TOʻLOVLAR VAQTIDA AMALGA OShIRILSA, MOL-MULKINGIZ DAXLSIZ BOʻLADI

Har bir ishda meʼyor boʻlgani kabi davlatimizning soliq tizimida ham maʼlum tartib-qoidalarga amal qilinadi. Ana shunday tartib-qoidalardan biri bu – fuqarolarning qonun bilan belgilangan soliq toʻlovlari boʻyicha  majburiyatidir. Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining 51-moddasida fuqarolarning bu majburiyati aniq belgilab qoʻyilgan.

Soliq Kodeksining 272- va 273-moddalariga muvofiq fuqarolik  majburiyati boʻyicha yer va mol-mulk  soligʻini toʻlash muddatlari ham koʻrsatilgan. Unga koʻra, fuqarolar har yilning 15-oktyabriga qadar yer va mol-mulk  uchun hisoblangan soliqni toʻlashlari zarur. Lekin ming afsuski, koʻpchilik fuqarolar yillar davomida zimmalaridagi bu majburiyatlarini unutib yoki soliq toʻlashdan bosh tortib,  koʻplab miqdorda qarzdor boʻlib qolishmoqda. Baʼzi hollarda ularning  yer va mol-mulk boʻyicha zimmalaridagi soliq toʻlovlari sud orqali undirilmoqda.

Shu bois, fuqarolarimizga yer va mol-mulk (koʻchmas mulk)ingizni oʻz vaqtida inventarizatsiyadan oʻtkazib, bu boradagi soliq toʻlovlarini oʻz vaqtida amalga oshiring, deymiz. Sababi, vaqtida amalga oshirilmagan soliq toʻlovi uchun ustama (penya) hisoblanadi va hisoblangan ustama, albatta, oila iqtisodiga zarar keltirishi tabiiy.

Bundan tashqari, Oʻzbekiston Respublikasi Yer Kodeksining 36-moddasiga muvofiq qonun hujjatlarida belgilangan muddatlarda yer soligʻini toʻlamagan  fuqarolarning butun yer uchastkasiga yoki uning bir qismiga egalik huquqi bekor qilinadi.

Shuni alohida qayd etish joizki, tuman Davlat soliq inspektsiyasi fuqarolarning eng yaqin himoyachisi hamdir. Inspektsiya ofisiga oʻrnatilgan 515-49-02 «Ishonch telefoni» orqali soliq tizimi faoliyatiga oid fuqarolardan tushgan har qanday murojaat oʻz vaqtida koʻrib chiqiladi va qatʼiy nazoratga olinadi. Xususan, savdo tarmoqlarida nazorat-kassa mashinalarining ishlatilmasligi, chek yoki unga tenglashtirilgan kvitantsiyalarning berilmasligi, bank plastik kartalariga savdo qilmaslik yoki plastik kartalarga naqd pulga nisbatan oshirib savdo xizmati koʻrsatish borasidagi murojaatlar tegishli tartibda koʻrib chiqilib, murojaat qiluvchilarga oʻz vaqtida javob berilayotgani bois, «Ishonch telefoni»ga kun sayin fuqarolarning ishonchi ortib bormoqda.

Xulosa oʻrnida shuni aytmoqchimanki, tuman DSI har doim va har soatda fuqarolarimizning ijtimoiy va iqtisodiy farovonligi uchun masʼuldir.

Sh.MATNIYaZOV, tuman DSI navbatchi qism navbatchisi.

(Foto - http://static.new.norma.uz)