QOMUSIMIZ ADOLAT VA TENGLIKNING MUSTAHKAM POYDEVORI
Asosiy Qonunimiz köplab demokratik davlatlarda konstitutsiyaviy quriliş sohasidagi ilğor tajribaning eng yaxşi jihatlarini, xalqaro hujjatlarga asoslangan inson huquq va manfaatlari, erkinligini taʼminlaş va himoya qiliş mexanizmini özida mujassam etgan.
Özbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining 6-bobi iqtisodiy va ijtimoiy huquqlarga bağişlangan. Uşbu bobdagi 37-moddada har bir şaxs mehnat qiliş, erkin kasb tanlaş, adolatli mehnat şaroitlarida işlaş va qonunda körsatilgan tartibda işsizlikdan himoyalaniş huquqiga egadir, deb belgilangan.
Undan taşqari, sud hukmi bilan tayinlangan jazoni ötaş tartibidan yoki qonunda körsatilgan boşqa hollardan taşqari majburiy mehnat taʼqiqlanadi. Qomusimizning 38-moddasida esa yollanib işlayotgan barça fuqarolar dam oliş huquqiga egaligi qatʼiy belgilab qöyilgan. Har kim qariganda, mehnat layoqatini yöqotganda, şuningdek, boquvçisidan mahrum bölganda va qonunda nazarda tutilgan boşqa hollarda ijtimoiy taʼminot oliş huquqiga egaligi 39-moddada körsatilgan.
Mazkur bobdagi 40-moddada har bir insonning malakali tibbiy xizmatdan foydalaniş huquqiga egaligi, 41-moddada har kim bilim oliş huquqiga egaligi, bepul umumiy taʼlim oliş davlat tomonidan kafolatlanişi, maktab işlari davlat nazoratidaligi, 42-moddada har kimga ilmiy va texnikaviy ijod erkinligi, madaniyat yutuqlaridan foydalaniş huquqi kafolatlanişi, davlat jamiyatning madaniy, ilmiy va texnikaviy rivojlanişiga ğamxörlik qilişi körsatib ötilgan.
Konstitutsiyamiz asosida yaratilgan Özbekiston Respublikasi Jinoyat kodeksining ijtimoiy sohaga oid 7-bobida ham fuqarolarning konstitutsiyaviy huquq va erkinliklariga qarşi jinoyatlar tarkibi körsatilgan. Unga köra, fuqarolarning teng huquqliligini buziş, jinsi, irqi, millati, tili, dini, ijtimoiy kelib çiqişi, eʼtiqodi, şaxsiy yoki ijtimoiy mavqeidan qatʼiy nazar, fuqarolarning huquqlarini bevosita yoki bilvosita buziş yoki çeklaş yoxud fuqarolarga bevosita yoki bilvosita afzalliklar beriş böyiça jazo turlari belgilangan.
Uşbu bobda mehnat qiliş huquqini buzişga doir masalalarga alohida eʼtibor qaratilgan. Har bir şaxsning mehnat qiliş huquqi qonun bilan mustahkamlangan. Fuqarolarni ğayriqonuniy ravişda işdan böşatiş kabi qilmişlar uçun qatʼiy jazo çoralari belgilab qöyilgan.
Jamiyatimizda adolat va tenglikning mustahkam poydevori bölib kelayotgan Özbekiston Respublikasi Konstitutsiyasida belgilangan norma va printsiplar inson huquq va erkinliklarini taʼminlaşda muhim asos bölib xizmat qilmoqda.
J.ÖrAzbOyev, Jinoyat işlari böyiça tuman sudi raisi.

▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