21.11.2026
Тил Öz Qq Ёзув Кирилл Lotin
Reklama banneri
Ҳарф ўлчами Ранг Расмлар
21.11.2026, 12:01
Жамият 👁 485

УНУТИЛГАН ОДАМ

УНУТИЛГАН ОДАМ

Исмоил бинойидай ишлаб, оиласини яхшигина таъминлаб юрганидан ўзича хурсанд, ҳаётидан мамнун эди. Умр йўлдоши Зиёдахон ўқитувчи, ҳатто таниқли репетитор, ўзи эса тумандаги нуфузли бир корхонада иқтисодчи эди. Бири-биридан ширин Малика, Мадина, Малоҳат, Умида исмли қизалоқлари унинг оиласига кўрк, қувонч бағишлаб улғайишарди...

Ҳамма дилхираликлар Исмоилнинг хизмат сафарига чиққанидан сўнг бошланди. Иқтисодчиларнинг уч кунлик  ҳудудий ўқув-семинарига бориб-келди-ю, Исмоил ўзгарди-қолди. Аввалига Зиёда эрини узоқ сафарда чарчаганга йўйди. Лекин бу “чарчоқ”нинг адоғи бўлмагач, соғлигида бирон камчилик бормикан, деган ўйда:

– Шифокорга кўринасизми? – деди бир куни.

Исмоил индамади-ю, орадан ҳеч қанча вақт ўтмай, яна хизмат сафарига отланди.

– Бухорога, малака оширишга жўнатишяпти ишхонадан, – деди хотинидан кўзларини олиб қочиб.

– Қанча вақтга? – кўнглида кири йўқ Зиёда тўғриликча сўради.

– Борганимизда маълум бўлади...

Зиёда ҳайронлигини сездирмади, ростдан ҳам шундайдир, деган хаёлда эрини Бухоро сафарига кузатиб қўйди.

Исмоилнинг “хизмат сафар”лари, “малака ошириш” учун Бухорога қатнаши кўпайгандан-кўпайди. Унинг тизгинсиз баҳоналаридан безор бўлган Зиёда охири эътибор бермайдиган бўлди. Лекин бир галги  “хизмат сафари” уч ойдан ошиб кетгач, андишани қўйиб, Исмоил ишлайдиган корхонага борди.

– Исмоил Тангриев ишдан бўшаш ҳақида ариза жўнатибди, биз уни аризасига кўра, уч ой аввал вазифасидан озод қилганмиз. Синглим, хабарингиз йўқмиди?

Корхона раҳбарининг бу гапидан сўнг Зиёда тошдай қотди. Ҳам ҳайрат, ҳам нафратми, ичида нимадир ғалаён қилди, хўрлиги келди. У бешинчи фарзандига ҳомиладор эди. Юраги остидаги митти жон азобли типирчилагандай бўлди. Томоғини ғиппа бўғиб олган қандайдир куч уни сира қўйиб юборай демас, тобора ҳолдан тойдириб борарди. Бир амаллаб ўрнидан турди, оғир қадамлар билан ташқарига йўналаркан, корхона раҳбарининг:

– Синглим, эрингизнинг сўнгги маошини ҳисоб-китоб қилиб олиб кетасизми, ё..? – деган овозини аранг эшитди. “Керак эмас!” қабилида қўлини силкитди-ю, эшикдан чиқибоқ ичидаги ғалаён кўз ёш бўлиб юзини ювди...

Исмоил шу кетишида қишлоққа қайтиб келмади. Ҳов бирда, уч кунлик ўқув-семинарида ўзларига машғулот ўтказган Арофатхон исмли аспирант қиз шайтонмиди ё унинг ичига шайтоний ҳавас  кирдими, ҳарқалай фикр-у зикри Арофатхонда бўлиб қолди. Аввал бир-бири билан қўнғироқлашиб турган ошиқ-маъшуқлар учун орадаги олис масофа ҳам писанд бўлмай қолди. Пинҳона сўзлашувлар учрашувларга уланиб, охири иккови ҳам шайтон амрига бўйсундилар. Исмоил гулдай оиласи, фарзандларидан, Арофат эса ўзини намоён этаётган илм-у зиёдан маҳрум бўлишди.

