулодда вазиятлар содир бўлишига табиий газнинг тўлиқ ёнмаслиги оқибатида ҳосил бўладиган заҳарли газнинг салбий таъсири, хонадонларни иситиш тизимларини табиий газ тармоғига улашда меъёрий талабларга, техника хавфсизлиги қоидаларига риоя қилмаслик, иситиш учун мўлжалланган печкаларнинг ҳамда мўриларнинг соз ҳолатда эмаслиги, яхши тозаланмаганлиги асосий сабабдир.

Шу сабабли табиий газнинг хонага сизиб чиққанини сезсангиз, дарҳол деразаларни очинг, электр чироқларини ёқманг, хонада учқун чиқарувчи нарсалардан фойдаланманг!

Агар табиий газ ва ис газидан заҳарланиш ҳолатлари билан боғлиқ фавқулодда вазият юз берса, заҳарланган одамга биринчи тиббий ёрдам кўрсатиш, тоза ҳавога олиб чиқиш, иссиқ ва тинч жой билан таъминланаш, ичимлик сифатида сут ёки қатиқ бериш тавсия этилади, нафас олиш кузатилмаса, суъний нафас берилади.

Бундай вазиятда зудлик билан 103 телефон рақамлари орқали тез тиббий ёрдамга, 104 телефон рақами орқали газ тармоқлари бўлимига, ёнғин содир бўлганда 101 ёки 1050 телефон рақамлари орқали “Ёнғин-қутқарув хизмати”га мурожаат қилишни ёдда тутишимиз зарур.

Бегзод НУРМАМАТОВ, туман Фавқулодда вазиятлар бўлими бошлиғи ўринбосари, подполковник.         
Бекзод ТАЖИБОЕВ, туман Фавқулодда вазиятлар бўлими ФВДТваФМ бўлинмаси бошлиғи, капитан.