20.11.2026
Тил Öz Qq Ёзув Кирилл Lotin
Reklama banneri
Ҳарф ўлчами Ранг Расмлар
20.11.2026, 21:40
Жамият 👁 4,001

ГУЛЛАБ-ЯШНАЁТГАН ТЎРТКЎЛ

ГУЛЛАБ-ЯШНАЁТГАН ТЎРТКЎЛ

Тўрткўл – Қорақалпоғистон Республикасининг иқтисоди равнақ топган, ўзига хос маданий-маърифий, маънавий нуфузга эга йирик туманларидан бири ҳисобланади. Тўрткўл тумани шимол томондан Элликқалъа тумани, шарқдан Навоий вилояти ҳамда жануб ва ғарб томондан Хоразм вилояти билан чегарадош.

Туманнинг умумий ер майдони 7,48 минг кв./км. бўлиб, Тўрткўл шаҳри, 20 та маҳалла, 5 та шаҳарча типидаги посёлка, 13 та овул фуқаролар йиғинлари, 15 та қишлоқ фуқаролар йиғинларида 196,1 минг нафар аҳоли истиқомат қилади. Шундан 76 минг киши шаҳарда 120,1 минг киши эса қишлоқларда яшашади.

Туман аҳолисининг  асосий қисми қишлоқларда яшашининг боиси, Атауба, Пахтачи, А.Дурдиев номли, Шўрахон, Оқбошли, Ёнбошқалъа, Оққамиш, Қумбосган, Тозабоғёп, Пахтаобод, Ўзбекистон, Уллибоғ, Охунбобоев номли, Кўкча, Калтаминор каби овул-у қишлоқларнинг кўрган кўзни қувонтирувчи, ўзига хос бетакрор табиати, тарихий илдизлари борки, туман аҳолиси, назаримизда, ана шу тарихий мезонлардан куч олиб яшашдан, меҳнат қилишдан фахрланадилар.

Тўрткўл туманининг иқтисодий асосини пахтачилик ташкил этганлиги боис, туман саноати ҳам асосан пахта хом ашёсини қайта ишлашга ихтисослашган. Яъни, пахта тозалаш заводи, "Тўрткўл дон маҳсулотлари” МЧЖ "Тўрткўл – Асака текстиль” МЧЖ, темир-бетон буюмлари, аҳолига пуллик ва маиший хизмат кўрсатиш корхоналари, босмахона ва бир неча хусусий тадбиркорлик корхоналари мавжуд.

Тўрткўлликлар мева-сабзавот ва полиз маҳсулотлари етиштиришни кенгайтириш ва қайта ишлашни ривожлантириш ҳамда экспорт қилиш ҳажмини оширишга алоҳида эътибор билан қарашади. Туманнинг қўли гул соҳибкор-у боғбонлари томонидан йилига  7,5 миллион долларлик мева-сабзавот маҳсулотлари экспорт қилинади. Тумандаги 225 та фермер хўжаликлари тасарруфида 500 гектар боғ мавжуд бўлиб, унинг 25 гектари интенсив боғ ҳисобланади.

Мустақиллик йилларида тўртқўллик соҳибкорлар томонидан янги-янги узумзорлар барпо этилди. "Донохон-Гўзалхон”, "Тўрткўллик Араловлар”, "Азизхон-Шойимардон”, "Тўрткўлли Ота ака боғи”, "Асадбек-Наврўзбек” каби фермер хўжаликлари токзорларида етиштирилган узумнинг чарос, тоифи ва ҳусайни навлари аллақачон дунё бозорида ўз харидорларини топди.

Туманда жорий йилда умумий қиймати 7 миллион 570 минг долларлик мева-сабзавот ва полиз маҳсулотларини экспорт қилиш режалаштирилган. Айниқса, Тўрткўл заминида етиштирилган карам, помидор, пиёз, лавлаги, узум, олма, шафтоли, гилос, ўрик ва зираворлар ҳамда кунжутнинг ташқи бозорда харидорлари кун сайин кўпайиб, бу борадаги экспорт салоҳияти ошмоқда.

Тўрткўл заминининг тупроғи – мўъжизакор. Пахта уруғчилиги бўйича мутахассис олимлар бу туман тупроғида етилган пахта толасининг узунлиги ва сифатлилиги туманнинг ўзигч хос табиий шароити туфайли эканлигини аллақачон исботлашган. Жорий йилги пахтачилик мавсумида тўрткўллик деҳқонлар пахтанинг "Султон” навини танлашларидан ҳам билса бўладики, пахтанинг мазкур нави сувсизликка ва касалликларга чидамлилиги, сертолалиги, бундан ҳам муҳими, 115-120 кунда пишиб-етишиши-ю, ҳосилдорлиги юқорилиги билан ажралиб туради.

