Muhim ijtimoiy-siyosiy jarayon yakunlandi

 «Fuqarolarning özini-özi boşqariş organlari töğrisida»gi, «Fuqarolar yiğini raisi (oqsoqoli) va uning maslahatçilari saylovi töğrisida»gi Özbekiston va Qoraqalpoğiston Respublikasi Qonunlariga muvofiq, fuqarolarning özini-özi boşqariş organlari raislari (oqsoqollari) va ularning maslahatçilarining vakolat muddati 2013-yil noyabr-dekabr oylarida tugaşi munosabati bilan şu yil 12-noyabrdan 7-dekabrgaça tumanimizdagi fuqarolar yiğinlarida saylovlar bölib ötdi.

Tumanda 1 ta şaharça, 16 ta ovul, 19 ta ovullar tarkibidagi mahalla va şahardagi 11 ta mahalla fuqarolar yiğinlarida bölib ötadigan saylovlarda 47 nafar fuqarolar yiğini raislari hamda 420 dan ziyodroq oqsoqol maslahatçilari saylanişi rejalaştirilgan edi.

Saylovga puxta tayyorgarlik köriş maqsadida 2013-yilning 5-8-oktyabr kunlari tumandagi barça fuqarolar yiğinlarida fuqarolar yiğini raisi (oqsoqoli) va uning maslahatçilari saylovi böyiça fuqarolar vakillari yiğilişlari bölib ötdi. Fuqarolar vakillari yiğilişlarida «Fuqarolar yiğini raisi (oqsoqoli) va uning maslahatçilari saylovi töğrisida»gi Qonunning 14-moddasiga asosan fuqarolar yiğini raisi (oqsoqoli) va uning maslahatçilari saylovini taşkil etiş hamda ötkaziş böyiça har biri 7 kişidan iborat tarkibda işçi guruhlar tuzildi.

2013-yil 9-oktyabr kuni tuman komissiyasi tomonidan fuqarolar yiğinlari raislari (oqsoqollari) va ularning maslahatçilari sayloviga şaharça, mahallalar va ovullar fuqarolar vakillarining yiğilişlariga vakillik normasi belgilandi.

Tuman komissiyasi raisi tomonidan 3-7-oktyabr kunlari 4 joyda, hududlar böyiça "Qiliçboy” ovul fuqarolar yiğini binosida 10 ta fuqarolar yiğinlari, "Çordara” mahalla fuqarolar yiğini binosida 16 ta fuqarolar yiğinlari, Z.M.Bobur ovulidagi Amudaryo melioratsiya va suv xöjaligi kasb-hunar kolleji binosida 11 ta fuqarolar yiğinlari, "Qipçoq” ovulidagi Amudaryo agrobiznes kasb-hunar kolleji binosida 10 ta fuqarolar yiğinlari xodimlari bilan «Fuqarolar yiğini raisi (oqsoqoli) va uning maslahatçilari saylovi töğrisida»gi Özbekiston Respublikasi Qonunining asosiy qoidalari, fuqarolar yiğinlari raislari (oqsoqollari) va ularning maslahatçilari saylovini taşkil etiş hamda ötkazişga doir asosiy vazifalar, işçi guruhlar tuziş, şuningdek ularning işini taşkil etiş mexanizmlari töğrisidagi mavzu böyiça öquv-seminarlar taşkil qilindi.

2013-yilning 12-oktyabr kunidan boşlab fuqarolar vakillarini saylaş yuzasidan aholi punktlari va köçalarda aholining umumiy yiğilişlari ötkazilib, bu yiğilişlar 25-oktyabr kuni yakunlandi. Jami tuman böyiça 108603 nafar ovoz beriş huquqiga ega bölgan aholi aniqlanib, aholi punktlari va köçalarda 464 joyda aholining umumiy yiğilişlarida 63648 nafar aholi iştirokida fuqarolar vakillari saylaş yiğilişlarida hamda ovullar tarkibidagi mahalla fuqarolar vakillari yiğilişlarida vakillar saylaş yiğilişlari ötkazilib, ularda jami 2740 nafar fuqarolar vakillari saylandilar.

