Amudaryo tumanining 2017-yildagi ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanishi yakunlari va 2018-yilga moʻljallangan ijtimoiy-iqtisodiy dasturning eng muhim ustuvor yoʻnalishlari haqida tuman hokimi S.Yoʻldashevning Xalq deputatlari Amudaryo tuman Kengashiga HISOBOTI

Assalomu alaykum, hurmatli deputatlar va sessiya ishtirokchilari!
Maʼlumki, 2014-yilda Konstitutsiyamizga kiritilgan oʻzgartish va qoʻshimchalarga muvofiq, har yili hokimlar xalq deputatlari tuman Kengashiga tumanning ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanishining eng muhim hamda dolzarb masalalari yuzasidan hisobot taqdim etadilar.
Bu oʻzgarishlar davlat hokimiyati va boshqaruvini yanada demokratlashtirish, mahalliy hokimiyat organlari faoliyatining shaffofligini kafolatlash, deputatlik nazorati institutini mustahkamlash, partiyalararo raqobatni kuchaytirishda muhim ahamiyat kasb etib, mahalliy Kengashlarning hududlarni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirishdagi rolini yanada oshiradi, ijro organlarining masʼuliyatini kuchaytiradi.
Ijozatingiz bilan, 2017-yilda tumanni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish yakunlari va 2018-yilgi iqtisodiy dasturning ustuvor yoʻnalishlari toʻgʻrisida batafsil hisobot bersam.
Hisobot davrida tumanda ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish boʻyicha belgilab olingan makroiqtisodiy koʻrsatkichlarning istiqbolli reja koʻrsatkichlari toʻliq bajarilishi taʼminlandi.
2017-yilda tumanda sanoat mahsulotlarini ishlab chiqarish hajmi 220,6 mlrd. soʻmga yetib, oʻtgan yilga nisbatan oʻsish surʼati 121,2 foizni, xalq isteʼmol mollarini ishlab chiqarish hajmi 88,5 mlrd. soʻmni tashkil qilib, oʻtgan yilga nisbatan oʻsish surʼati 100,0 foizni, qishloq xoʻjaligi mahsulotlarini ishlab chiqarish hajmi 339,3 mlrd. soʻm boʻlib, oʻtgan yilga nisbatan oʻsish surʼati 107,1 foizni tashkil qildi.
2017-yil tuman Maqsadli dasturlari ijrosi boʻyicha jami 38 mlrd. 923 mln. soʻmlik 250 ta loyihalar amalga oshirilib, 885 ta yangi ish oʻrinlari yaratildi, ularga esa 23 mlrd. 386 mln. soʻm tijorat banklari kreditlari ajratildi.
Tumanning tashqi savdo aylanmasi 2017-yilda 6 mln. 607 ming AQSh dollarini tashkil qildi. Tumandan mahsulotlar va xizmatlar eksporti  2017-yil davomida 5 mln. 257 ming AQSh dollari, tovarlar importi 1 mln. 350 ming AQSh dollarini tashkil qildi. Yengil sanoat sohasida mahsulotlar eksporti 4 ming 774,2 AQSh dollarini tashkil qilib, reja 104 foizga bajarildi. Ammo, hududiy mahsulotlar eksporti 482,8 ming AQSh dollarini tashkil qilib, yillik prognoz 31,5 foizga bajarildi, xolos.
Belgilangan eksport prognozini “Mangʻit Amu briket” MChJ (26 foizga bajargan) va “Jayxun Lakritsa” MChJ (2017-yilning dekabr oyida 15,5 ming AQSh dollari miqdorida eksport qilgan, rejaga nisbatan 6 foiz) bajarmagan.
“Mangʻit Invest plyus” MChJ tomonidan 409,3 ming AQSh dollari miqdoridagi 1200 tonna meva-sabzavot mahsulotlari chet davlatlarga yuborilgan. Meva-sabzavot mahsulotlarini yetishtirish, saqlash va eksport qilishga ixtisoslashgan “Mangʻit tezkor savdo” MChJ tomonidan eksportga mahsulotlar umuman chiqarilmagan.
 

Hurmatli deputatlar va sessiya ishtirokchilari!
