Tomorqalardan samarali foydalaniş aholi daromadini oşirmoqda

Har bir xonadon yonidagi yer maydoni qançalik unumli işlatilsa, oila dasturxonining tökinligi ham, qöşimça daromad manbai ham şunga mutanosib ravişda ortadi. Şu bois tomorqaçilikni rivojlantiriş sönggi yillarda qişloq xöjaligi siyosatining amaliy yönalişlaridan biriga aylandi. Aholi bandligini taʼminlaş va içki bozorni mahalliy mahsulotlar bilan töldiriş vazifalari ham ayni şu yönaliş bilan bevosita boğliq.

Amudaryo tumanida mavjud tomorqa yerlaridan unumli foydalaniş, dehqonçilik mahsulotlari yetiştiriş hajmini oşiriş hamda fuqarolarning barqaror bandligini taʼminlaşga qaratilgan işlar izçil davom ettirilmoqda. Joriy yil bahor mavsumida boşlangan uşbu yönalişdagi amaliy harakatlar bugun aniq raqamlarda öz ifodasini topmoqda.

Bugungi kunda tumandagi 49 ta mahallada 38 ming 953 ta xonadon mavjud bölib, ularga jami 6 ming 619,7 gektar tomorqa yer maydoni töğri keladi. Uşbu maydonlardan yil davomida foydalaniş darajasi mahalla kesimida muntazam tahlil etib borilmoqda.

Jumladan, 5 ming 520 gektar maydonga ertaki ekinlar, 3 ming 368 gektarga sabzavot, 1 ming 516 gektarga kartoşka, salkam 300 gektarga poliz hamda 335 gektarga boşqa turdagi ekinlar ekildi. Ertaki ekinlarga alohida eʼtibor qaratilgani mahsulotlarni bozorga boşqa hududlardan ilgari olib çiqiş imkonini beradi.

Bu jarayon tomorqalardan unumli foydalaniş, içki bozorni qişloq xöjaligi mahsulotlari bilan taʼminlaş va oilalar daromadini oşirişga xizmat qilmoqda. Şu bilan birga, xonadonlar öz ehtiyojidan ortiqça mahsulotni sotiş hisobiga qöşimça mablağga ega bölmoqda. Tomorqa hosili mahalliy bozorlardagi narx barqarorligiga ham taʼsir körsatadi.

Aholini, ayniqsa, işsiz yoşlarni daromadli mehnatga jalb etiş maqsadida ijara yer maydonlari ajratilmoqda. Hozirga qadar 4 ming 963 nafar yoş va fuqaroga jami 1 ming 815,2 gektar yer berilgan bölib, bu maydonlarda sabzavot, poliz, kartoşka, boşoqli va boşqa turdagi ekinlar yetiştirilmoqda. Natijada fuqarolar oilaviy daromadini mustahkamlaş va tadbirkorlik faoliyatini yölga qöyiş imkoniyatiga ega bölmoqda.

Yer egalari faoliyatini qonuniy asosda taşkil etiş ham muhim vazifalardan biridir. Ayni paytda 3 ming 6 nafar yer egasi dehqon xöjaligi sifatida röyxatdan ötgan bölib, qolgan yer egalarini ham belgilangan tartibda rasmiylaştiriş işlari olib borilmoqda. Rasmiy röyxatdan ötiş dehqonga davlat kömagidan foydalaniş yölini ham oçadi.

Issiqxonaçilikni rivojlantiriş, yil böyi mahsulot yetiştiriş va qöşimça daromad manbalarini yaratişga ham alohida eʼtibor berilmoqda. Joriy yilda umumiy maydoni 4,1 gektar bölgan 81 ta issiqxona taşkil etilib, ularda pomidor, bodring, kökatlar, poliz va boşqa turdagi ekinlar parvarişlanmoqda. Bu esa mavsumdan taşqari davrlarda ham daromad oliş imkonini beradi.

Tomorqaçilikni rivojlantiriş va oilaviy tadbirkorlikni qöllab-quvvatlaşda moliyaviy kömak muhim ahamiyatga ega. Şu maqsadda “Har bir oila — tadbirkor” dasturi doirasida issiqxona taşkil etiş uçun 13 nafar fuqaroga 240 million söm imtiyozli kredit ajratildi. Qişloq xöjaligi asbob-uskunalarini xarid qiliş uçun esa 57 nafar fuqaroga 1 milliard 123 million söm mablağ yönaltirildi.

Şuningdek, mineral öğitlar, biologik va kimyoviy mahsulotlar hamda ösimliklarni himoya qiliş vositalarini xarid etiş uçun 367 nafar fuqaroga 3 milliard 563 million söm miqdorida imtiyozli kredit berildi. Mazkur kömaklar hisobiga jami 437 nafar fuqaroning bandligi taʼminlandi. Imtiyozli kreditlar dehqonga mavsum boşida zarur resursni öz vaqtida jamlaş imkonini bermoqda.

Qayd etiş joizki, tumanda yer egalari va dehqonlarning ilğor tajribasini ommalaştirişga alohida eʼtibor qaratilmoqda. Xolimbeg ovulida yaşovçi Erkinjon Qöşayev öziga tegişli tomorqa hamda ijara yer maydonidan oqilona foydalanib, oilaviy mehnat asosida möl hosil va yaxşi iqtisodiy daromad olişga erişmoqda.

Uning faoliyati yerga mehr, mehnatsevarlik va tajriba orqali oddiy tomorqani barqaror daromad manbaiga aylantiriş mumkinligini körsatadi. Bu tajriba boşqa xonadonlar uçun ham amaliy örnak bölib xizmat qilmoqda.

Tomorqadan samarali foydalaniş, issiqxonalar taşkil etiş va oilaviy tadbirkorlikni moliyaviy qöllab-quvvatlaş böyiça boşlangan işlar tumanda davom etmoqda. Har bir xonadonning yer bilan boğliq imkoniyatini işga solişi esa mahalla iqtisodiyotiga qöşilgan bevosita hissa sifatida qadrlanadi.

Çaros Arslonova, tuman hokimligining Axborot xizmati rahbari.