ФАРОВОНЛИК ОШЁНИ: ЮРТНИНГ ОБОД МАНЗИЛЛАРИ

Куюк кўпир – бу гўзал масканни яқин атрофда билмайдиган одам бўлмаса керак. Чунки боғ-у ча­ман­лар оғушидаги бу замин фарзандларининг Куюк кўпир номи билан яшаб, эл-у юртга қилган эзгу амаллари, қалб­ларга ёйган илм-у зиёси, бунёдкорликларининг ўзи бир олам. Айтганларидек, ҳар қандай элни унинг маъна­виятли ва маърифатли, иш­би­лармон ва тадбиркор фар­зандлари дунёга танитади.

Шу нуқтаи назардан қарасак, кун сайин обод ва фаровон гўшага айланиб бораётган бу заминда бир бор бўлсангиз, довруғи элга достон Куюк кў­пирлик олим-у уламолар, шоир-у бахшилар, соҳибкор боғ­бонлар, тадбиркорлар бош­­­лаб берган эзгу ишларни бу­гунги баркамол авлод янада такомилига етказаётганига гу­воҳ бўласиз. Бу ҳақда бири-биридан обод ва сўлим кўча­лар, файзиёб ҳовли-боғлар, серҳосил далалар сўзлайди.

АҲИЛ ВА ИНОҚ ЭЛ

Умумий ер майдони 2878 гектар бўлган Куюк кўпир қишлоғининг Эшоновул аҳоли масканидан Хўжа овулигача бўлган улкан ҳудудда 1057 та хонадон таркибидаги 1310 оилада салкам 5300 нафар аҳоли истиқомат қилади. Аҳолининг асосий қисми, яъни 3758 нафари ўзбек, 565 нафари қорақалпоқ, 11 нафари қирғиз ва 214 нафари бошқа миллат вакиллари бўлиб, барчаси ягона оила фарзандларидек аҳил ва иноқликда яшаб, меҳнат қилишади. Куюк кўпир фарзанди, шоир Аҳмад Нафас (Аллоҳ раҳ­мат қилсин) бежизга қуйидаги сатр­ларни ёзмаган:

Ўзбек, қорақалпоқ, қозоқ, қирғизим,
Туркманим – тилимда янграган сўзим.
Кўнгли кўнглим билан чатишиб кетган,
Бари оға-иним ва ўғил-қизим.

Деҳқончилик ва чорвачиликка их­тисослашган, миллатлараро то­­­тувлик тафти уфуриб турган овул аҳолисининг асосий қисми ҳу­дуддаги 12 та фермер хўжалигида, 365 нафари турли корхона ва ташкилотларда меҳнат қили­шади.

ТАЪЛИМ, СОҒЛИҚНИ САҚЛАШ ВА ИЖТИМОИЙ ҚЎЛЛАБ-ҚУВВАТЛАШ

Овул аҳолисининг саломатли­гини муҳофаза этиш борасида барча замонавий қулайликларга эга қишлоқ шифохонаси ва ои­ла­вий поликлиника фаолият юритади. Шунингдек, ҳудудда 2 та мактаб, 85 нафар кичкинтойни ўз бағрига олган 1 та давлат мактабгача таълим ташкилоти ва 25 нафар болани тарбиялаш қувватига эга оилавий мактабгача таълим ташкилоти Куюк кўпир­лик­ларнинг хизматида.

Фуқаролар йиғинининг 15 нафар кишидан иборат Кенгаш аъзоларининг биргаликдаги саъй-ҳаракатлари туфайли аҳолининг ижтимоий фаоллиги ошиб, ҳу­дудда тадбиркорлик билан шу­ғул­ланувчилар сафи йил сайин ўсиб бормоқда. Бугунги кунда 84 нафар фуқаро ўзларининг тадбиркорлик фаолиятларини му­ваффақиятли тарзда олиб бо­ришмоқда. Шунингдек, 16 нафар фуқаро савдо-сотиқ ишлари билан шуғулланишади.

«Маҳалла еттилиги»нинг уйма-уй кириб бориб ўтказган хатлов натижаларига кўра, 451 нафар фуқаро мавсумий ишларга жалб этилиб, бандлиги таъминланди. Шунингдек, 17 нафар кишининг имкониятлари ўрганиб чиқилиб, ўзини-ўзи банд қилиш тамойили асосида фаолият юритишлари учун кўмаклашилди.