Aholini, yosh hamda kam taʼminlangan oilalarni yangilangan va arzonlashtirilgan namunaviy loyihalar asosida uy-joylar bilan taʼminlash maqsadida 2017-yilda tumanning qishloq massivlarida jami 122 ta uy-joylar qurilib, oʻz egalariga topshirildi.
Shuningdek, ichki ishlar organi profilaktika inspektorlarini xizmat turar joylari bilan taʼminlash maqsadida 28 ta hududdan 2 sotixdan yer uchastkalari ajratilib, 19 ta xizmat uylari foydalanishga topshirildi. Qolgan xizmat uylarining qurilish ishlari jadal surʼatda olib borilmoqda.
2017-yilda tumanimizda barcha manbalar hisobidan jami 110,0 mlrd. soʻmlik qurilish-obodonlashtirish ishlari amalga oshirildi. Davlat va mahalliy byudjet mablagʻlari hisobidan 32 ta obʼekt qurildi.
Tumanda investitsiya dasturiga muvofiq 5 ta maktab va 1 ta MTM binosi rekonstruktsiya rejasiga kiritildi. Boʻzyop ovulidagi 77-sonli, Qangli ovulidagi 79-sonli, Qilichboy ovulidagi 82-sonli, Namuna mahallasidagi 78-sonli, Yuqori qishloq mahallasidagi 81-sonli maktablar, Chordara mahallasida 50-oʻringa moʻljallangan 3-sonli MTM binosi reja asosida toʻliq rekonstruktsiya qilindi.

Tumanda ijtimoiy soha obʼektlarini kapital taʼmirlash rejasiga 3 ta maktab va 1 ta maktabgacha taʼlim muassasasi kiritilgan edi. Jumladan, Amir Temur nomli ovuldagi 25-sonli, Doʻrman ovulidagi 20-sonli, Bosuv mahallasidagi 26-sonli maktablar hamda Xolimbeg ovulidagi 29-sonli MTM binosida kapital taʼmirlash ishlari sifatli yakunlandi.
Tumanda yangilangan loyihalar asosida 1 mlrd. 254 mln. soʻm mablagʻ evaziga Olmazor mahallasida notarial harakatlarni amalga oshirish xonalariga ega Fuqarolik holati dalolatnomalarini yozish boʻlimi hamda Gulzor mahallasida 479,0 mln. soʻm mablagʻ evaziga notarial xizmat idorasi binolari qurilib, foydalanishga topshirildi.
Qishloq xoʻjaligida foydalanilayotgan yerlarda sugʻorish tizimini yanada yaxshilash maqsadida irrigatsiya tarmoqlarida 15 km. uzunlikda 2 mlrd. 546 mln. soʻmlik rekonstruktsiya ishlari, 62 km. uzunlikda 497 mln. soʻmlik taʼmirlash-tiklash ishlari, yerlarning meliorativ ahvolini yaxshilash maqsadida 5,8 km. uzunlikda 570,1 mln. soʻmlik rekonstruktsiya ishlari, 178,6 km. uzunlikda 2 mlrd. 322 mln. soʻmlik taʼmirlash-tiklash ishlari amalga oshirildi.
Natijada 2017-yil davomida davlatga topshirilgan gʻalla hosili 7394 tonna boʻlib, reja 139,5 foizga, sholi hosili 7048 tonna boʻlib, reja 146,8 foizga, kartoshka mahsulotlari 4551 tonna boʻlib, reja 121,8 foizga bajarildi. Afsuski, 2017-yilda pillachilik sohasida kamchiliklarga yoʻl qoʻyilib, 87,42 tonna pilla hosili topshirildi. Bu 2016-yilga nisbatan 38 foizni tashkil qildi.
Oʻtgan yili “Amudaryo yoʻllardan foydalanish” unitar korxonasi tomonidan jami 5 mlrd. 820,3 mln. soʻmlik, “Amudaryo suv qurilish boshqarmasi” MChJ tomonidan 1433,2 mln. soʻmlik, “Mangʻit invest maksimum” MChJ tomonidan 137 mln. soʻmlik hajmda yoʻl qurilishi, taʼmirlash va saqlash ishlari amalga oshirildi. Uzunligi 9,7 km. boʻlgan 14 ta ichki xoʻjalik yoʻllarini taʼmirlash ishlariga esa jami 1416,3 mln. soʻm mablagʻ sarflandi.