Зиёда эса... У бешинчи фарзандини дунёга келтирди. Тақдир синовларига ёш умрини қалқон қилиб, тўрт қизи ва ўғли Маҳкамжонни улғайтирди, яхши тарбия берди. Қизлари бири-биридан билимдон, ақлли. Катта қизи Маликахон бу йил Педагогика институтини тугатади. Мадинахон Жаҳон тиллари университетида, 3-босқичда, Малоҳатхон эса Маданият институтида кутубхона ишларини юритиш йўналишида таҳсил олмоқда. Учала қизи ҳам  давлат грантлари асосида ўқиётганидан Зиёдага умуман оғирлиги тушмайди. Умидахон эса мусиқа йўналишини танлаган. Маҳкамжон ҳали кичкина. Лекин зеҳни ўткир шахматчи, математика фани жон-у дили.

Яқинда қишлоққа бир гап оралади: “эмишки, Исмоил ҳозир Россиянинг Иваново шаҳрида яшаркан. Бир қизи бор экан. Фирма дўконлари бор, иқтисодиёт йўналиши бўйича касбга тайёрлаш марказига раҳбарлик қиларкан...”

– Менинг ўғлим иш тополмай юрган экан, Исмоил иш берибди. Ойлиги ҳам яхши, ҳар ойда оз-моз пул жўнатиб турибди, – деди бир куни қўшниси Раҳима опа. – Сени сўрабди, қизларингни, ўғлингни... Пул-мул керак бўлса, айтсин, дебди.

Зиёда Раҳима опанинг гапларини эшитаркан, ўзини ҳақоратлангандай ҳис этди. Вужудини ловуллатиб ёндирган ўт ичида тургандай қизиб кетди:

– Қанақа пул? Менга унинг сариқ чақасиям керак эмас! Нималар деб ўтирибсиз?!

Қўшниси Зиёданинг бундай қизишганини ҳеч қачон кўрмаганди.

– Бундай дегунча эл-юртдан, болаларидан кечирим сўрасин, кечиришармикан?!

– Қизим, энди ким билади, шайтон...

– Шайтон! Шайтон одамнинг ичида бўлади, биров йўлига чиқариб қўймайди. Оиламнинг, рўзғоримнинг катта устунини қулатган энг катта шайтон ҳам Исмоилнинг ўзи. Мен болаларимга шайтоннинг пулини ҳеч қачон раво кўрмайман!

Орадан ярим йилча вақт ўтиб, Исмоил қишлоққа келди. Қизи ва Арофатхон билан ота-онасиникида зўрға икки кун туришди. Маҳалла-кўй, ошна, ёр-дўстларига аралашишга юзи чидамади. Қизлари эса уни кўришни ҳам хоҳлашмади. Кексайиб қолган отаси Худойберган ота Зиёданикига келиб:

– Ҳеч бўлмаса ёлғиз ўғлини бир кўрса эди, – деди келини олдида бошини эгиб.

Зиёда ихтиёр фарзандларида эканлигини айтди.

– Бизга ундай дада керак эмас, – дейишди қизлари.

– Ўртоқларимнинг дадаси велосипед олиб беришганида дадамни жуда кўргим келганди, энди велосипедим бор, мен у дадани танимайман.., – деди Маҳкамжон маҳзунгина.

9 йилда қишлоққа келган Исмоил яна Россияга қайтиб кетди. Унинг келиши ҳам, кетиши ҳам на оиласига, на фарзандларига ва... маҳалласи – ватанига заррача таъсир қилмади. У гўё унутилган одам эди.

