Туман бўйича 2021 йил давомида 1316 та никоҳ қайд қилинган

Оила −жамиятнинг асосий бўғинидир, ҳамда жамият ва давлат муҳофазасида бўлиш ҳуқуқига эга. Мазкур конституциявий меъёр асосида мамлакатимизда оила институтини янада мустаҳкамлаш, жамият ҳаётида унинг роли ва нуфузини оширишга қаратилган ислоҳотлар амалга оширилмоқда. Улар доирасида фуқароларга юридик хизмат кўрсатиш сифати ҳам юксалиб бормоқда.

Қонун фуқароларнинг шахсий ва мулкий ҳуқуқларини ҳимоялашни ҳамда давлат ва жамият манфаатларини ҳисобга олган ҳолда, фуқаролар ҳаётидаги муҳим воқеалар — туғилиш, никоҳ тузиш, ўлим ва инсоннинг муҳим субъектив ҳуқуқлари ва мажбуриятларининг юзага келиши, ўзгариши ва тўхтатишига сабаб бўладиган бошқа ҳолатларнинг ваколатли органларда қайд этилишини белгилайди.

Бу борада ҳудудларда Фуқаролик холати далолатномаларини ёзиш бўлимлари томонидан амалга оширилаётган ишлар катта аҳамиятга эга. Бу бўлимлар ваколатига оталикни белгилаш, туғилганликни ва ўлимни қайд этиш, фарзандликка олиш, никоҳни қайд этиш ва никоҳдан ажратиш, далолатнома ёзувларини тиклаш, фамилия, исм ва ота исмини ўзгартириш, далолатнома ёзувларини бекор қилиш, такрорий гувоҳномалар бериш каби вазифалар киради.

Фуқаролик ҳолатини қайд этиш фуқароларнинг ҳуқуқ ва бурчлари пайдо бўлишига сабаб бўлиб хизмат қилувчи ҳужжат бериш учун асос бўлади. Фуқаролик ҳолати далолатномаларини қайд этишнинг аҳамияти шундаки, унга асосан мазкур органлар томонидан берилган гувоҳнома ва унда кўрсатилган фактнинг тўғрилигини тасдиқловчи шаксиз далил ҳисобланади.

Амударё тумани мисолида оладиган бўлсак, туман Фуқаролик холати далолатномаларини ёзиш бўлими томонидан 2021 йил давомида 1316 та никоҳ расмийлаштирилган. Бундан ташқари, 349 никоҳ сайёр равишда танътанали қайд этилган. Афсуски, арзимаган важлар сабаб оиласини барбод этаётган ёшлар ҳам йуқ эмас. Амударё тумани бўйлаб 2021 йил давомида 138 та ажрим холатлари қайд этилган. Таҳлилларга кўра, ажралишнинг  бош омили – оила қурувчиларнинг  ҳуқуқий билими етарли даражада эмасликлари ва ҳуқуқий саводхонлик даражасининг пастлигидан далолат беради. Шу сабабдан ёшлар ажралиш ҳолати қандай оқибатларга олиб келишини тушуниб етмайдилар.

Фуқаролик ҳолатини қайд этиш − фуқароларнинг ҳуқуқ ва бурчлари пайдо бўлишига сабаб бўлиб ҳизмат қилувчи ҳужжат бериш учун асос бўлади. Берилган ушбу ҳужжат туфайли фуқаролар ўзларига юклатилган масъулият ва бурч билан яшайдилар.

Амударё тумани бўйлаб 2021 йил давомида  4702 ҳолатда туғилиш қайд этилган. Туғилганлик ҳақидаги гувоҳнома фақат ота ёки онанинг шахсан ўзига топширилади. Шу ўриннда эслатиб ўтиш жоизки, бола туғилганлиги ҳақидаги гувоҳномани бола туғилганлиги ҳақидаги тиббий маълумотнома, ота-онанинг пасспорти ва никоҳ тузилганлиги ҳақидаги гувоҳнома асосида оғзаки ёки ёзма шаклда ариза беришлари орқали олишлари мумкин.

Маълумки, “Фуқаролик холати далолатномалари ёзувининг ягона электрон архиви” ахборот тизими 2021 йил январь ойида ишга туширилган бўлиб, фуқаролар ўзларига тегишли бўлган никоҳ, ажрим, туғилганлик ва ўлим ҳолатлари қайд этилган далолатномаларни  ушбу ахборот тизими орқали  электрон тарзда олишлари мумкин.

Туман Фуқаролик холати далолатномаларини ёзиш, Маҳалла ва оилани қўллаб-қувватлаш бўлимлари ҳамкорликда  амалга ошираётган саъй-ҳаракатлари бугун ўз натижасини бермоқда. Йил давомида бўлим ходимлари томонидан маҳаллаларда, мактабларда, ва идора-ташкилотларда олиб борилган тарғибот тадбирлари  натижасида фуқароларнинг ҳуқуқий маъданияти юксалиб, оила муқаддас қўрғон эканлигини англашлари учун катта  ҳисса бўлиб қўшилмоқда.

Айтиб ўтиш жоизки, бугунги кунда оилаларнинг мустаҳкам бўлиши ёшлар билан биргаликда ота-оналарга ҳам боғлиқдир. Шундай экан, ота-оналар ўз масъулиятини ҳис қилган ҳолда фарзанд тақдирига бефарқ бўлмасликлари лозим.

Ф.Эшимбетова.