Tuman aholisini toza ichimlik suvi bilan taʼminlash maqsadida 9,5 km. uzunlikda suv tarmoqlari yotqizildi. Jumladan, Investitsiya dasturi asosida Arna boʻyi mahallasi hududidagi suv taqsimlash inshootigacha 1 mlrd. 154,3 mln. soʻm mablagʻ evaziga 2,04 km. uzunlikda suv tarmogʻi qayta yotqizilib, Vaxum, Obod mahalla aholi punktlari hamda Bosuv mahallasidagi 480 ta xonadonning toza ichimlik suvi bilan taʼminlanish darajasi yaxshilandi.
Olmazor mahallasida 702,4 mln. soʻmlik qurilish ishlari bajarilib, 5,4 km. uzunlikda suv tarmogʻi yotqizildi. Ushbu mahalladagi 242 xonadon toza ichimlik suvi tarmogʻiga ulandi.
Aholini uzluksiz elektr energiyasi bilan taʼminlash maqsadida 110/35/10 kV Mangʻit yordamchi stantsiyasidan chiquvchi XT-10 kV “Paxtazavod-2” fiderida 3,9 km, 110/10 kV “Toʻqimachi” yordamchi stantsiyasidan chiquvchi “Chogʻaraqkoʻl” fiderida 6,2 km, TP-265 transformatoridan chiquvchi uzunligi 1,39 km. boʻlgan XT-0,4 kV liniyalari SIP provodga almashtirildi, TP-265 transformatorining 40 kVa quvvatini 160 kVa ga, TP-169 transformatorning 160 kVa quvvatini 250 kVa ga almashtirildi.
Mangʻit shahrining Boʻston, Navoiy, Chordara, Oybek mahallalarida yashovchi aholining tabiiy gaz bilan taʼminlanish darajasini yaxshilash maqsadida 1,7 km. uzunlikdagi gaz tarmogʻi ichki imkoniyatlar hisobiga rekonstruktsiya qilindi.
Hurmatli deputatlar va sessiya ishtirokchilari!
Maʼlumki, mamlakatimizda aholini ish bilan taʼminlash, yangi ish oʻrinlarini tashkil qilish masalasiga katta eʼtibor qaratilmoqda. Tumanda 2017-yilda yangi ish oʻrinlarini tashkil etish va aholi bandligini taʼminlash Dasturi boʻyicha 3030 ta yangi ish oʻrinlari yaratish rejalashtirilgan edi. Yil davomida 3062 ta ish oʻrinlari yaratilib, belgilangan reja 101,1 foizga bajarildi.
2016-2017 oʻquv yilida tumanimizda kasb-hunar kollejlarini 2378 nafar oʻquvchi, shundan 1112 nafar qizlar, oʻz yoʻnalishlari boʻyicha tamomladilar. Bitiruvchilarning ishga joylashishlarini taʼminlash maqsadida toʻrt tomonlama shartnomalar tuzilib, bitiruvchilar tumanda faoliyat koʻrsatayotgan 987 ta korxona, tashkilot va muassasalarga biriktirildi. 2017-yil davomida tumandagi kasb-hunar kollejlarida 7 marotaba boʻsh ish oʻrinlari yarmarkalari tashkil qilindi.

Ammo, ayrim kollejlar bitiruvchilarning bandligini taʼminlashda kamchiliklarga yoʻl qoʻyilgan. Jumladan, Doʻrman qishloq xoʻjalik kasb-hunar kollejining 76 foiz, yaʼni 100 nafar bitiruvchilari, Amudaryo agrobiznes kasb-hunar kollejining 75 foiz, yaʼni 64 nafar bitiruvchilari, Amudaryo qishloq xoʻjaligi kasb-hunar kollejining 71 foiz, yoki 172 nafar  bitiruvchilari vaqtincha ishsiz ekani achinarli holat, albatta.
