ЎТКИР ИЧАК КАСАЛЛИГИДАН ЭҲТИЁТ БЎЛИНГ!
Ўткир ичак инфекциялари – патоген энтеробактериялар, шартли патоген қўзғатувчилар ва вируслар чақирадиган ошқозон-ичак трактининг жароҳатланиши, интоксикация ва дегидратация ҳамда турли асоратлар билан кечадиган касалликлардир.
Улардан бактериал дизентерия, яъни шигеллёз – асосан йўғон ичакнинг яллиғланиши билан кечадиган ўткир ва баъзан сурункали давом этадиган юқумли касалликдир. Дизентерия касаллигининг қўзғатувчиси энтеробактерия авлодига мансуб бўлган шигеллалар бўлиб, уларнинг Disenteria, Flexner, Boydi ва Zonnae турлари фарқланади. Ушбу қўзғатувчилар морфологик жиҳатдан бир-биридан фарқ қилмайди, ҳаракатсиз, спора ҳосил қилмайди, грамманфий бўлиб, бир-биридан биохимик ва серологик хусусиятлари билан фарқ қилади. Касалликнинг юқиш механизми фекаль-орал бўлиб, сув, маиший мулоқот йўли орқали юқади.
Касаллик йил давомида қайд этилади, мавсумий кўтарилиши май-июнь ойларига, камайиши октябрь-ноябрь ойларига тўғри келади. Ўткир ичак касалликларига гумон қилинган беморларни аниқлаш – даволаш-профилактика муассасалар шифокорлари томонидан тиббий кўрик вақтида, уйма-уй юришда, диспан-серизациянинг барча босқичларида амалга оширилади. Эпидемиологик анамнез, касалликнинг клиник белгилари ва лаборатория хулосаларига асосан касалликка ташхис қўйилади.
Маълум бир ҳудудда ўткир юқумли ичак касалликлари кўрсаткичларининг кўтарилиши эпидемиологик аҳамиятга эга бўлган объектларда йўл қўйилган камчиликларни аниқланишни тақозо этади. Текширувга киритилган контингентлар ва текширувлар ҳажми врач-эпидемиолог томонидан белгиланади. Маълум бир корхона томонидан ишлаб чиқилган маҳсулотга боғлиқ бўлган ўткир ичак касалликлари қайд этилганда, белгиланган тартибда фаолияти тўхтатилади, барча ишчиларнинг 2 маротабадан бактериологик текширувдан ўтиши тайинланади ва тўлиқ клиник текширувлар ташкил қилинади.
Агар болаларнинг ҳам ўткир ичак касалликларига шикояти бўлса, зудлик билан алоҳидаланади. Боланинг ичи суюқ келган бўлса, қайт қилиш ҳолатлари кузатилган бўлса, ундан лаборатория текшируви учун таҳлил олинади. Болани даволаш ва уни кузатиш ҳудудий врач-педиатр ёки инфекционист томонидан амалга оширилади.
Касаллик асосан зарарланган озиқ-овқат, сув, кундалик ишлатиладиган буюмлардан юқиши мумкин. Шунинг учун ушбу касаллик тарқоқ, гуруҳли тарзда ва эпидемия, камдан-кам ҳолларда касаллик эпидемик ва пандемик ҳолатларда қайд этилади. Оғир оқибатларга олиб келувчи ўткир ичак касаллигидан ҳимояланиш учун, албатта, тозалик ва гигиена қоидаларига амал қилиш керак.
М.Қаландарова, туман СЭО ва ЖСБ бактериология
лабораторияси мудираси.
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
