IPOTEKA KREDITIGA ENDILIKDA DAVLAT SUBSIDIYaSI BERILADI
Özbekistonda kam taminlangan, uy-joyga muhtoj, oğir vaziyatga tuşib qolgan şaxslarga uy-joy sotib oliş uçun davlatimiz tomonidan keng imkoniyatlar yaratib berilmoqda.
Taʼkidlaş joizki, subsidiya va arzon uy-joylar alohida tartib asosida beriladi hamda har biri uçun belgilangan mezonlar, talablar mavjud. Subsidiyalarga tegişli farmon çiqqanidan söng, arzon uy-joylar dasturi bekor qilinmagan.
Subsidiya özi nima? degan savolga biz qisqaça javob berib ötadigan bölsak Subsidiya – daromadi yuqori bölmagan şaxslarga ipoteka kreditlari asosida uy-joy sotib olişlari uçun boşlanğiç badal yoki kredit foiz tölovlarining bir qismini qoplab beriş maqsadida davlat byudjetidan tölanadigan va qaytarib berilmaydigan mablağlar hisoblanadi.
Boşlanğiç badal – bu birlamçi bozordagi ( yangi qurilgan ) uy-joylarni sotib oliş uçun ajratiladigan mablağ. Şahar va qişloqlarda ularning qiymati har xil böladi.
Subsidiya ipoteka krediti böyiça foizlarni qoplaş uçun ham berilişi mumkin. Misol uçun, qişloq joylarda – birinçi 5-yil davomida ipoteka krediti böyiça foizlarni qoplaş uçun – 10 foizlik punktdan oşgan qismiga, şaharlarda ( şu jumladan, Toşkent şahrida ham ) – dastlabki badalning bir qismini tölaş bilan boğliq xarajatlarni qoplaş uçun uy-joy hisoblangan qiymatining 10 foizi miqdorida subsidiyalar ajratiladi. Toşkent şahrida birinçi beş yil davomida kredit böyiça foizlarni qoplaş uçun – 12 foizlik punktdan oşgan qismiga, Qoraqalpoğiston Respublikasi va viloyatlar şaharlarida 10 foizlik punktdan oşgan qismiga subsidiya berilişi mumkin.
Har bir hududda quriladigan uy-joylar sonidan kelib çiqib, yil davomida ajratiladigan subsidiyalar miqdori haqida Moliya vazirligi, Iqtisodiyot va sanoat vazirligi, quriliş vazirligi hamda tegişli hokimliklar tomonidan ommaviy axborot vositalarida maʼlumot beriladi. Subsidiya oliş uçun arizani davlat xizmatlari markazlari yoki my.gov.uz portali orqali elektron tarzda beriş mumkin.
Subsidiya oliş uçun arizalar 2020-yil 1-oktyabrga qadar qabul qilinadi.
Subsidiyalar faqatgina uy-joy şaroitini yaxşilaşga muhtoj bölgan oilalar, oğir ijtimoiy vaziyatga tuşib qolgan xotin-qizlar, mamlakat ijtimoy hayotida faol iştirok etayotgan yoşlar va şu toifadagi boşqa Özbekiston fuqarolariga ajratiladi.
Subsidiya oliş uçun fuqaro 18 yoşga tölgan bölişi kerak, mehnat migrantlari nomidan ham oila aʼzolari ariza berişi mumkin.
Subsidiya va arzon uylar – bir xil tuşunça emas. Subsidiyalar uylarni bozor narxida xarid qilişga beriladi. Yaʼni, subsidiya va arzon uy-joylar – bir-biriga umuman aloqasi yöq, boşqa-boşqa tuşunçalardir. Şuningdek, subsidiyalarga tegişli farmon çiqişi bilan arzon uy-joylar dasturi yopilgani yöq! Hokimliklar fuqarolarni qabul qilmasliklari böyiça qonunçilikka özgartiriş kiritilmagan.
Arzon uy-joylar uçun navbatlar davlat xizmatlari markazlaridan özgartirilmaydi. Uşbu masalada mahalliy hokimiyatlarga murojaat etiş lozim.