Tumanda 37 ta maktabgacha taʼlim muassasalari mavjud. Ularda bugungi kunda 3778 nafar bolalar taʼlim-tarbiya olishadi. Bu tumandagi maktabgacha yoshdagi bolalarning 18,5 foizini tashkil qiladi.
Mavjud maktabgacha taʼlim muassasalarning 16 tasi zamonaviy loyihalar asosida qurilgan, bugungi kun talablariga javob beradigan moddiy bazaga ega taʼlim maskanlaridir. Qolgan 21 tasining binolari esa muassasa ishga tushgandan buyon kapital taʼmirlanmasdan kelmoqda. Bolalarni maktabgacha taʼlim muassasalariga qamrab olish ishlariga xususiy sektorlarni jalb qilish boʻyicha ishlar boshlab yuborildi. Jumladan, tumanda xususiy maktabgacha taʼlim muassasalari qurilishiga yer maydonlari va bino inshootlari ajratish yuzasidan amaliy ishlar qilinmoqda.
Tumanda uy-joyga muhtoj, nogironligi boʻlgan va mehnatga layoqatlilik darajasi cheklangan xotin-qizlarni arzon uylar bilan taʼminlash va ularni kasanachilik asosida tikuv mashinalari hamda buyurtma bilan taʼminlash boʻyicha ham amaliy natijalarga erishildi. 2017-yil 5-sentyabr kuni Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining Davlat maslahatchisi Tursunxon Xudaybergenov ishtirokida tumandagi 4 nafar ana shunday fuqarolarga uy-joy topshirildi.
 

Hurmatli deputatlar va sessiya ishtirokchilari!
Aholining turmush madaniyatini va sifatini oshirish, avvalo, inson salomatligini asrash, onalik va bolalik muhofazasi, sogʻlom avlod tarbiyasi borasida tuman Tibbiyot birlashmasi tomonidan ham qator amaliy ishlar qilinmoqda.
Birlashmaga qarashli tuman markaziy shifoxonasi, koʻp tarmoqli markaziy poliklinika, 6 ta sayyor vrachlik brigadasi bilan birga tez tibbiy yordam boʻlimi hamda joylardagi 19 ta qishloq vrachlik punktlari negizida 7 ta qishloq oilaviy poliklinikalari, 2 ta ( Berdaq va Qangli)  qishloq vrachlik punktlari faoliyat yuritmoqda.
Maqbullashtirilgan 10 ta QVPlardan 6 tasi negizida shifokorlar uchun xizmat uylari tashkil etildi, hamda aholiga birlamchi tibbiy yordam koʻrsatish uchun tegishli xonalar faoliyati yoʻlga qoʻyildi. Qipchoq QVP binosiga markaziy poliklinikaning ftiziatriya boʻlimi koʻchirib oʻtkazildi.              
1-Qipchoq KVP binosi tuman hokimligi tasarrufiga oʻtkazildi. Olmazor QVP binosini xususiy tibbiy xizmat koʻrsatish uchun tadbirkorga berish rejalashtirilgan. Toʻlqin QVP binosida “Tez yordam” shoxobchasi va uchastka noziri uchun uy-joy tashkil etildi.
Qishloq oilaviy poliklinikalarida terapevt, pediatr, ginekolog, jarroh, UTT xonalari tashkil etilib, tor doiradagi mutaxassislarning faoliyati yoʻlga qoʻyildi va aholi ixtisoslashgan tibbiy xizmatdan foydalanish imkoniga ega boʻldi. Eng muhimi, mazkur tibbiyot maskanlarida ertalab soat 8:00 dan 20:00 gacha aholiga tibbiy xizmat koʻrsatilmoqda.
Tibbiy koʻrikdan oʻtkazilishi rejalashtirilgan 175 ming 13 nafar aholidan 174 ming nafari (99,4 foiz) koʻrikdan oʻtkazilib, 45 ming 441 nafarida (36,5 foiz) turli kasallik belgilari aniqlangan. Bemorlar 100 foiz sogʻlomlashtirilgan, 39 ming 988 nafari (88,1 foiz) ambulator, 5 ming 453 nafari (12,0 foiz) statsionar, 170 nafari (0,4 foiz) sanatoriya-kurortlar sharoitida sogʻlomlashtirildi.
