Korruptsiya natijasida yetkazilgan zararni fuqarolik sudida undirish tartibini bilasizmi?
Korruptsiya natijasida yetkazilgan zararni undirish Oʻzbekistonda 2026-yildan boshlab yangi, kuchaytirilgan tizim asosida amalga oshirilmoqda. Prezident tomonidan 2026-yil korruptsiyaga qarshi kurashda "favqulodda holat" deb eʼlon qilingan boʻlib, zararni undirish mexanizmlari sezilarli darajada qattiqlashtirilgan.
Korruptsiyaviy jinoyatlar natijasida davlatga yoki fuqarolarga yetkazilgan zarar quyidagi yoʻllar bilan qoplanadi:
1. Jinoiy javobgarlik va zararni qoplash bogʻliqligi: Pora olish, oʻzlashtirish yoki firibgarlik kabi korruptsiyaviy jinoyatlarni sodir etgan shaxslar yetkazilgan zararni toʻliq qoplamaguncha, ularga nisbatan jazoni oʻtashdan muddatidan ilgari shartli ozod qilish yoki jazoni yengilrogʻi bilan almashtirish choralari qoʻllanilmaydi.
2. Regress tartibida undirish: Davlat organi yoki mansabdor shaxsning noqonuniy harakati tufayli fuqaro yoki tadbirkorga zarar yetgan boʻlsa, davlat ushbu zararni qoplab beradi va keyinchalik aybdor mansabdor shaxsdan ushbu mablagʻni regress tartibida (qaytarib) undirib oladi.
3. Aktivlarni qaytarish (Asset Recovery): Xalqaro standartlar va BMT konventsiyasi asosida korruptsiya yoʻli bilan topilgan va chet elga olib chiqilgan aktivlarni aniqlash hamda Oʻzbekistonga qaytarish boʻyicha tizimli ishlar olib borilmoqda.
Oʻzbekiston prezidenti Shavkat Mirziyoyev parlament va xalqqa murojaatida korruptsiyani davlat taraqqiyoti va jamiyat ishonchiga asosiy tahdid sifatida baholab, 2026-yilda korruptsiyaga qarshi kurashish sohasida «favqulodda holat» eʼlon qilinishini bildirdi.
«Korruptsiya — davlat taraqqiyotiga toʻsiq boʻladigan, adolat va qonun ustuvorligini izdan chiqaradigan, jamiyatda ishonch muhitini zaiflashtiradigan eng jiddiy tahdid. Korruptsiyaga yoʻl qoʻyish esa islohotlarimizga xiyonatdir! Bu illatga qarshi kurashish boʻyicha 2026-yilda „favqulodda holat“ eʼlon qilamiz!» — dedi davlat rahbari.
Uning taʼkidlashicha, qatʼiy choralar koʻrilmasa, Oʻzbekiston belgilangan rivojlanish maqsadlariga erisha olmaydi:
«Korruptsiyaga qarshi favqulodda holat eʼlon qilmasak, men aytgan raqamlarga erisha olmaymiz. Dunyo hamjamiyatining bizga ishonchi kamayadi».
Prezident barcha davlat idoralarida komplayens va korruptsiyaga qarshi ichki nazorat boʻyicha oʻrinbosar lavozimi joriy etilishi, Hisob palatasi vakillari faoliyati yoʻlga qoʻyilishini maʼlum qildi.
M.B.Kaypova, Fuqarolik ishlar boʻyicha Amudaryo tuman sudining sudyasi
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
