Amir Temur nomli ovuldagi “Mahalla yettiligi” aholi işonçini oqlayaptimi?

Mahalla – xalqimizning azaliy qadriyatlarini saqlaş va rivojlantirişda muhim ijtimoiy institut bölib, uning rivoji nafaqat ijtimoiy, balki iqtisodiy tarmoqlarda ham yaqqol seziladi. Ötgan yillar mobaynida mahalladagi ijtimoiy tizimlar, şu jumladan, “Mahalla yettiligi” tizimi aholining hayot sifatiga, jamiyatdagi barqarorlik va taraqqiyotga sezilarli taʼsir körsatmoqda. Bu tizim, öz navbatida, mahalla aholisi örtasidagi hamjihatlikni mustahkamlaş, yoşlar va xotin-qizlarning ijtimoiy faolligini oşiriş, işsizlikni kamaytiriş, şuningdek, umumiy farovonlikni taʼminlaşda muhim ahamiyat kasb etmoqda.

Ayni kunlarda joylarda “Mahalla yettiligi” aʼzolari aholi bilan uçraşib, ötgan 2024-yildagi faoliyati böyiça hisobot bermoqda. 20-yanvar kuni Amudaryo tumanining Amir Temur nomli ovuli hududidagi 4-sonli maktabda ham ana şunday hisobot yiğilişi bölib ötdi.

Tadbirda “Mahalla yettiligi” aʼzolari, Qoraqalpoğiston Respublikasi Jöqorği Kengesi deputati Ğulomjon Yeşniyozov, ovuldagi köça boşçilari va aholi vakillari iştirok etdi. Tadbir davomida ötgan yilda amalga oşirilgan işlar sarhisob qilinib, 2025-yil uçun rejalaştirilgan ustuvor vazifalar haqida batafsil maʼlumotlar berildi.

Mahalla tinç bölsa, Vatanda osoyiştalik hukmron böladi. Yaqindagina Prezidentimiz tomonidan qabul qilingan “2025-yilda respublika mahallalarida xavfsiz muhitni yaratiş va huquqbuzarliklarning barvaqt oldini oliş tizimi samaradorligini yanada oşiriş böyiça çora-tadbirlar töğrisida”gi qarorda mahalla raisi “mahalla yettiligi” va mahallaga biriktirilgan davlat organlari bilan ijtimoiy profilaktika tadbirlarini taşkil etişi belgilab qöyilgan. Ijtimoiy profilaktika – huquqbuzarlik sodir etiş yoki undan jabrlaniş ehtimoli bölganlarga huquqiy, ijtimoiy, psixologik, tibbiy, pedagogik va boşqa yordam körsatiş şaklidir.

Amir Temur nomli ovul fuqarolar yiğinining profilaktika inspektori Rufat Matnazarov boşçiligida bu borada hududda osoyiştalikni taʼminlaş va huquqbuzarliklarning oldini oliş böyiça samarali çora-tadbirlar amalga oşirilmoqda. Ötgan yil davomida ham ovulda sodir bölişi mumkin bölgan huquqbuzarliklarning oldini oliş va jamoat tartibini saqlaş uçun bir qator muhim tadbirlar ötkazilgan.

Xususan, 125 nafar fuqaroning murojaatlari örganilib, ularning aksariyati ijobiy hal etilgan. Şuningdek, huquqbuzarliklarning oldini oliş böyiça 60 marotaba profilaktik tadbirlar ötkazilgan. Bularning barçasi hududda tinçlik va osoyiştalikni saqlaşda muhim ahamiyatga ega bölib, aholining huquqiy ongini oşirişga xizmat qiladi.

Bundan taşqari, ovuldagi 4-, 25- va 62-sonli umumtaʼlim maktablarida öquvçilarning darslarga muntazam qatnaşişini taʼminlaş maqsadida jami 16-marta “Davomat” tadbirlari taşkil etildi. Bu tadbirlar yoşlarni taʼlimga jalb etiş, ularning kelajakdagi ijtimoiy faoliyatini yaxşilaşga xizmat qilmoqda.

Ovulda yaşovçi xotin-qizlarning bandligini taʼminlaş va ijtimoiy faolligini oşiriş böyiça ham izçil çora-tadbirlar amalga oşirilmoqda. Amir Temur nomli ovulda 688ta xonadon mavjud bölib, ularda 1 ming 852 nafar xotin-qizlar istiqomat qiladi. Xotin-qizlar faoli Gözal Sobirova tomonidan 5-bosqiç “Ayollar daftari”ga kiritilgan 103 nafar oila bekalariga yordam körsatiş, ularni qöllab-quvvatlaş, tadbirkorlikka jalb qiliş borasida amalga oşirilayotgan çora-tadbirlar alohida eʼtiborga molik.

Ötgan yilda ijtimoiy himoyaga muhtoj 51 nafar işsiz ayol-qizlar röyxati şakllantirilib, ularning bandligini taʼminlaş yölida bir qator çora-tadbirlar körildi. Xususan, 7 nafar ayolga “Har bir oila – tadbirkor” dasturi doirasida imtiyozli kreditlar ajratilgan bölsa, 2 nafar ayol tikuvçilik kasbi böyiça bepul öqitildi. Şuningdek, 19 nafar ayol pillaçilikka jalb qilingan va 22 nafar ayolning esa mavsumiy işlar bilan bandligi taʼminlangan.

