21.11.2026
Til Öz Qq Yozuv Кирилл Lotin
Reklama banneri
Harf ölçami Rang Rasmlar
21.11.2026, 01:03
Jamiyat 👁 6,181

AYoL BÖLIB TUĞILIŞ BAXT SANALUVÇI YuRTIM

"... Oila soğlom ekan – jamiyat mustahkam, jamiyat mustahkam ekan – mamlakat barqarordir”, deya yozgan edi Birinçi Prezidentimiz I.A.Karimov "Yuksak maʼnaviyat – yengilmas kuç” asarida.

Oilalar soğlomligi, undagi sof maʼnaviy muhitning barqarorligi, tinç-totuvligi esa nomi ojiza sanalsa-da, tabiatan mehri ummonday, mislsiz sabru qanoatga ega, fariştaga qiyos qilinguvçi ayolga boğliq.

Şu boisdan ham mustaqillik yillarida oila, onalik va bolalikni muhofaza qiliş, xotin-qizlarni har tomonlama qöllab-quvvatlaş, ularning  oiladagi va jamiyat hayotidagi rolini oşiriş, ijtimoiy va siyosiy faolligini hamda mavqeini  yuksaltiriş davlatimizning ustuvor vazifalaridan biriga aylandi. Şu maqsadga xizmat qiluvçi qator farmonlar, qarorlar, dasturlar qabul qilinib, hayotga tatbiq etilmoqda. Natijada har bir ayol, qizning öz qiziqişlari, tanlagan sohasida emin-erkin faoliyat olib borişiga, iqtidorini namoyon eta olişiga imkoniyatlar yaratildi. Pirovardida ilm, fan, sanʼat, adabiyot, sportda, işlab çiqarişning turli sohalarida qölga kiritilayotgan ulkan yutuqlarda, yuksalişlarda, hatto mamlakat boşqaruvida xotin-qizlarning hissasi neçoğlik ulkan ekanligi bugun barçamizga ayon.

Bular haqida öylaş – har bir ayol-qiz könglida hayotdan mamnunlik uyğotişi şubhasiz. Va beixtiyor tilimizga şukrona keladi. Axir biz umrguzaronlik qilayotgan yer kurrasining turli hududlarida hayot turliça, ayollarga munosabat turliça...

Yaqinda xalqaro ekspertlar ayol bölib tuğiliş dahşat sanalgan davlatlar röyxatini eʼlon qildi. Undagi maʼlumotlarni öqib körib... töğrisi, qançalik tolei baland ayol ekanligimni teranroq anglaganday böldim. Toleim şuki, Özbekistonday jannatmakon yurtda tuğilganim (axir qay makonda tuğilişimizni özimiz belgilamaymiz-ku)!

Ayol bölib tuğiliş dahşat sanalgan mamlakatlarning biri – Somali. U yerda parlamentda ayollar 7,5 foiz örin egallaydi, 9 foiz ayollargina tibbiyot muassasalarida tuğadi. Qolgan ayollarning bunday maskanlarga tuğruq uçun pul tölaşga qurbi yetmaydi.

Dunyoning eng kambağal mamlakatlaridan biri bölmiş Malida qizlar yoşligidanoq tahqirlanişlarga uçraydi. Ular bolaligidan turmuşga çiqişga majbur. Har öninçi homilador tuğruq vaqtida yoki homiladorligida vafot etadi.

Gvatemalaning beçora ayollari öz oilalarida zörliklarga uçraşadi. Şuningdek, bu yerda OITSning eng yuqori darajasi qayd etilgan.

Sudan ğarbida ham ayollarning ahvoli juda yomon. Öğirlaş, zörlaş mamlakatda 2003-yildan buyon milliondan ortiq ayolning ölimiga sababçi bölgan.

Iroq – ziyolilik darajasi arab mamlakatlari içida bir vaqtlar eng yuqori  örinlarda turgan bölsa-da, ayni damda bu yerda ayollarning ahvoli juda oğir.

Pokistonning ayrim hududlarida erkak kişining aybi uçun ham ayollarni tahqirlaşadi. Bu yerda 90 foiz ayollar zöravonlik, qöpol munosabatlar qurboni bölayotgan bölsa-da, hali bunga qarşi qonunlar ham qabul qilinmaganligiga nima deyiş mumkin?

Hindistonda ayollar umumiy OIV yuqtirganlarning 39 foizini taşkil qilarkan, 70 foizi oiladagi zöravonlik qurboni. Har uç daqiqada ayollarga nisbatan jinoyatlar sodir etiladi.

Çadda ayollarning mutlaqo huquqi yöq. Turmuş taşvişlarining aksariyati ayollar zimmasida.

Kongoda ayollar frontning old qismida jang olib borişadi. Ular köpinça töğridan-töğri hujumlarga duç kelişadi, har kuni 1100 nomusga tegiş holati qayd etiladi, 57 foiz homilador ayollar kamqonlikdan aziyat çekişadi.

