Tuman Sanitariya-epidemiologik osoyiştalik va jamoat salomatligi bölimida ötkazilgan yiğilişda yuqumli kasalliklarning oldini oliş böyiça körilayotgan çoralar holati tahlil qilindi

Aholi orasida “iflos qöllar” hamda “sariq kasalligi” nomi bilan yuritiladigan virusli gepatit “A” kasalligiga qarşi tegişli tibbiy-taşkiliy tadbirlarning amalga oşirilişi va bolalarda virusli gepatitni taşxislaş va davolaş sohasida erişilgan muayyan yutuqlarga qaramay, uşbu kasallik butun dunyoda dolzarbligiça qolmoqda. Virusli gepatit “A” kasalligi odamdan odamga ötadigan yuqumli kasallik bölib, har qanday yoşdagi inson organizmida jigar töqimalari jarohatlanişi bilan keçadi. Mazkur kasallik köproq kiçik yoşdagi bolalarda kuzatiladi.

Joriy yilning 6-iyun kuni Amudaryo tumani Sanitariya-epidemiologik osoyiştalik va jamoat salomatligi bölimining majlislar zalida tuman aholisi orasida 2024-yilning 5 oyi davomida aniqlangan yuqumli kasalliklarning kelib çiqiş sabablari va bu kasalliklarning oldini olişga qaratilgan çora-tadbirlar muhokamasiga bağişlangan yiğiliş bölib ötdi.

Tadbirni tuman sanitariya-epidemiologik osoyiştalik va jamoat salomatligi bölimi boşliği vazifasini vaqtinça bajaruvçi Nigora Eşimova oçdi va olib bordi. U öz sözida tumandagi aholi orasida aniqlangan yuqumli kasallik holatlari haqida gapirib, şifokorlarga yuqumli kasalliklarni kamaytirişga doir tegişli körsatmalar berdi.

Şundan keyin jamoat salomatligi bölimi şifokori Töramurod Boboniyozov sözga çiqib, bölimning tasdiqlangan yillik rejasiga köra, aholi orasida yuqumli kasalliklarning oldini olişga qaratilgan tarğibot-taşviqot işlarini olib borişni, ayniqsa virusli gepatit “A” kasalligi va botulizm – ovqatdan zaharlaniş kasalliklaridan saqlanişga doir ommaviy axborot vositalarida keng maʼlumot ulaşiş zarurligini taʼkidladi.

Şuningdek, tadbirda epidemiolog şifokor Mirzabek Amanqulov tomonidan tumanda joriy yilning 5 oyi davomida bolalar orasida virusli gepatit “A” kasalligi böyiça epidemiologik vaziyat yaxşi emasligi taʼkidlandi. U öz sözida kasallikni kamaytirişga doir zarur tavsiyalarini bildirib, virusli gepatit “A” kasalligiga qarşi profilaktik emlaş çora-tadbirlarini yanada kuçaytirişni taklif qildi.

Ötkazilgan örganişlar davomida 2023-yilning 12 oyi davomida qayd qilingan kasallanişlar soniga nisabatan 2024-yilning 5 oyi davomida aniqlangan kasallanişlar soni yuqori ekanligi maʼlum bölgan. Virusli gepatit “A” kasalligi joriy yilning yanvar-may oylari davomida 33 nafar fuqaroda kuzatilgan. Şundan 6ta holat Manğit şahar hududiga töğri keladi. Şuningdek, uşbu kasallik bilan Kuyuk köpir, Qipçoq, Nazarxon, Xitoy ovullaridagi aholi orasida ham kasallaniş qayd etilgan. Bölim xodimlari tomonidan barça kasallik öçoqlari epidemiologik nazoratga olingan.

Virusli gepatit “A” kasalligi bilan kasallanişlar holati yoşga doir tahlil qilinganda, 3-5 yoşdagi bolalar orasida 3 nafar, 6-14 yoşli bolalar orasida 9 nafarni taşkil etadi. Joriy yilda Ijtimoiy himoyaga muhtoj va ehtiyojmand oilada tarbiyalanayotgan 3-8 yoşli bolalardan 50 nafari bepul, 23 nafar bola tölov asosida kasallikka qarşi vaktsinalar bilan emlangan.

Tadbirda taʼkidlanganidek, suvni qaynatmasdan içiş, qöllarni sovunlab yuvmasdan ovqatlaniş, meva-sabzavotlarni yuvmasdan isteʼmol qiliş, ruxsat etilmagan oçiq suv havzalari, ayniqsa turib qolgan suv havzalarida çömiliş hamda maişiy muloqotda maxsus qoidalarga amal qilmaslik infektsiyaning asosiy yuqiş omillaridan hisoblanadi.

Zararli mahsulotlarning savdoga çiqarilişining oldini oliş maqsadida bölimning sanitariya-gigiyena laboratoriyasiga olib kelingan oziq-ovqat mahsulotlari belgilangan tartibda xodimlar tomonidan doimiy tekşirib boriladi. Şuningdek, ovqatdan zaharlaniş va botulizm kasalligining oldini oliş yuzasidan rejaga köra tuman Sanitariya-epidemilogik osoyiştalik va jamoat salomatligi bölimi xodimlari hamda “Mangit dehqon bozori” hududidagi sanitariya-veterinariya laboratoriyasi xodimlari tomonidan aholi gavjum joylarda joylaşgan oziq-ovqat savdo dökonlarida sanitariya-profilaktik tuşuntiriş va tarğibot işlari olib borilyapti.

Tuman Sanitariya-epidemiologik osoyiştalik va jamoat salomatligi bölimining tegişli buyruqlari asosida joriy yilning 4 oyi davomida noqonuniy ravişda uy şaroitida tayyorlangan oziq-ovqat mahsulotlari savdosi bilan şuğillanayotgan 18 nafar fuqaroga nisbatan Özbekiston Respublikasi “Maʼmuriy javobgarlik töğrisida”gi Kodeksining tegişli moddalariga asosan jarima jazosi qöllanildi. Şuningdek, botulizm kasalligining oldini oliş maqsadida isteʼmolga yaroqsiz oziq-ovqat mahsulotlari savdodan olinib, tegişli tartibda yöq qilindi.

Har bir inson kundalik turmuş tarzi hamda oziq-ovqat mahsulotlari isteʼmolida sanitariya-gigiyena qoidalari va meʼyorlariga amal qiliş orqali özini va oilasini yuqumli kasalliklardan saqlaşi lozim. Zero, öz salomatligimizga özimiz masʼul ekanlimizni unutmaylik.

Minavvar Kaşkorova, Mirzabek Amankulov, Amudaryo tumani Sanitariya-epidemiologik osoyiştalik va jamoat salomatligi bölimining oliy toifali şifokorlari.