20.11.2026
Тил Öz Qq Ёзув Кирилл Lotin
Reklama banneri
Ҳарф ўлчами Ранг Расмлар
20.11.2026, 20:27
Жамият 👁 4,357

ҚАЙНОНАЛАР БИЛАН КЕЛИНЛАР ОРАСИДАГИ ОДОБ ҲАҚИДА

ҚАЙНОНАЛАР БИЛАН КЕЛИНЛАР ОРАСИДАГИ ОДОБ ҲАҚИДА

Исломий адабиётларда илм эзгуликлари ҳақида кўп нарса ёзилган. Унда "ҳар нарсани  ўзингга раво кўрсанг, уни бошқага ҳам раво кўр” деган  ҳадис бор. Келинлар ҳақида сўз кетганда, бу қоидани хотирада тутиш лозим бўлгани учун сўз бошида уни зикр этдик. Ўзаро жанжал, келишмовчилик бўлган уйда қирқ кун барокат ва роҳат бўлмаслиги ҳаммага маълумдир. Қайноналар уй ичида ҳаммадан кўп бўладиган ҳурматли кишилар бўлганликлари учун ўзларининг билганлари ва тадбирлари билан келинларини яхши одатларга, қиз болаларни эса гўзал одобларга ўргатмоқлари лозимдир. Борди-ю, улар бунинг аксини қилсалар, уларга жабру зулм қилган бўладилар, бу эса айб ва гуноҳ саналади. Тасаввур қилинг, кўзингиз нури каби кўриб ўстираётган қизларингиз сизнинг тарбиянгиздан айрилиб, бир куни бошқа хонадонга ва феълини билмаган  кишилар орасига келин бўлиб кетадилар. Шу қизларингизнинг бахтли ҳаёт, роҳатли умр кечиришларини кўрсангиз – қувонасиз, агар қизингизни оёқ остида, зулм-у жафо ичида кўрсангиз – қайғурасиз. Шундай эмасми?!

Шунинг учун ботиниб айтадиганимиз, азиз қайноналар, сизга келин бўлиб тушганлар ҳам бировларнинг кўз қорасидир. Улар ҳам сизнинг қизингиз каби қизларининг роҳатда умр кўришларини истайдилар, хунук ҳолатларни кўришга ҳеч рози эмаслар. Шунинг учун сиз қайноналар, ўзингиз хуш кўрган, севган нарсани биров ҳам севмоғини ўрганингиз. Баъзи бир қайноналар борки, келинларини ҳар вақт хўрлайдилар, уларнинг қилган ишларидан, айтган сўзларидан айб топиб туради, фурсат келганда ўғилларига ёмонлаб, келингинани ёмон кўрсатишга тиришадилар. Сўнгра ўғлининг хотинидан ажралишини талаб қиладилар, ажралмаса, алоҳида яшагин, деб талаб қўядилар.

Емоқ, ичмоқ борасида ҳам кўп азоб берадилар. Натижада ўринсиз равишда бир оиланинг бахти дарз кетади, ўғил билан келин ораларига душманлик тушади. Ҳаётлари таъмсиз, дунёлари лаззатсизланади, охири бу оила аҳли тарқалиб, хонавайрон бўлади. Холбуки, бу қайнонанинг хулқсизлигидан бошқа нарса эмас. Бундай қайноналар инсонга берилган беш кунлик умрда чечак отмоққа, мева бермоққа ҳозирланган ёшларнинг умрларига доғ тушириб, роҳатларига заҳар соладилар. Аммо яхши қайноналарни ҳар ким мақташ билан бирга, раҳмат ила ёдлаб ҳам турадилар. Бошқаларга ибрат-у ўрнак этиб кўрсатадилар.

Қайноналарга шафқат-у марҳаматли бўлмоқ лозим бўлгани каби, келинларга ҳам ўзларининг қайноналарига итоат этмоқ, хизмат қилмоқ гўзал ишлардан саналади. Қайси она ўз жигаргўшасининг жуфти-ҳалолига ёмонликни раво кўради. Ахир келин, жонидан азиз бўлган невараларининг онаси, ўғлининг бахти-ку. Баъзи бир келинларга қайнонанинг ўргатиб туриши, назорати ёқмайди. Ҳаётда ҳали тажрибасиз бўлса-да, ўзим билган йўлдан юрсам, дейди. Келганига ҳеч қанча ўтмай, "ҳокимиятни” қўлга олгиси, эрини тамоман ўзиники қилиб олгиси келади.  Ахир "қайнонали келин қар-қара келин, қайнонасиз келин масхара келин”, деган ҳикматли ибора бекорга айтилмаган. Жуда кўп ҳолатларда келиннинг билағонлигидан оилавий низолар келиб чиқади. Қайнона тарбиясини кўрган келин ҳаётда ҳеч қачон қоқилмайди. Қайнона ҳам келинга мисоли она. Оналар эса ҳеч қачон фарзандларига ёмонликни раво кўрмайди. Бу сўзни азиз келинжонларимиз бир умр унутмасликлари лозимдир.