МАҲАЛЛА АҲОЛИСИ ТИНЧ-ТОТУВЛИГИ ЙЎЛИДАГИ САЪЙ-ҲАРАКАТЛАР

Аҳоли ҳаётига доир ижтимоий муаммоларни ҳал этишда овул фуқаролар йиғинида фаолият олиб борувчи комиссиялар му­ҳим аҳамиятга эга. Оилавий қадриятларни мустаҳкамлаш ко­миссиясига йиғин раиси Руфат Худойберганов раҳбарлик қи­лади. Ҳар бир оиланинг тинч-тотув, фаровон ҳаёт кечиришини таъминлаш, ўсиб келаётган ёш авлоднинг маънан ва жис­монан етук инсонлар бўлиб вояга етишлари учун зарур имко­ниятлар яратиш мақсадида Хотин-қизлар билан ишлаш, Ижтимоий қўллаб-қувватлаш ва жамоатчилик назорати, Экология ва атроф-муҳитни муҳофаза қилиш, ободонлаштириш, кўка­лам­зор­лаштириш комиссия­лари ҳамда «Кексалар маслаҳати», «Ота-оналар Университети» жамоатчилик тузилмалари билан ҳамкорликдаги ишлар ту­фай­ли ҳудудда жиноятчилик, ҳуқуқбузарлик ҳолатларига кес­кин барҳам берилиб, нотинч ои­ла­ларни маънан соғлом­лаш­тиришга эришилмоқда.

Айни пайтда ҳудуддаги оилаларнинг 216 таси ёш оилалар ҳисобланади. Фуқаролар йиғини комиссиялари ва жамоатчилик тузилмалари томонидан амалга оширилаётган ёш оилаларнинг тинч-тотув, аҳилликда яшашла­рини таъминлашга қаратил­ган чора-тадбирлар туфайли ўт­ган давр мобайнида ажрашиш ёқасига бориб қолган 15 та оила яраштирилди. Яна бир нотинч оила ва ҳимоя ордерига эга 2 нафар фуқаронинг тинч-осойишталигини таъминлаш қатъ­­ий назоратга олинди.

МЕҲНАТСЕВАР ВА ФИДОЙИ ХАЛҚ

Куюк кўпирликлар меҳнатсиз ўтган кунини умрлари ҳисобига қўшмайдиган фидойи ва меҳ­наткаш халқ. Аҳоли орасида ҳа­лол меҳнатлари билан ўз ҳаёт йўлларини ойдин, турмушларини фаровон, хонадонларини обод қилиб яшаётганлар, уй чорваси, паррандачилиги, балиқчилик ва асаларичилик билан шуғул­ланиш орқали оилалари даро­мадига даромад қўшиб, турмуш шароитларини ижобий томонга ўзгартириб яшаётганлар талай­гина.

121,1 гектардан иборат аҳоли­нинг умумий томорқа ерида йил давомида 2-3 марта ҳосил етиштирилади. Шахсий томорқа ери бор бўлган 1057 та хонадоннинг барчасида ўз оилаларини кундалик эҳтиёжлари учун зарур полиз ва сабзавот маҳсулотлари билан таъминлаш, ҳатто оила эҳтиёжидан ортиғини ички бо­зорга йўналтириш имконияти мав­­­жуд. 8 та иссиқ­хона хўжали­ги юритаётган мо­ҳир томор­қа­чилар меҳнати ту­фай­ли Куюк кў­пир­лик­ларнинг дас­тур­хон­лари қи­шин-ёзин сар­хил маҳ­сулот­лар­га тўла.

Овулдаги 4 та оила асаларичи­лик, 5 та оила балиқчилик билан шуғулланаётгани боис, аҳолининг асал ва балиқ маҳсулотларига бўлган эҳтиёжларини қондириш имкони борлиги қувонарли. Овул­даги хонадонларнинг 853 тасида 4200 тага яқин йирик шохли қорамоллар, салкам 16 минг бош парранда бор. Аҳоли учун гўшт, сут, тухум каби маҳсулотлар бўйича умуман муаммо йўқ.

