БОЛАНГИЗНИ ДЎСТИМ, ДЕБ БИЛИНГ
Болалик, беғубор болалик, ким қаёққа етакласа кетаверадиган, ҳар қандай нарсага ишонадиган, ширин сўзнинг, мақтовларнинг эгаси. Кўнгли чиннидек тоза, ҳарирдек юмшоқ, пахта каби оқ. У ҳали ёзилмаган дафтар сингари тоза.
Болалик – жуда қизиқувчан давр. Бола тегма, деган нарсага тегиб кўради, таъ-қиқланган нарсага қизиқиши баланд бўлади. Мана шу даврда айрим ота-оналар болага қаттиқ гапириб уларни қўрқитиб қўяди. Бу ҳаракатимиз билан болани қўрқитамиз, холос, нимага тегмаслик керак, оқибати нима бўлади, буни тўлиқ тушунтириб бермаймиз. Ёки бўлмаса, ишдан чарчаб келганимизда, оиламизда жанжал чиқса, боладан оламиз аччиғимизни. Бу эса болага жиддий таъсир кўрсатибгина қолмасдан, унда турли нуқсонларни келтириб чиқаради. Натижада бола бироз тортинчоқ, кўпчиликнинг олдида ўзини ноқулай сезадиган, камситилгандек ҳис қиладиган бўлиб қолади. Шу боис, болалар билан доимо катталардек муносабатда бўлинг. Сиз унга ҳурмат маъносида қарасангиз, улар ёнидаги инсонларга шундай муносабатда бўлишади.
Қуш уясида кўрганини қилади, деб бежиз айтишмаган. Оилада ҳамиша соғлом муҳит яратиб қўйсангиз, боланинг руҳиятига таъсир кўрсатади. У ўзича янги ғояларни ўйлаб топишни бошлайди. Сиз яратиб қўйган ўша соғлом муҳитда соғлом фикр юритадиган, доно, ақлли фарзандлар камол топади.
Психологларнинг таъкидлашича, болаларнинг мияси фақат мақтов эшитишга мослашган. Уларга салбий муносабатда бўлиш, боланинг онгини заҳарларкан, холос ва бора-бора болада дудуқланиш, стрессга тушиш, қўрқоқлик ҳолатлари намоён бўлар экан. Инсон болалигида қандай тарбия олса, ҳаётга ҳам шундай кириб боради. Шунинг учун қадрли ота-оналар фарзандингиз ҳаётда нимаики ютуққа эришса, бу сизнинг болаликдаги берган тўғри тарбиянгиз маҳсули ҳисобланади
Дарҳақиқат, бугунги даврда бола тарбияси ҳар нарсадан устун. Давлатимиз ёш авлодни баркамол инсон қилиб тарбиялашда зарур барча шароитларни яратиб бермоқда. Edukids ўқув марказлари, Президент мактаблари бунинг ёрқин мисолидир.
Келинг, мана шу имкониятдан самарали фойдаланайлик, фарзандларимиз учун вақт ажратиб, ҳар бир ҳолат ҳақида тўлиқ тушунча берайлик. Боланинг онгига маълумотни сиз қандай сингдирсангиз, у шундай қабул қилади. Зеро, фарзандингиз – келажагингиз пойдевори!
М.Ўринбоева, 70-сонли мактаб психологи.
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
