ФАРЗАНДИНИ ЧЕТ ДАВЛАТДА НАЗОРАТСИЗ ҚОЛДИРГАН ОТА-ОНАЛАР ЖАВОБГАРЛИККА ТОРТИЛАДИ

Президент томонидан шу йил 15 мартда имзоланган Қонун (ЎРҚ–823-сон) билан айрим қонун ҳужжатларига қўшимча ва ўзгартишлар киритилди. Болаларни хорижий мамлакатлар ҳудудида зарур даражадаги васийлик ва ҳомийликсиз қолдиришнинг олдини олиш, уларнинг ҳуқуқлари, эркинликлари ҳамда қонуний манфаатларини ҳимоя қилиш мақсадидаги ушбу Қонун билан «Бола ҳуқуқларининг кафолатлари тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси Қонуни, Ўзбекистон Республикасининг Жиноят, Жиноят-процессуал кодекслари ҳамда Ўзбекистон Республикасининг Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодексининг тегишли моддалари ўзгартирилди.

Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодексга киритилган қўшимчага кўра, Ўзбекистон фуқаролигига эга болани ота, она ёки уларнинг ўрнини босувчи шахс ёхуд ҳамроҳлик қилувчи шахс томонидан чет давлат ҳудудида назоратсиз қолдирилса, БҲМнинг 10 бараваридан 50 бараваригача, яъни 3 млн. сўмдан 15 млн. сўмгача миқдорда жарима солишга сабаб бўлади. Шунга кўра, маъмурий ҳуқуқбузарлик тўғрисидаги ишни кўриб чиқишда кўпи билан 30 кунлик муддат белгиланиб, суд ушбу ҳуқуқбузарликни содир этган шахс зиммасига болани чет давлатдан Ўзбекистонга қайтариш ёхуд ҳуқуқбузарликни бартараф этиш бўйича чоралар кўриш мажбуриятини юклайди.

Маъмурий жазо қўлланилганидан кейин болани чет давлат ҳудудида назоратсиз қолдириш ёки суд томонидан белгиланган муддатда Ўзбекистон ҳудудига қайтарилишини таъминламаслик БҲМнинг 50 бараваридан 100 бараваригача миқдорда жарима ёки уч йилгача ахлоқ тузатиш ишлари ёки бир йилдан уч йилгача озодликни чеклаш ёхуд уч йилгача озодликдан маҳрум қилиш билан жазоланади.

Бундан ташқари, оилавий нодавлат МТТларнинг фаолияти учун янада қулай шарт-шароитлар яратиш, шунингдек, болаларнинг мактабгача таълим билан қамраб олинишини ошириш мақсадида «Мактабгача таълим ва тарбия тўғрисида»ги Қонунга оилавий нодавлат мактабгача таълим ташкилотларида тарбияланаётган болалар сони 25 нафардан 50 нафаргача кўпайтирилишини назарда тутувчи ўзгартиш киритилди.

Шунингдек, Жиноят кодексига киритилган қўшимчага кўра, болани чет давлатда назоратсиз қолдириш, худди шундай хатти-ҳаракат учун маъмурий жазо қўлланилганидан кейин содир этилса ёхуд боланинг суд томонидан белгиланган муддатда Ўзбекистонга қайтарилишини таъминламаслик 3 йилгача озодликдан маҳрум қилиш билан жазоланади.

А.Сафаров, Жиноят ишлари бўйича Амударё туман суди раиси