Özbekistonga qöşni davlat hisoblanmiş Afğonistonda ayollar örtaça 45-yil umr köradi, aksariyati savodsiz. Har yarim soatda tuğayotgan ayol vafot etadi.  Kelinlarning yarmidan köpi 16 yoşgaça bölgan qizlar. Bu davlat dunyoning onalar ölimi eng köp qayd etiladigan mamlakatlaridan biri.

Bu maʼlumotlarni öqişning özi dahşat! Biroq, bugungi globallaşuv jarayoni keçayotgan şiddatkor zamonda har birimiz öz hayotiy  pozitsiyamizni töğri belgilab olişimiz uçun, özimiz umrguzaronlik qilayotgan şu muqaddas yurtimizning qadrini çuqurroq anglaşimiz uçun albatta, dunyodagi ahvoldan xabardor bölişimiz lozim. Uşbu satrlarni yozar ekanman, beixtiyor uluğ şoirimiz Abdulla Oripovning "Bir xöplam suv uçun şukrona darkor”, degan sözlari yodimga tuşadi.

Ha, azizlar! Biz saxovatli özbek zaminida dunyoga kelganimizga, oilamiz bağrida emin-erkin, tinç-osuda yaşayotganimizga, farzandlarimiz bağrimizda heç narsaga zoriqmay ulğayib, voyaga yetayotganiga, yurt koriga  yarab, Vatanimiz ravnaqiga hissa qöşayotganiga... va  har oqşom ularning ertasidan könglimiz xotirjam, osuda orom olayotganimizga şukronalar aytaylik.

Endi maqola muqaddimasidagi mamlakatimizda ayol-qizlarga qaratilayotgan eʼtibor haqidagi fikrlarimga qaytsam: Faylasuflar ayolga eʼtiborni millatga, jamiyatga eʼtibor sifatida baholaşadi.

Bas, şunday ekan, men faxr bilan ayta olamanki, istiqlol yillarida yurtimizda erişilgan yuksak taraqqiyotga asos bölgan omillardan biri – faoliyatining har lahzasida insoniy qadri, şaʼni yuksak tutilgan ayol-qizlar mehnatidir.

Ilohim, ayol bölib tuğiliş dahşat emas, balki, baxt sanaluvçi yurtimizda ana şunday farahli turmuşimiz, tinç mehnatimizdan obod hayotni Yaratganning özi bardavom qilgay!

Oygul RAJABOVA.