Тўрткўлликлар азалдан санъатсевар, маънавиятли халқ. Бу заминнинг сувини ичган машҳур халқ ҳофизи Отажон Худойшукуров ва ана шу соҳирнафас санъаткор асос солган анъанавий ашулачилик санъати кўпчиликка манзур. Қорақалпоғистон халқ шоираси Гулистон Матёқубова, шоира Гулчеҳра Раҳимоваларнинг ўзига хос ижодий оламидан баҳра олиб камолга етаётган навқирон авлод вакилларининг адабиёт майдонига дадил кириб келаётганидан шуни англаш мумкинки, Тўрткўл ижодий муҳити ибратга, ҳавасга лойиқ.

Бугунги тўрткўлликларнинг фарзандлари ҳар томонлама мукаммал шарт-шароитларга эга мактаб, академик лицей ва коллежларда таҳсил олишмоқда. Тўрткўллик ёшлар орасида таниқли спорт ва санъат усталарининг кўплиги  Зулфия номидаги Давлат мукофоти совриндори борлиги туманда ёшлар учун яратиб берилаётган муносиб шароитлар туфайлидир.

Туман аҳолисининг соғлигини сақлаш, соғлом фарзандлар дунёга келишини таъминлаш борасида олиб борилаётган барча саъй-ҳаракатлар келажаги буюк мустақил давлатимизнинг туман аҳолиси ҳаётини тубдан янгилаш сари эзгу қадамлардир.

Робия ЙЎЛДОШЕВА.

