Tadbirkorlarga soliq qonunchiligidagi asosiy oʻzgarishlar tushuntirilmoqda

Soliqlar − har qanday mamlakat iqtisodiyoti shakllanishining asosiy manbasi, davlat va soliq toʻlovchilar oʻrtasidagi moliyaviy munosabatlarni tartibga soluvchi muhim vositasi hisoblanadi.

2023-yil 20-yanvar kuni Amudaryo tumani Davlat Soliq inspektsiyasi binosida tadbirkorlar uchun seminar tashkil etildi. Seminarda Davlat Soliq qoʻmitasi tomonidan Oʻzbekiston Respublikasining 2023-yil uchun “Davlat byudjeti toʻgʻrisida”gi qonuni hamda 2023-yil “Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartirishlar va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi qonunlari keng tarzda tushuntirildi.

Qayd etib oʻtilganidek, mazkur qonunchilik hujjatlari bilan Soliq kodeksining amaldagi 52 moddasiga oʻzgartish va koʻshimchalar kiritildi hamda yangi 2 ta modda bilan toʻldirildi.

Seminarda qoʻshilgan qiymat soligʻi, foyda soligʻi, aylanmadan olinadigan soliq, aksiz soligʻi va jismoniy shaxslardan olinadigan daromad soligʻi boʻyicha oʻzgarishlar haqida maʼlumot berildi.

Jumladan, qoʻshilgan qiymat soligʻi boʻyicha 2023-yil 1-yanvardan boshlab soliq toʻlovchilarning toifasi, soliqni hisoblab chiqarish va toʻlash tartibi, soliq hisobotini taqdim etish muddatlari oʻzgarmaydi. Soliq stavkasi esa 15 foizdan 12 foizgacha pasaytirildi. Qoplanadigan qoʻshilgan qiymat soligʻi summasining asosliligi yuzasidan kameral soliq tekshiruvini oʻtkazish muddatlari 60 kundan 30 kungacha qisqartirildi.

Shuningdek, aksiz soligʻi boʻyicha qonunchilikka kiritilayotgan oʻzgarishlar haqida maʼlumot berildi. Taʼkidlanganidek, 2023-yil 1-yanvardan boshlab alkogol mahsulotlarini ishlab chiqarishda aksiz soligʻi aksiz toʻlanadigan mahsulot tarkibidagi etil spirtining ulushidan kelib chiqqan holda hisoblab chiqariladi. Bunda ishlab chiqariladigan alkogol mahsulotining oʻlchov birligi “litr” deb belgilandi. 2023-yil 1-fevraldan neft mahsulotlari hamda ishlab chiqariladigan alkogol va tamaki mahsulotlari boʻyicha aksiz soligʻi stavkalari 10 foizga indeksatsiya qilindi.

Jismoniy shaxslardan olinadigan foyda soligʻi va ijtimoiy soliq boʻyicha soliq toʻlovchilarning toifasi, soliqlarning stavkalari, soliqlarni hisoblab chiqarish va toʻlash tartibi oʻzgarmaganligi aytib oʻtildi.

Seminar davomida tadbirkorlarga Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 30-dekabrdagi “Respublika hududlarini toifalarga ajratish va tadbirkorlikni qoʻllab-quvvatlashning tabaqalashtirilgan tizimini joriy etish chora-tadbirlari toʻgʻrisidagi” farmoni ham tushuntirib oʻtildi.

Farmonga muvofiq tuman va shaharlar 5 ta toifaga ajratildi. 4-toifaga kiritilgan Amudaryo tumanida yuridik shaxslarning mol-mulkiga solinadigan soliq va yer soligʻi boʻyicha eng kam qiymatlarga 0,3, yakka tartibdagi tadbirkorlar uchun daromad soligʻi 0,5 gacha kamaytiruvchi koeffitsent kiritish huquqi beriladi.

Bundan tashqari, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Qoraqalpogʻiston Recpublikasida tadbirkorlik, innovatsion texnologiyalar va infratuzilmalarni jadal surʼatlarda rivojlantirish orqali aholi farovonligini oshirishning qoʻshimcha chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi farmoniga asosan Qoraqalpogʻiston Respublikasining barcha tumanlarida joylashgan va shu hududda faoliyat yuritadigan tadbirkorlik subʼektlari uchun 2023-yil 1-yanvardan 2028-yil 1-yanvarga qadar boʻlgan davrda foyda soligʻi, aylanmadan olinadigan soliq, yuridik shaxslarning mol-mulkiga solinadigan soliq va yuridik shaxslardan olinadigan yer soligʻi boʻyicha soliq stavkalari 50 foizga kamaytirilgan holda ijtimoiy soliq 1 foiz miqdoridagi soliq stavkasida belgilandi. Shuningdek, yakka tartibdagi tadbirkorlar tomonidan toʻlanayotgan ijtimoiy soliq shaharlar hududida faoliyat yuritayotganlar uchun 12 baravarga, tumanlar hududida faoliyat yuritayotganlar uchun 6 baravarga kamaytirilib, yiliga bazaviy hisoblash miqdorining bir baravari miqdorida belgilandi.

Bunda yirik soliq toʻlovchilar, doimiy muassasalar, byudjet tashkilotlari va davlat korxonalari, ustav jamgʻarmasida davlat ulushi 50 foiz va undan koʻproq miqdorda boʻlgan yuridik shaxslarga mazkur bandda belgilanayotgan imtiyozlar tatbiq etilmaydi.

Seminarda tadbirkorlar oʻzlarini qiziqtirgan savollar bilan murojaat qilib, tegishi javoblar oldilar.

Tuman hokimligining Axborot xizmati