Keng imkoniyatlar yaratilmoqda

Mamlakatimizda aholi turmushi farovonligini yuksaltirish, uning bandligi darajasini oshirish, umuman, iqtisodiy taraqqiyotimizni taʼminlashda kichik biznes va xususiy tadbirkorlik subʼektlari hal qiluvchi kuchga aylanmoqda. Shunday ekan, tadbirkorlikni jadal rivojlantirishni ragʻbatlantirish, mamlakat iqtisodiyotida uning roli va ahamiyatini tubdan oshirish maqsadida Prezidentimizning Farmonlari hamda Vazirlar Mahkamasining Qarorlariga asosan tadbirkorlarga bir qator yengilliklar berib kelinmoqda. Soliq yukini pasaytirish ­– mamlakatimizda olib borilayotgan iqtisodiy siyosatning bosh maqsadi hisoblanadi.

Muhtaram Prezidentimiz Islom Karimov Oliy Majlis Qonunchilik palatasining birinchi yigʻilishida soʻzlagan nutqida Oʻzbekistonimiz uchun yakkayu yagona toʻgʻri, yaʼni tadrijiy, bosqichma-bosqich rivojlanish yoʻlini tanlab olganimiz, barchamiz ­– bu tadbirkorlar boʻladimi, mutaxassislar boʻladimi – shunday murakkab vaziyatda 2015-yil va undan keyingi yillarda oʻz oldimizga qoʻyayotgan keng koʻlamli islohotlarni yangi bosqichda davom ettirish, iqtisodiyotimizni barqaror surʼatlar bilan rivojlantirish, yurtimizni, Vatanimizni yanada obod va farovon etishdek aniq hamda ezgu maqsadlarga erishish yoʻlida ogʻishmay mehnat qilishimiz kerakligini taʼkidladilar.

Prezidentimiz nutqlarida qayd etilganidek, malakatimizda amalga oshirilayotgan iqtisodiy islohotlar qulay ishbilarmonlik muhitini yaratish, kichik biznes va xususiy tadbirkorlik subʼektlarini qoʻllab-quvvatlash, bu jarayonda soliq yukini pasaytirishga qaratilgandir. Jumladan yangi yil arafasida soliq va byudjet siyosatining asosiy yoʻnalishlari darajasida bir qator muhim xujjatlar qabul qilingani eʼtiborga molik. Shulardan muhtaram Prezidentimizning 2014-yil 4-dekabrdagi "Oʻzbekiston Respublikasining 2015-yilgi asosiy makroiqtisodiy koʻrsatkichlari prognozi va Davlat byudjeti parametrlari toʻgʻrisida”gi qaroriga muvofiq, yuridik shaxslardan olinadigan foyda soligʻi stavkasi 8 foizdan 7,5 foizga tushirildi. Mikrofirmalar, kichik korxonalar hamda fermer xoʻjaliklari uchun yagona ijtimoiy toʻlov stavkasi 25 foizdan 15 foizga, qurilish sohasida faoliyat yurituvchi kichik biznes subʼektlari uchun yagona soliq toʻlovi stavkasi 6 foizdan 5 foizga pasaytirildi.

Shuningdek, ushbu qarorga koʻra bir qator soliq imtiyozlarining muddatlari uzaytirildi. Bunday harakatlar soliqlarning ragʻbatlantiruvchi roli oshib borayotganligidan dalolatdir.

2015-yilning 1-yanvaridan boshlab respublikamizda toʻrt pogʻonali soliq stavkalarini qoʻllash tartibi joriy etilgani ham koʻpchilikda katta qiziqish uygʻotayapti. Mutaxassislarning aytishicha, bu jismoniy shaxslardan olinadigan daromad soligʻini hisoblashda eng kam ish haqining bir baravarigacha "0” darajali stavkani qoʻllash tartibini nazarda tutadi. Boshqacha aytganda, fuqarolarning eng kam ish haqining bir baravarigacha daromadlari soliqqa tortilmaydi.

Sartaroshlik va boshqa shunga oʻxshash xizmatlar koʻrsatadigan yakka tartibdagi tadbirkorlardan olinadigan qatʼiy belgilangan soliq stavkalari maishiy xizmat faoliyati turlari soliq stavkalari tarkibiga kiritildi va soliq stavkasi faoliyatining amalga oshirilgan joyiga qarab, 2014-yildagiga nisbatan eng kam ish haqining 0,5 baravariga pasaytirildi.

Oʻzbekiston Respublikasining 2014-yil 4-dekabrdagi "Soliq va byudjet siyosatining 2015-yilga moʻljallangan asosiy yoʻnalishlari qabul qilinganligi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi Qonuniga asosan, Soliq Kodeksining 46 ta moddasiga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritildi.

Soliq kodeksining 54-moddasiga kiritilgan qoʻshimchaga asosan endilikda yakka tartibdagi tadbirkorlarga ham yuridik shaxslar singari davlat soliq xizmati organiga yozma bildirish yuborib, tekshiruvlar natijalari boʻyicha qoʻshimcha hisoblangan soliqlar va boshqa majburiy toʻlovlar shuningdek, moliyaviy sanktsiyalar summalarini toʻlashni olti oy maboynida teng ulushlarda amalga oshirish huquqi berildi.

Soliq qonunchiligidagi oʻzgarishlarda yoshlarning iqtisodiy manfaatlari ham koʻzda tutilgani diqqatga sazavor. Yaʼni 2015-yildan boshlab kasb-hunar kollejlari bitiruvchilari oʻn ikki oy ichida yakka tartibdagi tadbirkor sifatida davlat roʻyxatidan oʻtkazilsa, olti oy davomida qatʼiy belgilangan soliqdan ozod etiladi.

Tadbirkorlarga bunday imkoniyatlarning yaratib berilishi islohotlar samaradorligini oshirishga xizmat qiladi, albatta.

Mansur ShOMURODOV, tuman davlatsoliq inspektsiyasi shoʻʼba boshligʻi.

Maqola Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi huzuridagi Nodavlat notijorat tashkilotlarini va fuqarolik jamiyatining boshqa institutlarini qoʻllab-quvvatlash Jamoat fondi tomonidan moliyalashtirilgan loyiha doirasida eʼlon qilindi.