🎬 Videogalereya Barçasi →
BIR VATAN, BIR EL, BIR BAYROQ! AMUDARYoDA BAYROQ ESTAFETASI KÖTARINKI RUHDA DAVOM ETDI ▶ BIR VATAN, BIR EL, BIR BAYROQ! AMUDARYoDA BAYROQ ESTAFETASI KÖTARINKI RUHDA DAVOM ETDI 16.11.2026 «Ilğor fermerlar klubi» aʼzolari uçun dala seminarlari ötkazildi ▶ «Ilğor fermerlar klubi» aʼzolari uçun dala seminarlari ötkazildi 16.11.2026 Bolajonlarga yöl harakati qoidalari haqida maʼlumotlar berildi ▶ Bolajonlarga yöl harakati qoidalari haqida maʼlumotlar berildi 13.11.2026 Sayyor qabulda 12 ta murojaatdan 10 tasi ijobiy hal etildi ▶ Sayyor qabulda 12 ta murojaatdan 10 tasi ijobiy hal etildi 13.11.2026 Amudaryo tumanida SEO va JS bölimining yangi binosi foydalanişga topşirildi ▶ Amudaryo tumanida SEO va JS bölimining yangi binosi foydalanişga topşirildi 12.11.2026 Amudaryolik nuroniylar mini futbol böyiça örtoqlik uçraşuvida ğolib çiqdi ▶ Amudaryolik nuroniylar mini futbol böyiça örtoqlik uçraşuvida ğolib çiqdi 12.11.2026 49-sonli boğçada ekologik tarbiyaning amaliy metodikalari namoyiş etildi ▶ 49-sonli boğçada ekologik tarbiyaning amaliy metodikalari namoyiş etildi 12.11.2026 Örta qalʼa ovulida xotin-qizlar bilan profilaktik uçraşuv ötkazildi ▶ Örta qalʼa ovulida xotin-qizlar bilan profilaktik uçraşuv ötkazildi 12.11.2026 65-sonli maktabning yangi binosi foydalanişga topşirildi ▶ 65-sonli maktabning yangi binosi foydalanişga topşirildi 11.11.2026 Amudaryo tumanida kuzgi şudgorlaş işlarini sifatli taşkil etişga alohida eʼtibor qaratilmoqda ▶ Amudaryo tumanida kuzgi şudgorlaş işlarini sifatli taşkil etişga alohida eʼtibor qaratilmoqda 10.11.2026 45-sonli boğçada «Jajji ekologlar» amaliy seminari bölib ötdi ▶ 45-sonli boğçada «Jajji ekologlar» amaliy seminari bölib ötdi 10.11.2026 Aholi salomatligi — oliy qadriyat ▶ Aholi salomatligi — oliy qadriyat 09.11.2026 Amudaryo tumanida kuz-qiş mavsumiga tayyorgarlik işlari örganildi ▶ Amudaryo tumanida kuz-qiş mavsumiga tayyorgarlik işlari örganildi 09.11.2026 Jismoniy tayyorgarlikdan ötgan çaqiriluvçilar harbiy qism vakillari bilan suhbatlaşdi ▶ Jismoniy tayyorgarlikdan ötgan çaqiriluvçilar harbiy qism vakillari bilan suhbatlaşdi 09.11.2026 Qöriqlaş xizmati — aholi osoyiştaligi va mulk daxlsizligining kafolatidir ▶ Qöriqlaş xizmati — aholi osoyiştaligi va mulk daxlsizligining kafolatidir 06.11.2026 AMUDARYoDA “YaŞIL MAKON” LOYIHASI DOIRASIDAGI IŞLAR IZÇIL DAVOM ETMOQDA ▶ AMUDARYoDA “YaŞIL MAKON” LOYIHASI DOIRASIDAGI IŞLAR IZÇIL DAVOM ETMOQDA 06.11.2026 Boğça tarbiyalanuvçilari uçun ekologik tarbiya metodikalari namoyiş etildi ▶ Boğça tarbiyalanuvçilari uçun ekologik tarbiya metodikalari namoyiş etildi 05.11.2026 Amudaryo tumanida içki işlar organlari xodimlarining kasb bayrami keng nişonlandi ▶ Amudaryo tumanida içki işlar organlari xodimlarining kasb bayrami keng nişonlandi 05.11.2026 Mehnat yarmarkasida 29 nafar fuqaro doimiy işga joylaştirildi ▶ Mehnat yarmarkasida 29 nafar fuqaro doimiy işga joylaştirildi 05.11.2026 Olis ovullardagi maktablarda «Kitobxon yoşlar» klublari taşkil etiladi ▶ Olis ovullardagi maktablarda «Kitobxon yoşlar» klublari taşkil etiladi 04.11.2026 Yöllarning qiş mavsumiga tayyorligi joyida örganildi ▶ Yöllarning qiş mavsumiga tayyorligi joyida örganildi 04.11.2026 Amudaryo tumanida harbiy prokuratura sayyor qabuli va mehnat yarmarkasi ötkazildi ▶ Amudaryo tumanida harbiy prokuratura sayyor qabuli va mehnat yarmarkasi ötkazildi 04.11.2026 Amudaryo tumanida kuzgi mavsumda 829 ming köçat ekiladi ▶ Amudaryo tumanida kuzgi mavsumda 829 ming köçat ekiladi 03.11.2026 Amudaryo tumanida maʼnaviy-maʼrifiy işlar samaradorligi, mavjud muammolar muhokama qilindi ▶ Amudaryo tumanida maʼnaviy-maʼrifiy işlar samaradorligi, mavjud muammolar muhokama qilindi 02.11.2026 HARBIY XIZMATÇILAR UÇUN KASB-HUNAR TAʼLIMI KURSLARI YaKUNLANIB, SERTIFIKATLAR TANTANALI TOPŞIRILDI ▶ HARBIY XIZMATÇILAR UÇUN KASB-HUNAR TAʼLIMI KURSLARI YaKUNLANIB, SERTIFIKATLAR TANTANALI TOPŞIRILDI 02.11.2026 Qonunçilikdagi ayollar va bolalar huquqlari himoyasiga oid normalar tuşuntirildi ▶ Qonunçilikdagi ayollar va bolalar huquqlari himoyasiga oid normalar tuşuntirildi 31.10.2026 Aholiga sifatli içimlik suvi yetkazib beriş borasidagi kamçiliklar bartaraf etilmoqda ▶ Aholiga sifatli içimlik suvi yetkazib beriş borasidagi kamçiliklar bartaraf etilmoqda 31.10.2026 Jajji ekologlar tabiatni asraş böyiça dastlabki tuşunçalarga ega bölişdi ▶ Jajji ekologlar tabiatni asraş böyiça dastlabki tuşunçalarga ega bölişdi 31.10.2026 10 oy davomida Qoraqalpoğiston böyiça 39 ta holatda içimlik suvi körsatkiçlari belgilangan talablarga javob bermasligi aniqlandi ▶ 10 oy davomida Qoraqalpoğiston böyiça 39 ta holatda içimlik suvi körsatkiçlari belgilangan talablarga javob bermasligi aniqlandi 30.10.2026 1-sonli maktabda Özbek tili bayrami nişonlandi ▶ 1-sonli maktabda Özbek tili bayrami nişonlandi 26.10.2026