Subsidiya – bu böyiça ariza topşirgan har bir talabgorga pul mablaği beriladi degani emas. Buning uçun qator talab va holatlar, maʼlum tartib belgilangan. Subsidiya berilişi uçun avvalombor masʼul organlar vakillaridan şakllantirilgan maxsus komissiya ariza beruvçilarga mezonlar böyiça ball beradi.
Bunda masʼul organlar har bir hududdagi Içki işlar bölimi, Moliya bölimi, Davlat soliq inspektsiyasi, Bandlikka kömaklaşiş markazi, Kadastr korxonasi, Mahalla va oilani qöllab-quvvatlaş bölimi, Yoşlar agentligi tuman bölimi, tuman hokimliklari, iştirok etuvçi tijorat banklari hamda tibbiyot birlaşmasi hisoblanadi.
Bularning hammasi ariza beruvçi tomonidan taqdim etilgan hujjatlar haqqoniy ekanligini tekşiriş uçun kerak.
Ijtimoiy uy-joy şaroitini yaxşilaşga muhtoj fuqarolarni aniqlaşga xizmat qiladi. Ball töplaş uçun mezonlarga talabgor yoki uning oilasining daromadi (şahar va qişloq joylari uçun alohida körsatkiçlar belgilangan), turar joy maqomi (ijara yoki şaxsiy mulk), ijtimoiy himoyaga muhtoj bölganlar (mehnat migrantlari, yetim va ota-onasining qaramoğidan mahrum bölgan bolalar, yolğiz ayollar va hokazo) , şuningdek, oilada nogironligi mavjud bölgan şaxslar inobatga olingan.
Subsidiya eng yuqori bal töplaganlarga tartib böyiça beriladi. Subsidiya oliş uçun pasport, oila aʼzolarining pasporti va nikoh qayd etilganligi guvohnomasi (töliq oila va voyaga yetgan farzandi(lar) bölganda) va farzandlarning tuğilganlik haqidagi guvohnomalari (agar voyaga yetmagan bölsa) nusxasi, nikoh bekor qilinganligi haqidagi guvohnoma yoki nikoh haqiqiy emas deb topilgani töğrisida sud qarori (nikoh qayd etilgan hollarda) va oilaviy holati töğrisida FHDYo organlari arxividan maʼlumotnoma nusxasi (nikoh qayd etilmagan hollarda), doimiy propiska joyidan kadastr raqami va turiga tegişli maʼlumotlar topşiriladi. Şuningdek, doimiy propiska joyidan uy daftarining yoki kvartira kartoçkasining (17-şakl böyiça) nusxasi, ariza beruvçi va birgalikda qarz oluvçining daromadi hamda uşlab qolingan daromad soliqlar haqida maʼlumotnoma (qöşimça daromadlar bölsa soliq deklaratsiyasi) ham taqdim etiladi.
Ariza yakunlari böyiça talabgorga ijobiy javob olingan taqdirda fuqaro özining tanloviga köra subsidiyani uy-joy sotib oliş uçun boşlanğiç badal yoki kredit foiz tölovlarining bir qismini qoplaşga qaratilgan mablağ şaklida olişi mumkin. Ajratilgan subsidiyalar agar talabgor ipoteka şartnomasi böyiça majburiyatlarini (tölovlarni) surunkali ravişda bajarmasligi oqibatida ipoteka şartnomasi bekor qilinsa, şartnoma böyiça undiriladigan mablağlar, şu jumladan, garovdagi uy-joy sotilişi hisobidan töliq ravişda qaytariladi.
Subsidiya oliş jarayonida Davlat xizmatlari markazlari Sizdan faqatgina ariza olib qolib, tayyor natijani taqdim etişga vakolatli. Qolgan masalalar, yaʼni kimlarga qança miqdorda subsidiyalar ajiratişni alohida komissiya hal qiladi. Bu işga Davlat xizmatlari markazlari aralaşmaydi.
Subsidiya bir oilaga (oila aʼzolarining bittasiga) faqat bir marta beriladi.
Ğayrat Sobirov, tuman Davlat xizmatlari markazi boş mutaxassisi.

▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