OILADAGI NIZOLAR: ULARNI BARTARAF QILIŞ MUMKINMI?
Nizo sözi köpçilikda oçiqdan-oçiq salbiy tasavvurlarni uyğotadi. Aslida nizo hayot meʼyorlari tarkibiga kiradi. Inson tirik ekan u nizoli vaziyatlarni boşidan keçirib yaşaydi. Nizoni bartaraf qiliş – insoniy muammolarni hal etiş demakdir.
Oilaviy nizo – er-xotin, ota-onalar va bolalar, er-xotin va ularning ota-onalari örtasida va qarindoşlar örtasida yuzaga keladigan psixologik va ijtimoiy keskinlaşgan vaziyat.
Oila tuzilmasining özi turli yoşdagi va jinsdagi kişilarni birlaştiradi va nizo çiqişi ehtimoli mavjud böladi. Keskinlaşayotgan ziddiyatga (er-xotin örtasidagi munosabatlar) bir-birini tuşunmaslik yoki tuşunişga harakat qilmaslik sabab bölişi mumkin. Boşqaça aytganda, umr yöldoşlaridan har biri qanday örinda bölişi va bunga ruhan tayyorligi qandayligini tuşunmaslik sabab böladi.
Bolalar va ota-onalar örtasidagi nizo bolalarning kattalar taʼsiridan qutulişga intilişi yoki özini yolğiz his etiş, oilada ortiqçaligini tuşunib yetiş bilan ham boğliq bölişi mumkin. Oilaviy nizoni yeçiş alohida eʼtibor talab qiladigan masaladir.
Nizoni bartaraf etiş – özaro munosabatlarni saqlab qoliş degan maʼnoni anglatadi. Har qanday janjal va kelişmovçiliklar tufayli oila va undagi özaro munosabatlar saqlanib qolişi, yoki darz ketişi va hattoki barbod bölişi ham ehtimoldan xoli emas.
Nima uçun oila muammolari şunçalik murakkab va keskin? Çunki bu borada qilingan har qanday iş yoki aytilgan söz özaro munosabatlarda muhim ahamiyat kasb etadi. Bevaqt qilingan bir nojöya qaraş yoki boş bilan qilingan bir imo, göyo peşonasiga töqmoq bilan urgandek, xafagarçilik, köngil qolişiga olib kelişi mumkin.
Oilaviy nizolarning yuzaga kelişi köpinça özganing “men”ini uluğlamaslik, hislariga hurmatsizlik, şaʼniga tegiş, er yoki xotinning alkogol, giyohvand moddalar qabul qilişi, uy-xöjalik işlari, bola tarbiyasi, ota-onaga munosabat yuzasidan özaro yordam va özaro tuşunişning yöqligidan yuzaga keladi. Bunday nizoli holatlarning oldini oliş har bir insonning öz qölida.
G.YuSUPOVA, “Oila” markazi tuman bölimi boşliği.

▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