ИЖТИМОИЙ ҲИМОЯ ВА ЁШЛАРНИ ҚЎЛЛАБ-ҚУВВАТЛАШ

Йил бошида «Маҳалла еттилиги» томонидан аҳоли хонадонларига кириб ўтказилган хатлов натижа­ларига кўра, «Темир дафтар»га киритилган 4 та оиланинг меҳ­натга лаёқатли 12 нафар аъзо­лари бандлигини таъминлаш чоралари кўрилди ва улар ўз лаёқатларига яраша иш билан таъминланди. Шунингдек, «Аёллар дафтари» рўйхатидаги 146 нафар аёл-қизлардан 47 нафари меҳнатга лаёқатлилиги учун уларнинг бандлигини таъминлаш, касб-ҳунарга ўқитиш бўйича иш­­лар олиб борилди. «Ёшлар даф­тари»га киритилган 2 нафар ёш қис­қа фурсат ичида мазкур даф­тардан чиқарилди.

Бундан ташқари, боқувчисини йўқотган 41 та оиладаги балоғатга етмаган фарзандларига меҳр-мурувват кўрсатиш, ногиронлиги бор бўлган фарзандларини тар­биялаётган оилалар, якка-ёлғиз, ўзгалар парваришига муҳтож фуқаролар, чин етим ва ярим етим болаларнинг ижти­моий­лашувига кўмаклашиш, иж­тимоий ҳимояга муҳтож 112 та оилани доимий қўллаб-қувватлаш мақсадида «Ҳеч ким меҳр-мурувватдан четда қолмайди» тамойили асосида амалга оширилаётган иш­лардан аҳоли ҳам мамнун.

ТАДБИРКОРЛИК ВА ҲУНАРМАНДЧИЛИК

Овулда ёшлар тадбиркорлигини ривожлантириш мақсадида амал­га оширилаётган ишлар ҳам ўз самарасини бермоқда. Ал­батта, бу борада изланувчан, ин­тилувчан, ўз ҳаётини яхши томонга ўзгартиришга бўлган иштиёқи баланд ёшларни қўллаб-қувватлаш, уларнинг муам­мо­ла­рига ечим топишдаги инди­видуал ёндашувнинг аҳамияти катта.

Устоз-шогирд анъанаси асосида тикувчилик ҳунарини ўрганиб, ҳамқишлоқларига бири-биридан бежирим либослар тикиб бериб, олқиш олаётган Сурайё Тиловбоева, Нилуфар Эшимбетова, Гулноза Тожибоеваларнинг бу­гун ўзлари ҳам устозлик ма­қо­мида ёшларга чеварлик сир­ла­рини ўргатишмоқда. Учала че­вар ҳам ўзини-ўзи банд қилиш та­мо­йили асосида доимий даро­мад манбаига эга бўлишди ва ҳам­қишлоқларининг мушкул­ла­ри­­ни осон қилиб, уларнинг қўшни ма­ҳаллаларга қатнаб, тикувчи из­лаб юришларига барҳам бе­риш­ди.

Ака-ука Ғафуржон, Исломжон ва Шукрулла Отажоновлар эса аҳиллик билан иш тутиб, пластик эшик ва дераза ромлари ишлаб чиқаришни йўлга қўйиб, янги иморат қураётган ҳамқишлоқларига қўл-қанот бў­лишмоқда. Бугунги кунда мо­ҳир усталарга айланган ака-укалар ясаган бежирим эшик ва деразалар Куюк кўпир қиш­ло­ғидаги хонадонларга кўрк ба­ғишлаб турибди.

ҲАММА ЕРДА ОБОДЛИК ВА ОРАСТАЛИК

Куюк кўпир қишлоғи айни кун­ларда янада гўзал ва кўркам қиёфа касб этган. Ҳудуддаги фер­мер хўжаликлари деҳқонлари далаларда етилган мўл пахта ҳосилини йиғиб-териб олишга пухта ҳозирлик кўришмоқда. Моҳир томорқачилар, боғбон-у соҳибкорлар кузги сарҳисоб олдидан ҳосилларини чамалаб кўришмоқда. Эшоновул, Хўжа овул аҳоли масканлари, гўзал Қи­зилчоли томонларга бир боқинг! Хонадонлар обод, кўчалар ну­рафшон, мустақилликнинг 34 йил­лиги арафасидаги «Ватан учун, миллат учун, халқ учун!» эзгу шиори остидаги байрамона тадорик қизғин тусга кирган.

Овулнинг тўрт томони фаровонлик касб этган. Мабодо, йўлингиз тушиб, Куюк кўпир томонларга ўтсангиз, бу сўлим гўшани бир бор кезинг, Куюк кўпирликларнинг тотув ва обод турмушидан, фаровонлик ошёнидан баҳри ди­­лингиз очилади!

Робия Йўлдошева