Homiladorlarni hisobga olish  2017  yil  davomida 4033 ta (2016-yilda  3831 ta) boʻlgan, oʻtgan yilga nisbatan 202 ga koʻpaygan boʻlsa, tugʻilish koʻrsatkichi 2017-yilda 3509 ta boʻlib, oʻtgan yilga nisbatan 418 ga (2016-yil  3927 ta) kamaygan.
Tumanimizda 2017-yil davomida FHDYo boʻlimi tomonidan 1477 nikoh qayd qilingan boʻlib, bu koʻrsatkich 2016-yilga nisbatan 17 taga (2016-yilda – 1494 ta) kamaygan. Oilaviy ajrimlar 2017-yilda 93 ta boʻlib, yolgʻiz ona koʻrsatkichi 120 tani tashkil qilgan. Bu koʻrsatkich oʻtgan yilga nisbatan 31 taga kamaygan. Otaliqni belgilash holati esa 346 tani tashkil qilib, oʻtgan yilga nisbatan 41 taga koʻpaygan.
 

Hurmatli sessiya ishtirokchilari!

Muhtaram Prezidentimiz tomonidan 2017-yilning “Xalq bilan muloqot va inson manfaatlari yili” deb eʼlon qilinishi munosabati bilan joylarga chiqib xalq bilan muloqot qilib, ularning kundalik muammo va takliflarining joyida yechimini topishda fuqarolar yigʻinlarida 82 ta uchrashuvlar tashkil qilinib, 342 fuqarolarning muammo va takliflari joyida yechildi.
2017-yil davomida fuqarolarimiz va tadbirkorlarimizdan 1 ming 738 ta yozma va ogʻzaki murojaatlar kelib tushdi. Jumladan, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining virtual qabulxonasi orqali 253 ta, Xalq qabulxonasi orqali 175 ta, yagona interaktiv davlat xizmatlari portali orqali 10 ta murojaatlar kelib tushdi.
Murojaatlarning aksariyat qismi uy-joy va yer olish (263 ta), dehqon va fermer xoʻjaliklari (86 ta), sogʻliqni saqlash va ijtimoiy taʼminot (68 ta), moddiy yordam (63 ta),  qurilish (89 ta), ishga joylashish va ish haqi (49 ta) masalalariga tegishlidir. Shuningdek, 25 ta takroriy murojaatlar kelib tushgan.
Tuman hokimligi tomonidan fuqarolarning murojaatlarini kamaytirish, ularni ijobiy yechish, takroriy murojaatlarga yoʻl qoʻymaslik yuzasidan  tegishli chora-tadbirlar ishlab chiqilgan va amalga oshirilmoqda.
 

Hurmatli deputatlar va sessiya ishtirokchilari!
Endi ruxsatingiz bilan 2018-yilda amalga oshirilishi rejalashtirilayotgan ishlar haqida ham toʻxtalib oʻtsam.
2018-yilning mamlakatimizda “Faol tadbirkorlik, innovatsion gʻoyalar va texnologiyalarni qoʻllab-quvvatlash yili” deb eʼlon qilinishi munosabati bilan zamon talablariga javob beradigan texnologiyalarni olib kelish, faol tadbirkorlikka yanada keng yoʻl ochib berish maqsadida rejalarimizni belgilab oldik.
2018-yilda 278 mlrd. soʻmlik (oʻtgan yilga nisbatan 126 foiz) sanoat mahsulotlari ishlab chiqarish rejalashtirilmoqda. Buning uchun qiymati 89 mlrd. 203 mln soʻmlik investitsiyalar jalb qilinib, 136 ta loyihalarni amalga oshirish va 571 ta yangi ish oʻrinlarini yaratish belgilangan.
Sanoat sohasini rivojlantirish maqsadida 12 ta yirik loyihalar uchun 35 mlrd. 591 mln. soʻmlik investitsiyalar, xizmat koʻrsatish va servis sohasida umumiy qiymati 9,0 mlrd. soʻmlik 11 ta loyihalar, qishloq xoʻjaligi sohasida esa umumiy qiymati 5 mlrd. 333 mln. soʻmlik 4 ta loyihalar amalga oshirilishi rejalashtirilmoqda.
