FARZANDINI ChET DAVLATDA NAZORATSIZ QOLDIRGAN OTA-ONALAR JAVOBGARLIKKA TORTILADI

Prezident tomonidan shu yil 15-martda imzolangan Qonun (OʻRQ–823-son) bilan ayrim qonun hujjatlariga qoʻshimcha va oʻzgartishlar kiritildi. Bolalarni xorijiy mamlakatlar hududida zarur darajadagi vasiylik va homiyliksiz qoldirishning oldini olish, ularning huquqlari, erkinliklari hamda qonuniy manfaatlarini himoya qilish maqsadidagi ushbu Qonun bilan «Bola huquqlarining kafolatlari toʻgʻrisida»gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonuni, Oʻzbekiston Respublikasining Jinoyat, Jinoyat-protsessual kodekslari hamda Oʻzbekiston Respublikasining Maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi kodeksining tegishli moddalari oʻzgartirildi.

Maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi kodeksga kiritilgan qoʻshimchaga koʻra, Oʻzbekiston fuqaroligiga ega bolani ota, ona yoki ularning oʻrnini bosuvchi shaxs yoxud hamrohlik qiluvchi shaxs tomonidan chet davlat hududida nazoratsiz qoldirilsa, BHMning 10 baravaridan 50 baravarigacha, yaʼni 3 mln. soʻmdan 15 mln. soʻmgacha miqdorda jarima solishga sabab boʻladi. Shunga koʻra, maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ishni koʻrib chiqishda koʻpi bilan 30 kunlik muddat belgilanib, sud ushbu huquqbuzarlikni sodir etgan shaxs zimmasiga bolani chet davlatdan Oʻzbekistonga qaytarish yoxud huquqbuzarlikni bartaraf etish boʻyicha choralar koʻrish majburiyatini yuklaydi.

Maʼmuriy jazo qoʻllanilganidan keyin bolani chet davlat hududida nazoratsiz qoldirish yoki sud tomonidan belgilangan muddatda Oʻzbekiston hududiga qaytarilishini taʼminlamaslik BHMning 50 baravaridan 100 baravarigacha miqdorda jarima yoki uch yilgacha axloq tuzatish ishlari yoki bir yildan uch yilgacha ozodlikni cheklash yoxud uch yilgacha ozodlikdan mahrum qilish bilan jazolanadi.

Bundan tashqari, oilaviy nodavlat MTTlarning faoliyati uchun yanada qulay shart-sharoitlar yaratish, shuningdek, bolalarning maktabgacha taʼlim bilan qamrab olinishini oshirish maqsadida «Maktabgacha taʼlim va tarbiya toʻgʻrisida»gi Qonunga oilaviy nodavlat maktabgacha taʼlim tashkilotlarida tarbiyalanayotgan bolalar soni 25 nafardan 50 nafargacha koʻpaytirilishini nazarda tutuvchi oʻzgartish kiritildi.

Shuningdek, Jinoyat kodeksiga kiritilgan qoʻshimchaga koʻra, bolani chet davlatda nazoratsiz qoldirish, xuddi shunday xatti-harakat uchun maʼmuriy jazo qoʻllanilganidan keyin sodir etilsa yoxud bolaning sud tomonidan belgilangan muddatda Oʻzbekistonga qaytarilishini taʼminlamaslik 3-yilgacha ozodlikdan mahrum qilish bilan jazolanadi.

A.Safarov, Jinoyat ishlari boʻyicha Amudaryo tuman sudi raisi