Tadbirkorlik qiliş istagida bölgan ayollardan 1 nafari xizmat körsatiş sohasida yakka tadbirkorlik faoliyatini yölga qöydi. Yana 1 nafar yakka tadbirkor ayolga 14 million söm miqdorida kredit ajratildi. 3-toifaga kiritilgan 7 nafar ayollarga esa moddiy yordam sifatida har biriga bir martadan 1 mln 360 ming söm miqdorida moddiy yordam ajratildi. Ötgan yil davomida 17ta nizoli oila yaraştirilib, psixologik yordamga muhtoj ayollar iştirokida seminarlar va individual suhbatlar ötkazildi. Mazkur saʼy-harakatlarning barçasi ayollarning jamiyatdagi faolligini oşirişga, ularning iqtisodiy mustaqilligini taʼminlaşga va oilaviy farovonlikni yaxşilaşga qaratilgani bilan ahamiyatlidir.

Ovul fuqarolar yiğinining yoşlar yetakçisi Şohzod Ozodov taşabbusi bilan ham mahalladagi yoşlarning bandligini taʼminlaş va ijtimoiy faolligini oşirişga qaratilgan izçil çora-tadbirlar amalga oşirilmoqda. Ötgan yil davomida “Yoşlar daftari”ga kiritilgan 21 nafar yoşlarning ijtimoiy himoyasi taʼminlanib, ularga har tomonlama kömak körsatildi. Jumladan, oliy taʼlim muassasalarida tahsil oluvçi yoşlardan 8 nafariga tölov-şartnoma pullarining bir qismini qoplaş imkoniyati yaratilgan bölsa, 4 nafar yoşlarga tadbirkorlik faoliyatini boşlaşlari uçun imtiyozli kredit mablağlari ajratildi. Şuningdek, 20 nafar yoşlarga 30-yil muddatga ijara asosida dehqonçilik uçun yer maydonlari berildi.

Bundan taşqari, yoşlarning sport va kasbiy rivojlanişini qöllab-quvvatlaş maqsadida maʼnaviy-maʼrifiy tadbirlar, tanlovlar va sport musobaqalari muntazam taşkil etildi. Bu tadbirlar yoşlar orasida nafaqat tadbirkorlikka qiziqişni kuçaytirdi, balki ularning jamiyatdagi faolligini ham sezilarli darajada oşirdi.

Hokim yordamçisi Temur Olloberganov boşçiligida ötgan yili “Yoşlar va biznesni qöllab-quvvatlaş yili” davlat dasturi doirasida amalga oşirilgan işlar ham eʼtirofga munosib.

Hisobot davrida ovul yaşovçi 159 nafar işsiz fuqaro işga joylaştirilib, 220 nafar fuqaroga özini-özi band qiliş imkoniyati yaratildi. 85 nafar fuqaroga oilaviy tadbirkorlikni rivojlantiriş maqsadida jami 1 mlrd 150 mln söm kredit mablağlari ajratilgan bölsa, 14 nafar fuqaroning tadbirkorlik faoliyatini boşlaşi natijasida 20ga yaqin yangi iş örinlari yaratildi. Mazkur tadbirlar hududda iqtisodiy faollikni oşiriş, aholi farovonligini yaxşilaşga xizmat qilmoqda.

Ijtimoiy xodim Dildora Xudoyberganova tomonidan ovulda yaşovçi 1 nafar yolğiz keksa, şuningdek, 196ta kam taʼminlangan oila, şu jumladan kambağallik röyxatiga kiritilgan 41ta oila bilan alohida işlaşiş tartibi yölga qöyilgan. Endilikda ularga turli sohalarda yordam körsatiş maqsadida individual rejalar işlab çiqilyapti. Şuningdek, 2024-yil mobaynida 7 nafar oğir ahvolga tuşib qolgan fuqaroga “Saxovat va kömak” jamğarmasi orqali bir martalik moddiy yordam ajratildi.

Mahallada nogironligi bölgan şaxslarga ham doimiy kömak körsatib kelinmoqda. Xususan, bu toifadagi şaxslarga 2ta nogironlik aravaçasi, 2ta qöltiqtayoq va 1ta ortopedik moslama olib berilib, kundalik hayotidagi qiyinçiliklarni yengişga yordam berildi.

Bir söz bilan aytganda, Amir Temur nomli ovul fuqarolar yiğini “yettiligi” özining samarali faoliyati bilan aholining turmuş darajasini yanada yaxşilaş va jamiyatda ijtimoiy himoyani mustahkamlaşda muhim rol öynamoqda. Yoşlar, xotin-qizlar va ijtimoiy yordamga muhtoj aholi uçun amalga oşirilayotgan tizimli çora-tadbirlar ularning farovonligini taʼminlab, jamiyatdagi muammolarni bartaraf etişda muhim ahamiyat kasb etmoqda. Yangi iş örinlarini yaratiş, tadbirkorlik va oilaviy biznesni rivojlantirişga qaratilayotgan eʼtibor hududning iqtisodiy ösişiga, aholi daromadlarining ortişiga zamin yaratmoqda. Ovul hududida xavfsiz muhitni yaratiş va huquqbuzarliklarning barvaqt oldini oliş borasida amalga oşirilayotgan saʼy-harakatlar esa jamiyatdagi tinçlik va osoyiştalikning asosi bölib xizmat qilmoqda. Şubhasiz, “Mahalla yettiligi”ning samarali faoliyati nafaqat mahalla ahli, balki butun jamiyat uçun iqtisodiy va ijtimoiy taraqqiyotning asosi bölib xizmat qilmoqda.

Şohzod Qurbonboyev