TOTUVLIK TAFTIDAN FAYZLI XONADON

Qipchoq shaharchasining Chinor koʻchasida shunday xonadon bor: turli millatlardan tarkib topgan boʻlsa-da oralarida mehr-oqibat, oʻzaro hurmat, mustahkam ogʻzibirchilik tufayli hududda obroʻ-eʼtibor qozongan. Oila sohibi Aytjon Musayev asli qipchoq-lik, 1930-yilda dunyoga  kelgan. Shu yerdagi 11-sonli maktabning 9-sinfini tamomlagach, Xoʻjaylidagi pedagogika bilim yurtida tahsil olgan.

Umr boʻyi oʻqituvchilik qilgan otaxonning  taʼlimini yodda tutib, turli sohalarda yetuk mutaxassis boʻlib yetishib, elda eʼtiborli boʻlgan shogirdlari koʻp. Tumanimiz xalq taʼlimini oyoqqa turgʻizishda, rivojlantirishda fidoyilik bi-lan mehnat qilgan jonkuyar mu-rabbiyning vafot etganiga oʻttiz yildan ziyod vaqt oʻtgan boʻlsa-da, qipchoqliklar hamon yodlarida saqlashadi.

U tibbiyot xodimi, oʻzbek qizi Pa-rida Allamberganova bilan oila qurib, uch oʻgʻil, uch qizni voyaga yet-kazib, hammasini ilmli qildi. Xidirboy, Abay, Alisher, Sapar-gullar oʻqituvchi, Orzigul tibbiyot xodimi, Omongul esa tadbirkor. Turmush oʻrtogʻi vafot etgach, ulkan roʻzgʻorni Parida opaning oʻzi bosh-qardi. Kunduzi ishlab, kechalari chevarlik qilib pul topib, roʻzgʻori kamini toʻldirdi.

– Har kecha hech boʻlmaganda ikki koʻylak  tikardim. Har biridan oʻn soʻmcha pul foyda qolardi. Shu pul-larga bir qop un, qand, moy olar-dim. Oʻqituvchilarning ham, hamshi-ralarning ham oyligi u vaqtlarda harnagina edi. Qoʻl mehnatim bilan otasiga koʻmakchi boʻldim. Bolalari-mizni zoriqtirmay ulgʻaytirdik, - deydi  Parida opa oʻsha vaqtlardagi hayotini eslab. Aytishiga qaraganda, ular biri qozoq, biri oʻzbek boʻlsa-da biri-biriga koʻngil qoʻyib tur-mush qurishgan, har qancha qiyinchi-liklarni boshidan oʻtkazishsa-da, hayotdan nolimagan, barchasini birga yengishgan.

– Bevafolik qilib barcha tashvish-larni bir oʻzimga tashlab ketib qolganini (vafot etganini nazarda tutayaptilar onaxon) aytmasam, hayotligida juda totuv yashadik, is-mimni aytmay Allamberganova deb chaqirardi. Men ham u kishining otini aytib koʻrganim yoʻq.

Onaxon koʻngil qatlarida yotgan armonlari, sogʻinchini ham ana shunday kulib soʻzlaydi. Oila atalmish muqaddas qoʻrgʻonning poydevori mehr-muhabbatdan yaralsagina hayot shirin, mazmunli boʻlishini oʻz hayotida his qilgani uchun katta oʻgʻil koreys millatiga mansub qiz Tamara Xvanga koʻngil qoʻyganida qarshilik qilmadi. Ik-kinchi oʻgʻil qozoq qiziga, kenja oʻgʻil Alisher esa oʻzbek qiziga uylangan. Nevara kelinlar ham turli millat vakillari.

Parida Allamberganova ularning bariga oʻz qizlariday mehr berdi. Shu oilaga el boʻlib, palak yoyib ketishiga harakat qildi. Hozir ular ham oʻgʻil-qizlarini voyaga yetkazib, har  biri alohida oʻtovli boʻlib, nevara suyib, ulkan oila bekasiga aylanishgan.

Onaxon nevara-chevaralarining sonidan ham adashadi. Biroq huzuri-ga kelganining har biriga oʻziga xos, erkalovchi soʻzlari, tilaklari tayin.

82 yoshni qoralab, keksalik jis-miga oʻz kuchini oʻtkazgan boʻlsa-da, zahni oʻtkir, hayotidagi voqealarni xuddi hozirgiday eslaydigan, tilidan  bugungiday dorilomon kunlarga shukrona tushmaydigan, yuzlaridan nur yogʻilib turgan  ona-xon bilan suhbatlashishning oʻzi maroqli.

– Onam biz farzandlariga juda qattiq mehr bergan, kuyunchak boʻlgan. Esimda, talabaligimda oʻqishga ketar boʻlsam, yoʻlxaltamni koʻtarishib, Amudaryoning koʻprigigacha olib borishar edi. Uyda qolavering, deganimga koʻnmasdi. Hozir ham oʻzim, uch oʻgʻil nevarasi qay birimiz ishdan qaytsak, ovqat yedingmi, choy ichdingmi, deb tergab oʻtiradi, nevara kelinlar dasturxondan ertaroq qoʻlini artsa, tinchi buziladi. Xu-doga shukur, ikki kelinim ham odobli, aqlli qizlar, qizim yoʻq, derdim, qiz oʻrnini bosishayapti, –deydi Alisher Aytjonov.

Har bir goʻdak dunyoga sof, begʻubor boʻlib keladi. U ota-ona tarbiyasi ila kamolga yetadi. Tarbiya qay darajada mukammal boʻlsa, kamoli ham shunga yarasha boʻladi.

Tumanimiz xalq taʼlimi fidoyi-laridan biri Aytjon Musayevning xonadonida padari chirogʻini yoqib, onasini koʻzi qorachigʻiday avaylab oʻtirgan  oʻgʻli, 11-sonli maktab direktori oʻrinbosari, uch oʻgʻilni ham oʻziga izdosh – oʻqituvchi qilib kamolga yetkazgan Alisher Aytjonovning turli millatlar vakillaridan iborat xonadonida boʻlib, koʻrganlarimiz bari xuddi koʻpmillatli Vatanimiz kabi bagʻ-rikeng, oʻzaro totuvlikdan fayz olgandek tuyuldi bizga. Bu oila misolida xalqimizning qon-qo-niga singib ketgan millatlararo hamdoʻstlikni, yagona oila farzand-lariday inoqlikni koʻrdik.

Ilohim, ana shunday baxtiyor xo-nadonlardan tarkib topgan ona Oʻz-bekistonimizda tinchlik, osoyish-talik doimo barqaror boʻlsin.

Oygul RAJABOVA,
Mahmudjon ShOMURODOV,

“Taraqqiyot koʻzgusi” muxbirlari.