Chorvachilikda ozuqa bazasini mustahkamlashga bagʻishlangan koʻrgazmali oʻquv-seminari boʻlib oʻtdi

Qishloq xoʻjaligi va chorvachilik tarmoqlarini rivojlantirish, aholini sifatli goʻsht va sut mahsulotlari bilan uzluksiz taʼminlash borasida mamlakatimizda keng koʻlamli ishlar amalga oshirilmoqda. Ushbu maqsadlarga erishishda chorva mollari uchun mustahkam ozuqa bazasini yaratish va saqlash eng muhim vazifalardan biri hisoblanadi.

Joriy yilning 5-may kuni Amudaryo tumanidagi Choykoʻl ovuli hududida aynan shu dolzarb masalaga, yaʼni chorva ozuqasini toʻgʻri tayyorlash va gʻamlashga bagʻishlangan koʻrgazmali seminar boʻlib oʻtdi. Qishloq xoʻjaligida natijadorlikni oshirish, chorvachilikni barqaror rivojlantirish hamda ozuqa bazasini mustahkamlash maqsadida tashkil etilgan ushbu koʻrgazmali oʻquv-seminari silos mahsulotini tayyorlash texnologiyalari va uning sohadagi ahamiyatiga bagʻishlandi.

Oʻzbekiston Mahallalar uyushmasining Qoraqalpogʻiston Respublikasi boshqarmasi tomonidan tashkil qilingan seminarda tumanlarda faoliyat yuritayotgan fuqarolar yigʻinlari raislari ishtirok etishdi.

Tadbirga Samarqand davlat veterinariya meditsinasi, chorvachilik va biotexnologiyalar universiteti Nukus filialining malakali olimlari, tajribali mutaxassislari ham jalb etildi. Ilmiy jamoa ishtirokchilarga silos tayyorlashning eng zamonaviy usullarini nazariy va amaliy jihatdan, koʻrgazmali qurollar yordamida tushuntirib berdi.

Seminar doirasida dastlab silos ekinlarini yetishtirishning zamonaviy agrotexnologiyalari haqida batafsil maʼlumot berildi. Xususan, Orolboʻyi mintaqasining oʻziga xos iqlim sharoitiga mos, qurgʻoqchilikka chidamli va yuqori hosildor navlardan samarali foydalanish, cheklangan yer va suv resurslaridan oqilona hamda tejamkorlik bilan foydalanish yoʻllari ilmiy asoslangan holda tushuntirildi. Olimlar oʻz chiqishlarida suv tanqisligi kuzatilayotgan bugungi sharoitda ozuqabop ekinlarni tomchilatib yoki yomgʻirlatib sugʻorish tizimlari orqali parvarishlash qanchalik yuqori samara berishini raqamlar va aniq misollar orqali koʻrsatib oʻtishdi.

Mutaxassislarning taʼkidlashicha, silos bu chorva mollari uchun eng toʻyimli, vitaminlarga boy, hazm boʻlishi oson va iqtisodiy jihatdan eng arzon ozuqa turi hisoblanadi. Uni tayyorlashda makkajoʻxori, joʻxori, kungaboqar kabi ekinlarning yangi oʻrilgan koʻk massasidan keng foydalaniladi. Mutaxassislar koʻk massani oʻrish vaqti uning namligi 65-70 foiz atrofida boʻlganda eng maqbul payt ekanligini, aynan shu davrda oʻsimlik tarkibidagi qand moddasi va oqsillar maksimal darajada saqlanib qolishini tinglovchilarga tushunarli tarzda yetkazishdi.

Oʻrilgandan soʻng, uni maxsus texnikalar yordamida 2-3 santimetr oʻlchamda maydalash va darhol maxsus oʻralarga joylashtirish kerakligi qayd etildi. Silos massasini ogʻir texnikalar yordamida zichlash jarayoni qanchalik sifatli amalga oshirilsa, uning tarkibida havo qolmasligi kafolatlanadi. Bu esa oʻz navbatida, sut kislotasi bakteriyalarining jadal rivojlanishi va mahsulotning tabiiy konservatsiya boʻlishi uchun eng muhim omildir.

Qishloq xoʻjaligi mutaxassislari tomonidan berilgan maslahatlarga koʻra, ratsionida sifatli silos miqdori yetarli boʻlgan sogʻin sigirlarning sutdorlik koʻrsatkichi 15-20 foizgacha oshishi, goʻsht yoʻnalishida boqilayotgan qoramollarning esa kunlik vazn qoʻshishi sezilarli darajada jadallashishi ilmiy tajribalarda oʻz isbotini topgan. Shu bilan birga, uzun qish va erta bahor mavsumida fermer xoʻjaliklarida tez-tez uchraydigan ozuqa tanqisligining oldini olishda silos eng ishonchli va tejamkor yechim ekanligi qayd etildi.

Ishtirokchilar bu muhim bilim va koʻnikmalarni oʻz hududlaridagi fermer xoʻjaliklari, klasterlar va tomorqa egalariga yetkazishlari, shu orqali joylarda chorvachilik madaniyatini yuksaltirishga munosib hissa qoʻshishlari lozimligi taʼkidlandi. Ushbu targʻibot ishlari aholi bandligini taʼminlash va oilaviy daromadlarni oshirishga ham xizmat qiladi.

Choykoʻl ovuli hududida tashkil etilgan mazkur koʻrgazmali-seminar nafaqat tinglovchilarni yangi nazariy bilimlar bilan boyitgani, balki ilgʻor tajribalarni bevosita dala sharoitida, amaliyotda koʻrsatib bergani bilan ham gʻoyat katta ahamiyatga ega boʻldi. Ilm-fan yutuqlari va bevosita ishlab chiqarishning bunday uzviy bogʻliqligi, albatta, joylarda qishloq xoʻjaligi mahsuldorligini oshirishga, fermer va dehqonlarimizning iqtisodiy ahvolini yaxshilashga hamda yurtimizning oziq-ovqat xavfsizligini mustahkamlashga xizmat qiladi.