Шундай қилиб, яхши хизматлар қилиб, хуш хулқлари билан қайноналаридан дуо олган келинларга бир кун келиб, ўз келинлари ҳам шундай хизмат қиладилар. "Хизмат қилган, ҳурмат кўрур”, деганлар. Аксинча қайноналарига азият етказса, хизмат қилмаса, итоат этмаса, гапига гап қайтарса, ўз вақтида уй ишларини бажармаса, келинжонларимиз хато қилган бўлади. Хуллас, қайноналарига нимани раво кўрган бўлишса, бир куни ўз келинидан қайтади.

 

Ўктам ҚУРБОНИЯЗОВ,
"Нўғой эшон бобо” жомеъ масжиди имом хатиби.
(Фото - http://uza.uz)
🎬 Видеогалерея Барчаси →
БИР ВАТАН, БИР ЭЛ, БИР БАЙРОҚ! АМУДАРЁДА БАЙРОҚ ЭСТАФЕТАСИ КЎТАРИНКИ РУҲДА ДАВОМ ЭТДИ ▶ БИР ВАТАН, БИР ЭЛ, БИР БАЙРОҚ! АМУДАРЁДА БАЙРОҚ ЭСТАФЕТАСИ КЎТАРИНКИ РУҲДА ДАВОМ ЭТДИ 16.11.2026 «Илғор фермерлар клуби» аъзолари учун дала семинарлари ўтказилди ▶ «Илғор фермерлар клуби» аъзолари учун дала семинарлари ўтказилди 16.11.2026 Болажонларга йўл ҳаракати қоидалари ҳақида маълумотлар берилди ▶ Болажонларга йўл ҳаракати қоидалари ҳақида маълумотлар берилди 13.11.2026 Сайёр қабулда 12 та мурожаатдан 10 таси ижобий ҳал этилди ▶ Сайёр қабулда 12 та мурожаатдан 10 таси ижобий ҳал этилди 13.11.2026 Амударё туманида СЕО ва ЖС бўлимининг янги биноси фойдаланишга топширилди ▶ Амударё туманида СЕО ва ЖС бўлимининг янги биноси фойдаланишга топширилди 12.11.2026 Амударёлик нуронийлар мини футбол бўйича ўртоқлик учрашувида ғолиб чиқди ▶ Амударёлик нуронийлар мини футбол бўйича ўртоқлик учрашувида ғолиб чиқди 12.11.2026 49-сонли боғчада экологик тарбиянинг амалий методикалари намойиш этилди ▶ 49-сонли боғчада экологик тарбиянинг амалий методикалари намойиш этилди 12.11.2026 Ўрта қалъа овулида хотин-қизлар билан профилактик учрашув ўтказилди ▶ Ўрта қалъа овулида хотин-қизлар билан профилактик учрашув ўтказилди 12.11.2026 65-сонли мактабнинг янги биноси фойдаланишга топширилди ▶ 65-сонли мактабнинг янги биноси фойдаланишга топширилди 11.11.2026 Амударё туманида кузги шудгорлаш ишларини сифатли ташкил этишга алоҳида эътибор қаратилмоқда ▶ Амударё туманида кузги шудгорлаш ишларини сифатли ташкил этишга алоҳида эътибор қаратилмоқда 10.11.2026 45-сонли боғчада «Жажжи экологлар» амалий семинари бўлиб ўтди ▶ 45-сонли боғчада «Жажжи экологлар» амалий семинари бўлиб ўтди 10.11.2026 Аҳоли саломатлиги — олий қадрият ▶ Аҳоли саломатлиги — олий қадрият 09.11.2026 Амударё туманида куз-қиш мавсумига тайёргарлик ишлари ўрганилди ▶ Амударё туманида куз-қиш мавсумига тайёргарлик ишлари ўрганилди 09.11.2026 Жисмоний тайёргарликдан ўтган чақирилувчилар ҳарбий қисм вакиллари билан суҳбатлашди ▶ Жисмоний тайёргарликдан ўтган чақирилувчилар ҳарбий қисм вакиллари билан суҳбатлашди 09.11.2026 