AMUDARYo TUMANIDA MAKTAB VA BOLALAR BOĞÇALARIDA YOD BILAN TAʼMINLAŞ DASTURI BOŞLANDI
Yod tanqisligi bölgan bolalarda intellektual rivojlaniş körsatkiçlari pasayadi va yangi bilim-könikmalarni örganişi qiyinlaşadi. Agarda bolaning tanasida yetarli miqdorda yod bölsa, unda maktabda, fan va sportda yaxşi natijalarga erişiş imkoni yuqoriroq böladi. Şuni eʼtiborga olgan holda yurtimizda davlat maktabgaça va maktab taʼlimi taşkilotlarida haftaning har çorşanba kuni bolalarga yod preparatini umumiy içiriş kuni deb belgilandi.
20-sentyabr kunidan mamlakatimizning barça hududlarida bölgani kabi Amudaryo tumanida ham maktabgaça va maktab taʼlimi taşkilotlarida tuman Tibbiyot birlaşmasi xodimlari tomonidan bolalarga bepul yod preparatlarini umumiy içiriş dasturi asosidagi tadbirlar boşlandi. Bu jarayonlarda taʼlim maskanlarida bolalarning preparatni içişlari uçun suv va boşqa zarur şaroitlar yaratib berildi. Şuningdek, tibbiyot xodimlari mazkur preparatlarni qabul qiliş qoidalarini tuşuntirib, pedagog-xodimlar, öquvçi va tarbiyalanuvçilar, ota-onalarga bu borada batafsil maʼlumotlar berişdi.
Taʼkidlanganidek, maktabgaça va maktab taʼlimi hamda Soğliqni saqlaş vazirligining 2023-yil 28-avgustdagi qöşma qaroriga asosan Özbekistonda 3-15 yoşdagi bolalarni yod va 2-10 yoşli bolalarni gelmintozga qarşi preparatlar bilan bepul taʼminlaş tartibi töğrisidagi Yöriqnoma tasdiqlangan. Endilikda mazkur yöriqnomaga köra, yod preparati davlat maktabgaça va maktab taʼlimi taşkilotlariga biriktirilgan hamşira yoki pedagog-xodimlar orqali, nodavlat maktabgaça va maktab taʼlimi taşkilotlariga oilaviy poliklinika hamda oilaviy şifokorlik punktlari patronaj hamşiralari tomonidan tarqatiladi.
Hujjatda joriy yilning 20-sentyabridan boşlab, davlat maktabgaça va maktab taʼlimi taşkilotlarida haftaning har çorşanba kuni bolalarga yod preparatini umumiy içiriş kuni, deb belgilangan. Bunda yod preparati haftada bir marotaba maktabgaça taʼlim taşkilotlari tarbiyalanuvçilari, yaʼni 3-6 yoşli bolalarga 500 mkg, maktab öquvçilari, yaʼni 7 yoşdan 15 yoşgaça bölgan bolalarga 1000 mkg içirilişi tavsiya etilgan. Şuningdek, yod preparatlarini saqlaş va hisobotini yuritiş davlat maktabgaça va maktab taʼlimi taşkilotlari hamşirasi yoki masʼul xodimi tomonidan yuritilişi belgilab qöyilgan.
Amudaryo tumanida ötgan davr mobaynida ham Prezidentimizning 2020-yil 10-noyabrdagi “Aholini soğlom ovqatlanişini taʼminlaş böyiça qöşimça çora-tadbirlari töğrisida”gi va 2021-yil 26-iyuldagi “Aholiga körsatilayotgan tibbiy yordam sifatini yanada yaxşilaş çora-tadbirlari töğrisida”gi Qarorlariga muvofiq, 3-15 yoşdagi bolalar yod preparatlari bilan taʼminlanib kelingan. Yil boşidan sentyabr oyiga qadar tuman böyiça 3-15 yoşli 50 ming 650 nafar bolalarga 171 ming 300 ta antistrumin tabletkalari berilgan. Şuningdek, 3-6 yoşli 15 ming 650 nafar bolalarga har haftada yarim tabletkadan qabul qiliş uçun 31 ming 300 tabletka, 7-15 yoşli 35 ming 000 nafar bolalarga har haftada 1 tabletkadan qabul qiliş uçun 140 mingta tabletka tarqatilgan.
Özbekistonda bolalarni yod bilan taʼminlaş işlari “Yorqin millat” dasturi böyiça amalga oşiriladi. Yod preparatlari Soğliqni saqlaş vazirligi hamda Maktabgaça va maktab taʼlimi vazirligi orqali 3 yoşdan 15 yoşgaça bölgan barça bolalar uçun bepul taqdim etiladi. Preparat va doza Özbekiston soğliqni saqlaş vazirligining respublika ixtisoslaştirilgan endokrinologiya ilmiy-amaliy tibbiyot markazi tomonidan tanlangan. 2025-yilda bolalar tanasida yod miqdorini aniqlaş orqali butun dasturning taʼsirini baholaş rejalaştirilgan.
Dasturni samarali amalga oşiriş uçun dori tarqatilayotgan muassasadagilarning ota-onalari va maʼmuriyatning muntazam onlayn sörovlari orqali monitoring amalga oşiriladi.
O.Xudoyberganova

▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