OʻTKIR YuQUMLI IChAK KASALLIKLARIDAN SAQLANING!
Yoz faslining issiq kunlari boshlanishi bilan aholi orasida oʻtkir yuqumli ichak kasalliklari koʻplab uchaydi. Chunki yoz fasli ushbu kasallikni qoʻzgʻatuvchi mikroblar hamda ularni tashuvchi zararli hasharotlarning koʻpayib, rivojlanishi uchun qulay sharoit hisoblanadi.
Oʻtkir yuqumli ichak kasalliklarini uni qoʻzgʻatuvchi mikroorganizmlar va boshqa infektsiyalar keltirib chiqaradi. Mikroblar ogʻiz orqali odam tanasiga tushgach, maʼlum muddatgacha xastalik belgilari yuzaga chiqmaydi. Lekin bu vaqt mobaynida mikroblar ichaklarda koʻpayadi, toksinlar ishlab chiqara boshlaydi. Bu muddat kasallikning yashirin davri deyiladi va turlicha kechib, bir necha soatdan 7-10 kungacha davom etishi mumkin. Uning davomiyligi ichakka tushgan kasallik qoʻzgʻatuvchi mikroblarning miqdoriga, ularning xususiyati va odam organizmining kasallikka qarshi kurashuvchanlik qobiliyatiga bogʻliq. Odam organizm qanchalik kurashuvchan boʻlsa, kasallik shuncha yengil kechadi. Kichik yoshdagi bolalar, ayniqsa goʻdaklar organizmining kurashuvchanlik xususiyati hali toʻliq shakllanmaganligi sababli, oʻtkir yuqumli ichak kasalliklariga moyil boʻlishadi. Kasallik bolalarda ogʻir kechadi, ichning tez-tez va suyuq ketishi tananing suvsizlanishiga hamda boshqa asoratlarga olib kelishi mumkin.
Mazkur kasallikka xos boʻlgan umumiy klinik belgilar – darmon qurishi, tana haroratining koʻtarilishi, bosh ogʻrishi, qorin sohasida ogʻriq, koʻngil aynishi, qayt qilish, ichning tez-tez va suyuq ketishi, baʼzida najasda qon aniqlanishida namoyon boʻladi.
Kimdadir mazkur belgilar kuzatilsa, zudlik bilan shifokorga murojaat qilishi, tibbiy yordam koʻrsatilgunga qadar koʻproq suyuqlik ichish maqsadga muvofiq. Shifokor maslahatisiz uy sharoitida oʻzboshimchalik bilan dori-darmonlar, ayniqsa antibiotik kabi qilish mumkin emas.
Shaxsiy gigiyena qoidalariga qatʼiy rioya etish, hojatdan soʻng va ovqatlanishdan oldin qoʻllarni sovunlab yuvish odat tusiga kirishi lozim. Meva-sabzavotlarni oqar suvda yuvib isteʼmol qilish zarur. Umumiy ovqatlanish va shaxsiy uy amaliyotida ovqat mahsulotlarini tayyorlashda sanitariya-gigiyena qoidalariga, amal qilish, xom goʻsht va pishirilgan mahsulotlarga alohida ishlov berish, belgilanmagan suv havzalarida choʻmilmaslik zarur. Oʻtkir yuqumli ichak kasalliklarining oldini olish oʻzimizga bogʻliq, yuqorida keltirilgan tavsiyalarga amal qilsangiz – oʻtkir yuqumli ichak kasalliklaridan saqlangan hamda oila-aʼzolaringizni salomatligini mustahkamlashga oʻz hissangizni qoʻshgan boʻlasiz.
G.BEKIYeV,
tuman DSENM epidemiolog shifokori.
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