2013-yil 24-oktyabr kuni Qoraqalpoğiston Respublikasi komissiyasi tomonidan taşkil etilgan "Fuqarolar yiğini raisi (oqsoqoli) va uning maslahatçilari saylovining taşkiliy va huquqiy asoslari” mavzuida seminar kengaşda tuman komissiyasi raisi, taşkiliy-nazorat guruhi rahbari va tumandagi barça işçi guruhlar rahbarlari iştirok qildilar.

Fuqarolar yiğini raisi (oqsoqoli) va uning maslahatçilari saylovi böyiça vakillar yiğilişini ötkaziş 2013-yilning 12-noyabridan boşlab 7 dekabrda yakunlandi. Işçi guruhlar tomonidan fuqarolar yiğini raisi (oqsoqoli) lavozimiga 117 nafar nomzodlar körsatildi. Işçi guruhlar tomonidan körsatilgan nomzodlar hujjatlari tuman hokimi tomonidan körib çiqilib, "Fuqarolar yiğini raisi (oqsoqoli) va uning maslahatçilari saylovi töğrisida”gi Qonunning 17-moddasi talablariga töliq javob berişi bildirilib, 117 nafar fuqaroga fuqarolar yiğini raisi (oqsoqoli) lavozimiga nomzod etib kiritişga kelişim berildi.

Tuman böyiça jami 47 ta fuqarolar yiğinlarida yiğin raisi (oqsoqoli) va ularning maslahatçilari saylovi yiğilişlarida vakil bölib saylangan jami 2740 nafar vakillardan 2402 nafari bevosita saylovlarda iştirok qildilar. Yaʼni, jami vakillarning deyarli 87,6 foizi qatnaşdilar.

Saylangan 47 nafar fuqarolar yiğinlari raislari (oqsoqollari)ning 41 nafari yoki jami oqsoqollarning 87,3 foizini oliy maʼlumotlilar, 6 nafari yoki 12,7 foizini örta-maxsus maʼlumotlilar taşkil qiladi.

Saylov bölib ötgan 47 ta fuqarolar yiğinlarida 31 nafar yiğin raisi lavozimiga qayta saylandi. 16 ta fuqarolar yiğinlarida fuqarolar yiğinlari raislari (oqsoqollari) yangidan saylandi.

Yiğin raisi vazifasiga saylanganlar orasida 17 nafari muhandislar, 16 nafari öqituvçilar, 1 nafari şifokor, 3 nafari agronomlar va 10 nafari boşqa mutaxassislarni taşkil etadi. Ularning 6 nafari 40 yoşgaça, 12 nafari 40-50 yoş oraliğidagi, 24 nafari 50 yoşdan 60 yoşgaça va 5 nafari 60 yoşdan yuqori kadrlardir. Xalq deputatlari tuman Kengaşi deputatlari bölgan fuqarolar yiğinlari raislari esa 2 nafarni taşkil qiladi.

Fuqarolar yiğini raislarining 420 nafar maslahatçilari saylanib,  ular orasida birinçi marotaba saylanganlar 249 nafarni yoki jami maslahatçilarning 59,3 foizini taşkil qildi.

Fuqarolar yiğinlari raislarining 420 nafar maslahatçilarining 222 nafari yoki maslahatçilar jami sonining 52,9 foizi oliy maʼlumotlilar, 118 nafari yoki 28,1 foizi örta maxsus maʼlumotlilar, 80 nafari yoki 19 foizi örta maʼlumotlilardir. Saylangan maslahatçilarning 98 nafari ayollarni taşkil etadi. Yiğin raisi maslahatçisi lavozimiga saylangan 4 nafar şaxslar xalq deputatlari tuman Kengaşi deputatlaridir.

Saylovlar jarayonida siyosiy partiyalarning faolligi yanada oşdi. Fuqarolar yiğinlarining 47 nafar raislarining 11 nafari Özbekiston xalq-demokratik partiyasi, 5 nafari tadbirkorlar va işbilarmonlar harakati - Özbekiston liberal-demokratik partiyasi, 1 nafari Özbekiston "Adolat” sotsial-demokratik partiyasi hamda 3 nafari Özbekiston "Milliy tiklaniş” demokratik partiyasi aʼzolaridir. 27 nafar yiğin raisi esa partiyasiz.

"Toş yop”, "Nazarxon” va Kuyuk köpir ovul fuqarolar yiğinlari, Namuna, Bosuv, Durunki, Ayoqçi, Qum yop, Döstlik va Olmazor mahalla fuqarolar yiğinlarida işçi guruh tomonidan saylovlarga yuqori darajada tayyorgarlik körilib, uning uyuşqoqlik bilan, kötarinki ruhda ötganini taʼkidlaş lozim.

Saylov yakunlanar ekan, bu yilgi saylovlarning oldingilardan qanday farqli jihatlari böldi, degan haqli savol tuğiladi.

Birinçidan, joriy yilgi saylovlar tumanimizda fuqarolarning ijtimoiy-siyosiy faolligi ança oşganini körsatdi.

Ikkinçidan, bu saylovlar Yurtboşimizning qonunçilik taşabbusi huquqiy subʼekti sifatida "Mamlakatimizda demokratik islohotlarni yanada çuqurlaştiriş va fuqarolik jamiyatini rivojlantiriş Kontseptsiyasi”da bergan takliflari asosida işlab çiqilgan yangi tahrirdagi "Fuqarolar yiğini raisi (oqsoqoli) va uning maslahatçilari saylovi töğrisida”gi Özbekiston Respublikasi Qonuniga köra oşkoralik, muqobillik va teng saylov xuquqi tamoyillari asosida hamda qonunlar normalarining talablariga muvofiq davlat va jamiyat qurilişining barça jabhalarini demokratlaştiriş va liberallaştiriş, kuçli fuqarolik jamiyatini rivojlantiriş jarayonlari çuqurlaşib borayotgan, sifat jihatdan yangi ijtimoiy-iqtisodiy va ijtimoiy-siyosiy jarayonda amalga oşirildi.

Uçinçidan, Prezidentimiz taşabbusi bilan kiritilgan özgarişlar va qöşimçalar asosida qabul qilingan yangi tahrirdagi "Fuqarolarning özini-özi boşqariş organlari töğrisida”gi Qonunga muvofiq endilikda fuqarolarning özini-özi boşqariş organlari zimmasiga aniq yönaltirilgan asosda aholini ijtimoiy qöllab-quvvatlaş, mahallani xususiy tadbirkorlik va oilaviy biznesni rivojlantiriş markaziga aylantiriş, davlat organlari faoliyati ustidan jamoatçilik nazoratini amalga oşiriş va eng asosiysi, hududda ijtimoiy-maʼnaviy muhit barqarorligini taʼminlaş, yoşlarni "ommaviy madaniyat”ning zararli taʼsiridan saqlaş, yoş oilalarning jamiyatda mustahkam örin egallaşlarida yelkadoş böliş, bu borada ularga zarur kömak va maslahat beriş işlariga boşçilik qiliş kabi qator muhim vazifalarning bajarilişini taʼminlaş masʼuliyati yuklatildi.

Törtinçidan, fuqarolarning özini-özi boşqariş organlari oldida turgan vazifalarni bajarişda yiğin raisi lavozimiga körsatilayotgan nomzodlardan taşkilotçilik qobiliyatiga ega böliş talab etildi. Çunki, Prezidentimiz taʼkidlaganidek "Islohotlarning muvaffaqiyati kadrlar malakasiga, ularning taşkilotçilik qobiliyatiga, yangiça fikrlaşiga boğliq ekanini xammamiz yaxşi bilamiz. Rahbarlarning barça böğinlariga insofli, diyonatli, halol va pok, talabçan va qatʼiyatli, xalqparvar insonlar boşçilik qilmasa, közlangan maqsadga erişib bölmaydi”.

Şu maʼnoda olib qaraganda, joriy yilgi saylovlarda fuqarolar yiğini raisi va uning maslahatçilari sifatida yangilikka çanqoq, zamon talabini çuqur anglagan holda fidoyilik bilan mehnat qiladigan, taşkilotçilik qobiliyatiga ega fuqarolar saylandi, deb öylaymiz va ularning kelgusi faoliyatida omadlar tilaymiz.

Rustam Rözmetov,

fuqarolar yiğinlari raislari (oqsoqollari) va ularning maslahatçilari saylovini taşkil etiş hamda ötkazişga kömaklaşuvçi tuman komissiyasi raisi.