(Фото - wikimedia.org

🎬 Видеогалерея Барчаси →
БИР ВАТАН, БИР ЭЛ, БИР БАЙРОҚ! АМУДАРЁДА БАЙРОҚ ЭСТАФЕТАСИ КЎТАРИНКИ РУҲДА ДАВОМ ЭТДИ ▶ БИР ВАТАН, БИР ЭЛ, БИР БАЙРОҚ! АМУДАРЁДА БАЙРОҚ ЭСТАФЕТАСИ КЎТАРИНКИ РУҲДА ДАВОМ ЭТДИ 16.11.2026 «Илғор фермерлар клуби» аъзолари учун дала семинарлари ўтказилди ▶ «Илғор фермерлар клуби» аъзолари учун дала семинарлари ўтказилди 16.11.2026 Болажонларга йўл ҳаракати қоидалари ҳақида маълумотлар берилди ▶ Болажонларга йўл ҳаракати қоидалари ҳақида маълумотлар берилди 13.11.2026 Сайёр қабулда 12 та мурожаатдан 10 таси ижобий ҳал этилди ▶ Сайёр қабулда 12 та мурожаатдан 10 таси ижобий ҳал этилди 13.11.2026 Амударё туманида СЕО ва ЖС бўлимининг янги биноси фойдаланишга топширилди ▶ Амударё туманида СЕО ва ЖС бўлимининг янги биноси фойдаланишга топширилди 12.11.2026 Амударёлик нуронийлар мини футбол бўйича ўртоқлик учрашувида ғолиб чиқди ▶ Амударёлик нуронийлар мини футбол бўйича ўртоқлик учрашувида ғолиб чиқди 12.11.2026 49-сонли боғчада экологик тарбиянинг амалий методикалари намойиш этилди ▶ 49-сонли боғчада экологик тарбиянинг амалий методикалари намойиш этилди 12.11.2026 Ўрта қалъа овулида хотин-қизлар билан профилактик учрашув ўтказилди ▶ Ўрта қалъа овулида хотин-қизлар билан профилактик учрашув ўтказилди 12.11.2026 65-сонли мактабнинг янги биноси фойдаланишга топширилди ▶ 65-сонли мактабнинг янги биноси фойдаланишга топширилди 11.11.2026 Амударё туманида кузги шудгорлаш ишларини сифатли ташкил этишга алоҳида эътибор қаратилмоқда ▶ Амударё туманида кузги шудгорлаш ишларини сифатли ташкил этишга алоҳида эътибор қаратилмоқда 10.11.2026 45-сонли боғчада «Жажжи экологлар» амалий семинари бўлиб ўтди ▶ 45-сонли боғчада «Жажжи экологлар» амалий семинари бўлиб ўтди 10.11.2026 Аҳоли саломатлиги — олий қадрият ▶ Аҳоли саломатлиги — олий қадрият 09.11.2026 Амударё туманида куз-қиш мавсумига тайёргарлик ишлари ўрганилди ▶ Амударё туманида куз-қиш мавсумига тайёргарлик ишлари ўрганилди 09.11.2026 Жисмоний тайёргарликдан ўтган чақирилувчилар ҳарбий қисм вакиллари билан суҳбатлашди ▶ Жисмоний тайёргарликдан ўтган чақирилувчилар ҳарбий қисм вакиллари билан суҳбатлашди 09.11.2026 Қўриқлаш хизмати — аҳоли осойишталиги ва мулк дахлсизлигининг кафолатидир ▶ Қўриқлаш хизмати — аҳоли осойишталиги ва мулк дахлсизлигининг кафолатидир 06.11.2026 АМУДАРЁДА “ЯШИЛ МАКОН” ЛОЙИҲАСИ ДОИРАСИДАГИ ИШЛАР ИЗЧИЛ ДАВОМ ЭТМОҚДА ▶ АМУДАРЁДА “ЯШИЛ МАКОН” ЛОЙИҲАСИ ДОИРАСИДАГИ ИШЛАР ИЗЧИЛ ДАВОМ ЭТМОҚДА 06.11.2026 Боғча тарбияланувчилари учун экологик тарбия методикалари намойиш этилди ▶ Боғча тарбияланувчилари учун экологик тарбия методикалари намойиш этилди 05.11.2026 Амударё туманида ички ишлар органлари ходимларининг касб байрами кенг нишонланди ▶ Амударё туманида ички ишлар органлари ходимларининг касб байрами кенг нишонланди 05.11.2026 Меҳнат ярмаркасида 29 нафар фуқаро доимий ишга жойлаштирилди ▶ Меҳнат ярмаркасида 29 нафар фуқаро доимий ишга жойлаштирилди 05.11.2026 Олис овуллардаги мактабларда «Китобхон ёшлар» клублари ташкил этилади ▶ Олис овуллардаги мактабларда «Китобхон ёшлар» клублари ташкил этилади 04.11.2026 Йўлларнинг қиш мавсумига тайёрлиги жойида ўрганилди ▶ Йўлларнинг қиш мавсумига тайёрлиги жойида ўрганилди 04.11.2026 Амударё туманида ҳарбий прокуратура сайёр қабули ва меҳнат ярмаркаси ўтказилди ▶ Амударё туманида ҳарбий прокуратура сайёр қабули ва меҳнат ярмаркаси ўтказилди 04.11.2026 Амударё туманида кузги мавсумда 829 минг кўчат экилади ▶ Амударё туманида кузги мавсумда 829 минг кўчат экилади 03.11.2026 Амударё туманида маънавий-маърифий ишлар самарадорлиги, мавжуд муаммолар муҳокама қилинди ▶ Амударё туманида маънавий-маърифий ишлар самарадорлиги, мавжуд муаммолар муҳокама қилинди 02.11.2026 ҲАРБИЙ ХИЗМАТЧИЛАР УЧУН КАСБ-ҲУНАР ТАЪЛИМИ КУРСЛАРИ ЯКУНЛАНИБ, СЕРТИФИКАТЛАР ТАНТАНАЛИ ТОПШИРИЛДИ ▶ ҲАРБИЙ ХИЗМАТЧИЛАР УЧУН КАСБ-ҲУНАР ТАЪЛИМИ КУРСЛАРИ ЯКУНЛАНИБ, СЕРТИФИКАТЛАР ТАНТАНАЛИ ТОПШИРИЛДИ 02.11.2026 Қонунчиликдаги аёллар ва болалар ҳуқуқлари ҳимоясига оид нормалар тушунтирилди ▶ Қонунчиликдаги аёллар ва болалар ҳуқуқлари ҳимоясига оид нормалар тушунтирилди 31.10.2026 Аҳолига сифатли ичимлик суви етказиб бериш борасидаги камчиликлар бартараф этилмоқда ▶ Аҳолига сифатли ичимлик суви етказиб бериш борасидаги камчиликлар бартараф этилмоқда 31.10.2026 Жажжи экологлар табиатни асраш бўйича дастлабки тушунчаларга эга бўлишди ▶ Жажжи экологлар табиатни асраш бўйича дастлабки тушунчаларга эга бўлишди 31.10.2026 10 ой давомида Қорақалпоғистон бўйича 39 та ҳолатда ичимлик суви кўрсаткичлари белгиланган талабларга жавоб бермаслиги аниқланди ▶ 10 ой давомида Қорақалпоғистон бўйича 39 та ҳолатда ичимлик суви кўрсаткичлари белгиланган талабларга жавоб бермаслиги аниқланди 30.10.2026 1-сонли мактабда Ўзбек тили байрами нишонланди ▶ 1-сонли мактабда Ўзбек тили байрами нишонланди 26.10.2026