 

Робия ЙЎЛДОШЕВА,

журналист.

🎬 Видеогалерея Барчаси →
БИР ВАТАН, БИР ЭЛ, БИР БАЙРОҚ! АМУДАРЁДА БАЙРОҚ ЭСТАФЕТАСИ КЎТАРИНКИ РУҲДА ДАВОМ ЭТДИ ▶ БИР ВАТАН, БИР ЭЛ, БИР БАЙРОҚ! АМУДАРЁДА БАЙРОҚ ЭСТАФЕТАСИ КЎТАРИНКИ РУҲДА ДАВОМ ЭТДИ 16.11.2026 «Илғор фермерлар клуби» аъзолари учун дала семинарлари ўтказилди ▶ «Илғор фермерлар клуби» аъзолари учун дала семинарлари ўтказилди 16.11.2026 Болажонларга йўл ҳаракати қоидалари ҳақида маълумотлар берилди ▶ Болажонларга йўл ҳаракати қоидалари ҳақида маълумотлар берилди 13.11.2026 Сайёр қабулда 12 та мурожаатдан 10 таси ижобий ҳал этилди ▶ Сайёр қабулда 12 та мурожаатдан 10 таси ижобий ҳал этилди 13.11.2026 Амударё туманида СЕО ва ЖС бўлимининг янги биноси фойдаланишга топширилди ▶ Амударё туманида СЕО ва ЖС бўлимининг янги биноси фойдаланишга топширилди 12.11.2026 Амударёлик нуронийлар мини футбол бўйича ўртоқлик учрашувида ғолиб чиқди ▶ Амударёлик нуронийлар мини футбол бўйича ўртоқлик учрашувида ғолиб чиқди 12.11.2026 49-сонли боғчада экологик тарбиянинг амалий методикалари намойиш этилди ▶ 49-сонли боғчада экологик тарбиянинг амалий методикалари намойиш этилди 12.11.2026 Ўрта қалъа овулида хотин-қизлар билан профилактик учрашув ўтказилди ▶ Ўрта қалъа овулида хотин-қизлар билан профилактик учрашув ўтказилди 12.11.2026 65-сонли мактабнинг янги биноси фойдаланишга топширилди ▶ 65-сонли мактабнинг янги биноси фойдаланишга топширилди 11.11.2026 Амударё туманида кузги шудгорлаш ишларини сифатли ташкил этишга алоҳида эътибор қаратилмоқда ▶ Амударё туманида кузги шудгорлаш ишларини сифатли ташкил этишга алоҳида эътибор қаратилмоқда 10.11.2026 45-сонли боғчада «Жажжи экологлар» амалий семинари бўлиб ўтди ▶ 45-сонли боғчада «Жажжи экологлар» амалий семинари бўлиб ўтди 10.11.2026 Аҳоли саломатлиги — олий қадрият ▶ Аҳоли саломатлиги — олий қадрият 09.11.2026 Амударё туманида куз-қиш мавсумига тайёргарлик ишлари ўрганилди ▶ Амударё туманида куз-қиш мавсумига тайёргарлик ишлари ўрганилди 09.11.2026 Жисмоний тайёргарликдан ўтган чақирилувчилар ҳарбий қисм вакиллари билан суҳбатлашди ▶ Жисмоний тайёргарликдан ўтган чақирилувчилар ҳарбий қисм вакиллари билан суҳбатлашди 09.11.2026 Қўриқлаш хизмати — аҳоли осойишталиги ва мулк дахлсизлигининг кафолатидир ▶ Қўриқлаш хизмати — аҳоли осойишталиги ва мулк дахлсизлигининг кафолатидир 06.11.2026 АМУДАРЁДА “ЯШИЛ МАКОН” ЛОЙИҲАСИ ДОИРАСИДАГИ ИШЛАР ИЗЧИЛ ДАВОМ ЭТМОҚДА ▶ АМУДАРЁДА “ЯШИЛ МАКОН” ЛОЙИҲАСИ ДОИРАСИДАГИ ИШЛАР ИЗЧИЛ ДАВОМ ЭТМОҚДА 06.11.2026 Боғча тарбияланувчилари учун экологик тарбия методикалари намойиш этилди ▶ Боғча тарбияланувчилари учун экологик тарбия методикалари намойиш этилди 05.11.2026 Амударё туманида ички ишлар органлари ходимларининг касб байрами кенг нишонланди ▶ Амударё туманида ички ишлар органлари ходимларининг касб байрами кенг нишонланди 05.11.2026 Меҳнат ярмаркасида 29 нафар фуқаро доимий ишга жойлаштирилди ▶ Меҳнат ярмаркасида 29 нафар фуқаро доимий ишга жойлаштирилди 05.11.2026 Олис овуллардаги мактабларда «Китобхон ёшлар» клублари ташкил этилади ▶ Олис овуллардаги мактабларда «Китобхон ёшлар» клублари ташкил этилади 04.11.2026 Йўлларнинг қиш мавсумига тайёрлиги жойида ўрганилди ▶ Йўлларнинг қиш мавсумига тайёрлиги жойида ўрганилди 04.11.2026 Амударё туманида ҳарбий прокуратура сайёр қабули ва меҳнат ярмаркаси ўтказилди ▶ Амударё туманида ҳарбий прокуратура сайёр қабули ва меҳнат ярмаркаси ўтказилди 04.11.2026 Амударё туманида кузги мавсумда 829 минг кўчат экилади ▶ Амударё туманида кузги мавсумда 829 минг кўчат экилади 03.11.2026 Амударё туманида маънавий-маърифий ишлар самарадорлиги, мавжуд муаммолар муҳокама қилинди ▶ Амударё туманида маънавий-маърифий ишлар самарадорлиги, мавжуд муаммолар муҳокама қилинди 02.11.2026 ҲАРБИЙ ХИЗМАТЧИЛАР УЧУН КАСБ-ҲУНАР ТАЪЛИМИ КУРСЛАРИ ЯКУНЛАНИБ, СЕРТИФИКАТЛАР ТАНТАНАЛИ ТОПШИРИЛДИ ▶ ҲАРБИЙ ХИЗМАТЧИЛАР УЧУН КАСБ-ҲУНАР ТАЪЛИМИ КУРСЛАРИ ЯКУНЛАНИБ, СЕРТИФИКАТЛАР ТАНТАНАЛИ ТОПШИРИЛДИ 02.11.2026 Қонунчиликдаги аёллар ва болалар ҳуқуқлари ҳимоясига оид нормалар тушунтирилди ▶ Қонунчиликдаги аёллар ва болалар ҳуқуқлари ҳимоясига оид нормалар тушунтирилди 31.10.2026 Аҳолига сифатли ичимлик суви етказиб бериш борасидаги камчиликлар бартараф этилмоқда ▶ Аҳолига сифатли ичимлик суви етказиб бериш борасидаги камчиликлар бартараф этилмоқда 31.10.2026 Жажжи экологлар табиатни асраш бўйича дастлабки тушунчаларга эга бўлишди ▶ Жажжи экологлар табиатни асраш бўйича дастлабки тушунчаларга эга бўлишди 31.10.2026 10 ой давомида Қорақалпоғистон бўйича 39 та ҳолатда ичимлик суви кўрсаткичлари белгиланган талабларга жавоб бермаслиги аниқланди ▶ 10 ой давомида Қорақалпоғистон бўйича 39 та ҳолатда ичимлик суви кўрсаткичлари белгиланган талабларга жавоб бермаслиги аниқланди 30.10.2026 1-сонли мактабда Ўзбек тили байрами нишонланди ▶ 1-сонли мактабда Ўзбек тили байрами нишонланди 26.10.2026