ҲУҚУҚИЙ МАВЗУГА БАҒИШЛАНГАН СЕМИНАР МАШҒУЛОТ ЎТКАЗИЛДИ

Жорий йилнинг 19 октябрь куни Амударё туман ИИБнинг мажлислар залида Жиноят ишлари бўйича Амударё туман судининг раиси А.Сафаров, Фуқаролик ишлари бўйича Амударё туман судининг раиси Қ.Атамуратов, Амударё туман ИИБ бошлиғининг биринчи ўринбосари, подполковник З.Сапарбаев, Амударё туман прокурорининг ёрдамчиси С.Абдуллаев, Амударё туман Адлия бўлими бошлиғи вазифасини бажарувчи Н.Жуманиязова, ИЖҚКД Амударё туман бўлими инспектори И.Сабиров, Амударё туман ДСИ ходими И.Ибрагимов, Амударё туман ИИБ ҳузуридаги тергов бўлинмаси терговчилари ва ИИБ профилактика инспекторлари, жами 52 киши иштирокида “Суд қарорларининг қонунийлиги, асослилиги ва адолатлилигини текшириш иститути такомиллаштирилиши муносабати билан Ўзбекистон Республикасининг Жиноят процессуал Кодексига қўшимча ва ўзгартиришлар киритиш тўғрисида”ги 2023 йил 27 сентябрдаги 869-сонли Ўзбекистон Республикаси Қонунининг мазмун-моҳиятини ҳуқуқни муҳофаза қилиш органлари ходимларига тушунтириш юзасидан сайёр семинар машғулоти бўлиб ўтди.

Семинарни, Амударё туман ИИБ бошлиғининг биринчи ўринбосари, подполковник З.Сапарбаев очди ва семинар кун тартибидаги масала юзасидан қисқача тушунчалар берди.

Шундан сўнг, Жиноят ишлари бўйича Амударё туман судининг раиси А.Сафаров Ўзбекистон Республикаси жиноят-процессуал Кодексига ўзгартириш ва қўшимчалар киритилаётганлиги бу ўзгартириш ва қўшимчаларнинг мазмун-моҳияти ҳақида батафсил маълумот берди.

Ўтказилган сайёр семинар машғулотида Амударё туман ИИБ бошлиғининг биринчи ўринбосари, подполковник З.Сапарбаев ва масъуллар томонидан семинар машғулоти қатнашчиларига келгусида Ўзбекистон Республикаси жиноят-процессуал Кодексининг 483-моддасида “Жиноят ишини апелляция, кассация, тафтиш тартибида кўриш доираси”, яъни суд жиноят ишини апелляция, кассация, тафтиш тартибида кўришда шикоят ёки протест важлари билан чегараланмаслигини ва ишни барча маҳкумларга, шу жумладан тегишли шикоятни бермаган шахсларга ёки ўзига нисбатан шикоят (протест) берилмаган маҳкумларга нисбатан ҳам тўла ҳажмда текширилишини, жиноят ишини апелляция, кассация ёки тафтиш тартибида кўриб чиқаётган суд қарор қабул қилиш чоғида қуйи инстанция судлари томонидан текширилган далилларни ҳам, ишни кўришда апелляция, кассация инстанцияси ёки тегишли тафтиш инстанцияси судига тарафлар томонидан тақдим этилган ёки улар томонидан талаб қилиб олинган ва текширилган, эътиборга олинадиган янги далилларнинг ҳам текширилиши тўғрисида мисоллар орқали батафсил тушунчалар берилди.

Бундан ташқари, Ўзбекистон Республикаси жиноят-процессуал Кодексининг 497-11-моддасида “Биринчи инстанция судининг ажрими устидан апелляция тартибида шикоят бериш ва протест билдириш”, яьни биринчи ва иккинчи қисмлари ўзгартирилган таҳрирда баён этилишини, яъни иш бўйича биринчи инстанция судининг ажрими устидан ажрим чиқарилган кундан эътиборан ўн кунлик муддатда ушбу Кодекснинг 497-2-моддасида назарда тутилган шахслар томонидан хусусий шикоят берилиши ёки хусусий протест билдирилиши мумкинлигини, ҳукм чиқариш билан якунланган суд муҳокамаси чоғида чиқарилган ажрим устидан шикоят берилган ёки протест билдирилган тақдирда иш фақат ҳукм устидан хусусий шикоят (хусусий протест) бериш учун белгиланган муддат тугаганидан кейин апелляция инстанцияси судига юборилиши батафсил тушунтирилди.

Шунингдек, Ўзбекистон Республикаси жиноят-процессуал Кодексининг 499-моддасида “Биринчи инстанция судининг ҳукми, ажрими устидан кассация тартибида шикоят беришга (протест билдиришга) бўлган ҳуқуқ” бунда маҳкум, унинг ҳимоячиси, қонуний вакили, жабрланувчи, унинг вакили биринчи инстанция судининг ҳукми, ажрими устидан кассация тартибида шикоят беришга ҳақли эканлиги айтиб ўтилди.

Унга кўра, Ўзбекистон Республикаси Бош прокурори, Қорақалпоғистон Республикаси прокурори, вилоятлар, Тошкент шаҳар прокурорлари, Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий прокурори ва уларга тенглаштирилган прокурорлар, шунингдек, уларнинг ўринбосарлари биринчи инстанция судининг ҳукми, ажрими устидан кассация тартибида протест билдиришга ҳақлидирлар. Фуқаровий даъвогар, фуқаровий жавобгар ва уларнинг вакиллари ҳам биринчи инстанция суди ҳукмининг, ажримининг фуқаровий даъвога дахлдор қисми устидан кассация тартибида шикоят беришга ҳақли бўладилар.

 Семинар машғулоти давомида суд томонидан оқланган шахс, унинг ҳимоячиси ва қонуний вакили биринчи инстанция суди ҳукмининг, ажримининг оқлаш сабаблари ва асосларига доир қисми устидан кассация тартибида шикоят беришга ҳақлилигини, ишда тараф бўлмаган шахслар ҳам биринчи инстанция суди ҳукмининг, ажримининг ўз ҳуқуқлари ҳамда қонуний манфаатларига дахлдор қисми устидан кассация тартибида шикоят беришга ҳақли бўлиши ҳақидаги ва Ўзбекистон Республикаси жиноят-процессуал Кодексининг 510-моддасида “Тафтиш тартибида қайта кўрилиши мумкин бўлган суд ҳукмлари, ажримлари”, яъни Қорақалпоғистон Республикаси судида, вилоятлар, Тошкент шаҳар судларида, Ўзбекистон Республикаси Ҳарбий судида тафтиш тартибида жиноят ишлари бўйича туман (шаҳар) судларининг, ҳудудий ҳарбий судларнинг апелляция ёки кассация тартибида кўриб чиқилган ҳукмлари, ажримлари, ушбу судларнинг туман (шаҳар) судлари, ҳудудий ҳарбий судлар томонидан кўрилган ишлар бўйича апелляция ва кассация инстанциясида чиқарилган ҳукмлари, ажримлари кўриб чиқилиши билан боғлиқ бир қатор ўзгартиришлар ва қўшимчалар тўғрисида зарур маълумот ва тушунчалар берилди.

Семинар машғулоти сўнгида иштирокчилар ўзларини қизиқтирган соҳага оид саволларига жавоблар олдилар. Семинар машғулоти баҳс ва мунозаралар, самимий мулоқот тарзида ўтди.

А.САФАРОВ, Жиноят ишлари бўйича Амударё туман суди раиси.