Bolaning ismi sharifini oʻzgartirish tartibini bilasizmi?

Ism to tugʻilganimizdan boshlab, soʻngi manzilimizgacha bizga hamroh boʻladigan muhim vosita. Xalq orasida ism taqdirga taʼsir oʻtkazadi, shu sababli bolaga aytilishi va maʼnosi murakkab boʻlmagan, yengil va sodda ismlar qoʻyilgani maʼqul, degan gaplar yuradi. Nima boʻlganda ham, ne-ne orzu-umidlar bilan dunyoga keltirgan farzandiga ism tanlash, familiya va sharif berish bu har bir ota-otaning shaxsiy ishi. Bu borada biror nasihat berishdan yiroqmiz. Soʻz yuritmoqchi boʻlganimiz ana shu ism, familiya va sharifni agarda oʻzgartirishga ehtiyoj tugʻilganida fuqarolar buni qanday tartibda amalga oshirishi kerak? degan savolga javob bermoqchimiz.

Familiya, ism va ota ismini oʻzgartirish haqidagi ariza ariza beruvchi 16 yoshga toʻlgach, uning doimiy (vaqtincha) roʻyxatdan oʻtgan joyidan qatʼi nazar, FHDYo organi tomonidan koʻrib chiqiladi. Agar 16 yoshga toʻlgan shaxs fuqarolik pasporti (identifikatsiyalovchi ID-kartasi) yoki fuqarolik pasporti oʻrnini bosuvchi, shaxsni tasdiqlovchi boshqa hujjat olgunga qadar familiyasi, ismi, ota ismini oʻzgartirish haqida ariza bersa, u holda arizaga tugʻilganlik haqida guvohnoma ilova qilinadi.

Oʻzbekiston Respublikasining “Davlat tili haqida”gi Qonuni 15-moddasiga muvofiq, sudning hal qiluv qarori asosida, agar familiya va ism eshitilishida yoqimsiz boʻlsa, agar familiya va ism millatiga toʻgʻri kelmasa, xohishiga qarab nikohgacha boʻlgan familiyaga (nikohda turgan davrida ham, nikohdan ajratilgandan keyin ham) qaytishda, oila uchun umumiy familiyada boʻlish istagi paydo boʻlganda (agar nikoh tuzish paytida er-xotin umumiy familiya qabul qilishmagan boʻlsa), bolalarning ota yoki ona bilan bir xil familiyada boʻlish, onasining nikohgacha boʻlgan familiyasida boʻlish, oʻgay otaning yoki vasiysining familiyasida boʻlish istagi paydo boʻlganda, shuningdek, 16 yoshga toʻlgan shaxsga otalikni belgilashda koʻrib chiqiladi.

Familiya, ism va ota ismini oʻzgartirish toʻgʻrisidagi arizaga ariza beruvchining tugʻilganlik haqidagi guvohnomasi, agar ariza beruvchi nikohda turgan boʻlsa, u holda nikoh tuzilganligi haqidagi guvohnomasi, agar nikohdan ajratilgan boʻlsa, nikohdan ajralganlik haqidagi guvohnomasi, agar ariza beruvchining voyaga yetmagan bolalari boʻlsa, u holda bolalarining tugʻilganlik haqidagi guvohnomalari, ariza beruvchining fuqarolik pasporti (identifikatsiyalovchi ID-kartasi) yoki shaxsini tasdiqlovchi boshqa hujjatidan koʻchirma, agar ariza beruvchi voyaga yetmagan yoki sud qarori bilan muomalaga layoqatsiz deb topilgan boʻlsa, u holda ota-onasining yoxud vasiy yoki homiyning arizasi hamda 1 dona (3x4 oʻlchamli) fotosurat ilova qilinadi.

Oʻzgartirishlar kiritilishi uchun zarur boʻlgan dalolatnoma yozuvlari yoʻqolgan taqdirda, familiya, ism, ota ismini oʻzgartirish ushbu hujjatlar tiklangandan keyin amalga oshiriladi. Shu bilan birga, familiya, ism va ota ismini oʻzgartirganlik uchun belgilangan tartibda davlat boji undiriladi.

Bahrom Sobirov, Amudaryo tumani FHDYo boʻlimi inspektori.