QAYNONANING DIL SANDIGʻI OChILGANDA

Kelinning tili – shaytonning qoʻli(mi?)

Besh qizdan keyin koʻrgani – yolgʻiz oʻgʻlini uylantirgan Gulsaraning ogʻzi qulogʻida.

Kelini oʻtirsa ham, tursa ham boʻyiga qarab toʻymaydi. Qizlari-ku besh qiz edik, endi oltov boʻldik, deyishdi bagʻirlari toʻlib. Tez-tez kelishadi, quvonchdan yayrab-yashnab, ochilib-sochilib oʻtirishadi.

Bugun ham oʻylashib olishganday, besh qizi ham jam boʻlishdi. Ona xursand, uka mamnun, oilaning bagʻri toʻldi-qoldi. Kelin esa...

Opalarining oldiga hadeganda choy-non qoʻyilavermadi. Uka noqulaylikdan oshxonaga oʻtdi.

- Opalaringiz tez-tez kelavershadi, toʻrga chiqib, yalpayib oʻtirib olishadi, enam ham ularni oʻlarday yaxshi koʻradi, mingʻirladi bir oylik kelin.

Uka ichidan zil ketdi, sezdirmadi:

- Gapni qoʻy, dasturxonni yaxshilab tuzat, - dedi.

- Men xizmatkormanmi, oshxonadan chiqmayman.

Kelin gapirmadi, goʻyo miltiqday otildi. Uning bu gapini suv ichgani kirgan qaynona eshitdi, indamay orqasiga burildi. Kelin to non-choy koʻtarib kirgunicha beshta qaynopa ketib ulgurgan edi. Ular onalariga hech narsa demadilar. Lekin qaynona – ona, sezdi. Biroq qizlari aqlli edilar, kulib-oʻynab xayr-xoʻsh qildilar.

Ikki kun oʻtib, kelin opasinikiga mehmonga ketdi. Qaytib kelganida qovogʻi ochilmadi. Hatto yigʻidan koʻzlari qizarib ketgandi.

- Ha, bolam, tobing yoʻqmi, ota-onang tinchmi? – Kelinning koʻnglini soʻradi qaynona.

- Yoʻq, yaxshiman, ota-onam ham yaxshilar.

- Unda nimaga yigʻlading?

- Xuddi men ularning narsasiga zorday, - piqillab yigʻladi kelin, - borsam, ota-onam uchun boraman. Chechamni aytaman-da, doim shunday qiladi.

- Nima qildi? – kuldi Gulsara qaynona.

- Ovqatni oʻzing pishir, ishim koʻp, dedi. Yaxshilab dasturxon ham yozmadi. Akam ham uning tarafini oldi.

- Onang-chi?

- Onam hech narsa demadi.

- Koʻrdingmi, qizim. Opang hamisha yaxshilik yoʻlini tanlaydi. Hammamiz shunaqamiz. Kelinning tili – shaytonning qoʻli, bolam. Shayton aralashdimi, uy tugul davlatlarning ham tinchi buziladi, esingda boʻlsin. Tiling emas, har gal aqling soʻzlasin.

Kelinning bir qiligʻi ortiq boʻlsa...

Saodat momoga nevarasi yangi koʻylak tikib berdi. Quvonganidan yashnab-yasharib ketgan momo koʻylakni kiyib chiqdi. Kelin tumshayib oldi. Nimadir deb mingʻirladi. Momo eshitmadi-yu, ichidan zil ketdi. Kelinga yoqmaganini sezdi. Qoʻshnining qudugʻidan suv olgani chiqqan kelin quduq boshida qoʻshnilarga "yorildi”.

- Yoshi yetmishdan oshganida yangi chiqqan falon matodan koʻylak kiyibdi bizning kampir.

- Bu nima deganing? - ogʻrindi toʻrt kelining qaynonasi boʻlgan qoʻshni ayol. - Kiysa, qaynonang kiyibdi, begona emas. Chiroyli boʻlib yursa, obroʻying. Nima, qari odam yangi kiymasinmi?

- Undan koʻra uyini taʼmirlasin, yangi chiqqan gilamlardan olsin.

- Hay, kelin! - jahli chiqdi momoning. – Saodat opa oʻgʻil-qizlari uchun barcha ishni qilib boʻlgan. Uning uyi ham, gilami ham koʻngli, bilsang, koʻnglidan boʻlak boyligi yoʻq bu ayolning. Kerak boʻlsa, uyingni oʻzing taʼmirla, gilamlar sotib ol. Yodingda boʻlsin, kelinning bir qiligʻi ortiq boʻlsa, oilaning ustunini sindirar, deydilar. Umri mehnatda oʻtgan halol va pokiza Saodat momo oilangning ustuni. Uning koʻnglini xira qilsang, oʻzingning ham koʻngling sinadi, bolam.

Sandiqni ochgan - Robiya.

(Foto - http://www.tarona.net)