BOLANI YoŞLIGIDAN JISMONIY ÇINIQTIRIŞ – UNI YeTUKLIKKA UNDAYDI
Jismoniy çiniqiş insonni yanada faollaştiradi, qalbi jöşqin hislarga tölib, yangi-yangi orzular sari intilib yaşaşga örgatadi. Köpçilik jismoniy çiniqiş deganda har kungi badan tarbiya maşqlarini tuşunişadi. Töğri, badan tarbiya maşqlari insonni tetiklaştiradi, işga, öqişga, ijtimoiy foydali mehnatga rağbatlantiradi. Lekin jismonan çiqinib borişning ahamiyati yanada katta. Xöş, buni qanday amalga oşiramiz?
Buning uçun insondan biron jiddiy sarf-xarajat yoki köp vaqt talab etilmaydi. Kundalik hayot tarzimizdagi odatiy vazifalarimizni töğri taşkil etsak kifoya. Yaʼni, erta turiş, 5-10 daqiqalik badan tarbiyadan söng, tanamizni höl soçiq bilan işqalaş, yuz-qölimizni iliq suvda yuviş va nihoyat, hovli böylab lökillab yuriş orqali muşaklarimizga faollik bağişlaymiz, bundan butun tanamiz rohatlanadi. Toza havoda tomorqa yumuşlarini bajarsak, yanada yaxşi. Agar işxonangiz yoki öqiş joyingiz yaqin bölsa, albatta, yayov yurişga odatlaning. Inson yayov yurgani sari vujudi orom olib, muşaklari soğlomlaşadi, nafas olişi yengillaşadi.
Men öquvçilarimga doimo özlariga eʼtiborli bölgan holda oz-ozdan jismoniy mehnat bilan şuğullanib borişlarini maslahat beraman. Masalan, ertalablari ota-onasining yonida, tomorqa işlariga qaraşiş, daraxt tuplarini yumşatiş, gullarni parvarişlaş, meva teriş, hovli sahniga suv sepiş kabi işlarni zavq bilan bajargan bola ertalab xuş kayfiyat bilan nonuşta qiladi, şu kungi darslarini ham yaxşi özlaştiradi. Uning ongida özi qilgan halol mehnatga munosabat va samimiy mehr tuyğusi şakllanib boradi. Bola ham ijtimoiy faol, ham öz fikriga ega şaxs sifatida şakllanadi. Muhimi, özi uçun ertalabki maşğulotlar qançalik zarur ekanligini anglab yetadi, ham jismonan, ham maʼnan yetuklik sari intilib yaşaşga örganadi.
Televizor va kompyuter qarşisida mixlanib qolgan bola esa hayotda heç qaçon faol bölmaydi, har bir savoliga televizordan va kompyuterdan javob izlayverib, çarçoq kayfiyatda yuradi. Özini özi jismoniy maşğulotlar bilan band qilgan va öz mehnatidan rohatlanişni örgangan bola mutolaada fikri teran, maʼnan qalbi boy inson bölib ulğayadi. Şuning uçun har bir ota-ona farzandini ijtimoiy foydali mehnatga örgatsa va çiniqtirib borsa, bu bolaning yetuk va barkamol inson bölib şakllanişiga yordam beradi.
Soliy YÖLDOŞEV, 36-sonli maktabning jismoniy tarbiya fani öqituvçisi.
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