Amudaryo tumanida 2018-yilda ijtimoiy soha obʼektlarini qurish va rekonstruktsiya qilish Investitsiya dasturiga 16 mlrd. 995 mln. soʻmlik 17 ta obʼektlar kiritildi. Jumladan, “Qilichboy” ovuli hududidagi 8-sonli maktab binosini rekonstruktsiya qilish, “Choykoʻl” ovuli hududida 42-sonli maktab binosini kapital taʼmirlash, Qipchoq ponton koʻprigini rekonstruktsiya qilish, “Oq oltin” qishloq oilaviy poliklinikasi binosini taʼmirlash, “Quyi-Qipchoq” suv inshootini rekonstruktsiya qilish, 12 ta suv obʼektlarini mukammal taʼmirlash va rekonstruktsiya qilish rejalashtirilmoqda.  
Muhtaram Prezidentimizning qishloq joylarda yangidan namunaviy loyihalar boʻyicha uy-joy qurilishi koʻlamini kengaytirish boʻyicha qarorlariga asosan tumanimizda 2018-yilda 53 mlrd. 540 mln. soʻm mablagʻ evaziga 287 ta uy-joylar qurilishi rejalashtirilgan. Uy-joyga muhtoj, nogironligi boʻlgan va mehnatga layoqatlilik darajasi cheklangan 4 nafar fuqarolarga arzon uylarni ajratish rejalashtirilgan.
Tumanda aholi bandligini taʼminlash maqsadida Bandlik dasturi tasdiqlanib, bu yili 1240 ta yangi ish oʻrinlari yaratilishi koʻzda tutilgan.
Tumanda agrotexnik tadbirlar amalga oshirilishida qoʻllaniladigan 1 mlrd. 962 mln. soʻmlik texnikalar olish uchun mablagʻlar ajratilishi koʻzda tutilmoqda. Jumladan, “Agrobank”ning 5 foizlik kredit mablagʻlari hisobiga 1 mlrd. 48 mln. soʻmlik 4 dona texnikalar hamda lizing asosida 4 turdagi 414,0 mln. soʻmlik 18 dona texnikalar olib kelinishi rejalashtirilgan.
2018-yilda 15 ming 750 gektar maydonga chigit ekish, 32 ming 575 tonna paxta yetishtirish hamda davlat xirmoniga 7 ming 400 tonna gʻalla hosili topshirish rejalashtirilgan.

2018-yil hosili uchun jami 1200 gektar yerga achchiq qalampir va 500 gektar maydonga qizilmiya ekish rejalashtirilmoqda. Shuningdek, 157 mln. soʻm mablagʻ evaziga 16,3 ming dona intensiv meva koʻchatlarini xarid qilib, 20 gektar maydonda intensiv bogʻ barpo qilish koʻzda tutilmoqda. Qolaversa, 280 mln. soʻmga 60 ming dona tok koʻchatlari xarid qilib, 17 ta xoʻjaliklardagi 50 gektar tokzorni yangidan barpo qilish boʻyicha chora-tadbirlar belgilangan. Natijada iqtisodiy samara bermayotgan 10 gektar bogʻlar va 10 gektar tokzorlar rekonstruktsiya qilinadi.
 

Hurmatli deputatlar va sessiya ishtirokchilari!
Fursatdan foydalanib, Siz – aziz deputatlarni, tumanimiz faollarini xalqimizning hayot darajasi va sifatini yanada oshirishda muhim davr boʻlgan 2018-yilda tumanimizni iqtisodiy va ijtimoiy rivojlantirish dasturlarini amalga oshirishda fidoyilik bilan, faol ishtirok etgan holda mamlakatimizning iqtisodiy rivojiga, aholi turmush farovonligining yanada yaxshilanishiga hissa qoʻshishga chaqiraman. Bu yoʻlda barchangizga sogʻlik, oilalaringizga baxt, ishlaringizga muvaffaqiyatlar tilayman!