Adabiyot 08.04.2014 👁 3,017

RUHIYaT MANBAI

Kuy avjida uzilmasin tor,

Şeʼr yarmida sinmasin qalam.

Yaşab bölmay umrini zinhor,

Bu dunyodan ketmasin odam.

Kuy avjida uzildi, şeʼr yarmida sindi-ku qalam. Dunyoga kelmay qoldi qança-qança şeʼrlar. Qöşiqqa aylanmadi satrlar. Xuddi özbek şeʼriyatining çinori qulagandek böldi. Dillar aşʼorsiz, boğlar bulbulsiz, qöllar qalamsiz qolgandek göyo. Yillar ötdi, vaqt ötdi. Şoir har doim qalblarda barhayot.

Şoir hayotligida lolaqizğaldoqqa "Qabrim uzra hilpirab tur”, - deya iltijo qilgan edi. Uning şeʼrlari, bayotlari köngil gulşanida lolaqizğaldoqdek yaşnab turibdi. Bu lolaqizğaldoqdan köngillar malham topgay, yuraklar sirdoş topgay, hayotdan izlaganingizni topa olmaganingizda, nolişga taraddudlanganingizda yoningizdagi baxtni his qildiriş uçun şu satrlar tilingizda aylanişi tabiiy:

Biz baxtli bölamiz,

Xudo xohlasa.

Xudo xohlamasa

Uçraşarmidik.

Uçraşiş, birinçi nigoh bu baxtli böliş uçun işora ekanligini, siz sezmagan holda baxtli ekanligingizni his qilasiz.

Unçalik taşbih va istioralar közga taşlanavermaydigan Muhammad Yusuf şeʼrlari soğingan onangizni, sölim qişloğingizni, birinçi yutuqlaringizni esga soliş bilan birga kelajak haqida muşohada yuritişga undaydi.

Har kimning ham soçlariga oq tuşsin,

Ajin tuşsin, yuzlariga doğ tuşsin.

Har kimning ham quvvat ketib belidan,

Qöllariga aso - bir tayoq tuşsin.

Imoni sof, yuzga kirib yoruğ yuz,

Töylar körib yelkasidan toğ tuşsin.

Va jismiga sönggi safar oldidan

Öz bolasi qölidan tuproq tuşsin.

Bu qanday tilakki, baxtning özginasi. Şoir sizga uzundan-uzoq tilak tilamayapti. Bor-yöği inson dunyoda yoruğ yuz bilan yaşaşi, farzandlar kamolini körişni tilayapti. Ölim ham baxtdek göyo. Farzandlar qölidan jismiga tuproq tuşiş baxti, yuzlariga ajin tuşişi, qöliga bir asso-tayoq tuşişi ham bir baxt ekanligini his qilasiz va siz şirin taşvişlar, orzular, şukronalar olamida qolasiz. Axir kuy avjida uzilayotgan torlar ozmi? Yaşab bölmay ketayotgan umrlar ozmi? Keksalik ham bir baxt ekanligini sezasiz. Şoir şeʼrlari sizni ana şunday andişalar asosida tarbiyalaydi. Har bir satri böğzingizda turgan sözdek jaranglaydi.

Şoir öz şeʼrlarida Vatan, xalq taqdirini kuylar ekan, unga qöşilib goh tarix varaqlarini, goh kelajak sahifalarini, varaqlaysiz. Şuning uçun ham şoir şeʼrlarini ruhiyat manbai deb atagingiz keladi. U sizning ruhiyatingizni boyitadi. Hayotga teranroq boqa boşlaysiz. Yaqinlaringiz, onangiz, farzandlaringiz haqida, Vatan oldidagi farzandlik burçingiz haqida bir zum öyga tolasiz. Sizni lolaqizğaldoqday sehrlab turgan satrlarni qanday öqimasligingiz, ohanglarga quloq bermasligingiz mumkin! Muhammad Yusuf şeʼrlari ana şunday betakror va samimiy.

Baxt

Rayhon hidlarini yöllarga sepdi.

Atirgul isini tuymoqda yurak.

Sizga bir tabassum hadya etgan yor

Bugun başariyatga aytmoqda "Tilak”.

Öşa siz qömsagan, öşa siz sevgan

Kipriklari uzun kokillaridan,

Baytlaringiz öqir kutib har oqşom,

Nur tomib lablari sohillaridan.

Köngil gulşanida "lolaqizğaldoq”

Aylangan muhabbat, baxt timsoliga.

"Xavotir” neligin bilmaydi aslo,