Қўриқлаш хизмати — аҳоли осойишталиги ва мулк дахлсизлигининг кафолатидир ▶ Қўриқлаш хизмати — аҳоли осойишталиги ва мулк дахлсизлигининг кафолатидир 06.11.2026 АМУДАРЁДА “ЯШИЛ МАКОН” ЛОЙИҲАСИ ДОИРАСИДАГИ ИШЛАР ИЗЧИЛ ДАВОМ ЭТМОҚДА ▶ АМУДАРЁДА “ЯШИЛ МАКОН” ЛОЙИҲАСИ ДОИРАСИДАГИ ИШЛАР ИЗЧИЛ ДАВОМ ЭТМОҚДА 06.11.2026 Боғча тарбияланувчилари учун экологик тарбия методикалари намойиш этилди ▶ Боғча тарбияланувчилари учун экологик тарбия методикалари намойиш этилди 05.11.2026 Амударё туманида ички ишлар органлари ходимларининг касб байрами кенг нишонланди ▶ Амударё туманида ички ишлар органлари ходимларининг касб байрами кенг нишонланди 05.11.2026 Меҳнат ярмаркасида 29 нафар фуқаро доимий ишга жойлаштирилди ▶ Меҳнат ярмаркасида 29 нафар фуқаро доимий ишга жойлаштирилди 05.11.2026 Олис овуллардаги мактабларда «Китобхон ёшлар» клублари ташкил этилади ▶ Олис овуллардаги мактабларда «Китобхон ёшлар» клублари ташкил этилади 04.11.2026 Йўлларнинг қиш мавсумига тайёрлиги жойида ўрганилди ▶ Йўлларнинг қиш мавсумига тайёрлиги жойида ўрганилди 04.11.2026 Амударё туманида ҳарбий прокуратура сайёр қабули ва меҳнат ярмаркаси ўтказилди ▶ Амударё туманида ҳарбий прокуратура сайёр қабули ва меҳнат ярмаркаси ўтказилди 04.11.2026 Амударё туманида кузги мавсумда 829 минг кўчат экилади ▶ Амударё туманида кузги мавсумда 829 минг кўчат экилади 03.11.2026 Амударё туманида маънавий-маърифий ишлар самарадорлиги, мавжуд муаммолар муҳокама қилинди ▶ Амударё туманида маънавий-маърифий ишлар самарадорлиги, мавжуд муаммолар муҳокама қилинди 02.11.2026 ҲАРБИЙ ХИЗМАТЧИЛАР УЧУН КАСБ-ҲУНАР ТАЪЛИМИ КУРСЛАРИ ЯКУНЛАНИБ, СЕРТИФИКАТЛАР ТАНТАНАЛИ ТОПШИРИЛДИ ▶ ҲАРБИЙ ХИЗМАТЧИЛАР УЧУН КАСБ-ҲУНАР ТАЪЛИМИ КУРСЛАРИ ЯКУНЛАНИБ, СЕРТИФИКАТЛАР ТАНТАНАЛИ ТОПШИРИЛДИ 02.11.2026 Қонунчиликдаги аёллар ва болалар ҳуқуқлари ҳимоясига оид нормалар тушунтирилди ▶ Қонунчиликдаги аёллар ва болалар ҳуқуқлари ҳимоясига оид нормалар тушунтирилди 31.10.2026 Аҳолига сифатли ичимлик суви етказиб бериш борасидаги камчиликлар бартараф этилмоқда ▶ Аҳолига сифатли ичимлик суви етказиб бериш борасидаги камчиликлар бартараф этилмоқда 31.10.2026 Жажжи экологлар табиатни асраш бўйича дастлабки тушунчаларга эга бўлишди ▶ Жажжи экологлар табиатни асраш бўйича дастлабки тушунчаларга эга бўлишди 31.10.2026 10 ой давомида Қорақалпоғистон бўйича 39 та ҳолатда ичимлик суви кўрсаткичлари белгиланган талабларга жавоб бермаслиги аниқланди ▶ 10 ой давомида Қорақалпоғистон бўйича 39 та ҳолатда ичимлик суви кўрсаткичлари белгиланган талабларга жавоб бермаслиги аниқланди 30.10.2026 1-сонли мактабда Ўзбек тили байрами нишонланди ▶ 1-сонли мактабда Ўзбек тили байрами нишонланди 26.10.2026