Nikoh shartnomasi va uning yoshlar uchun ahamiyati

Nikohlanuvchi shaxslarning yoki er va xotinning nikohda boʻlgan davrida va (yoki) er va xotin nikohdan ajratilgan taqdirda ularning mulkiy huquq hamda majburiyatlarini belgilovchi kelishuvi nikoh shartnomasi deb hisoblanadi.

Nikoh shartnomasi nikoh davlat roʻyxatiga olinguniga qadar ham, shuningdek nikoh davrida ham tuzilishi mumkin. Nikoh davlat roʻyxatiga olingunga qadar tuzilgan nikoh shartnomasi nikoh davlat roʻyxatiga olingan kundan boshlab kuchga kiradi.

Nikoh shartnomasi yozma shaklda tuziladi va notarial tartibda tasdiqlanishi lozim. Nikoh shartnomasini notarial tasdiqlashda davlat boji undirilmaydi.

Qonunda er va xotinning nikoh davomida va nikoh bekor boʻlgan taqdirda umumiy mol-mulkni qanday tasarruf etishlari belgilangan. Biroq er va xotin mulkdan belgilangandan boshqacharoq foydalanishni istasalar, nikoh shartnboimasi tuzadilar. Nikoh shartnomasiga koʻra birgalikdagi umumiy mulkning qonunda belgilangan tartibda oʻzgartirishga, er va xotinning barcha mol-mulkiga, uning ayrim turlariga yoxud er va xotindan har birining mol-mulkiga nisbatan birgalikdagi, ulushli yoki alohida egalik qilish tartibini oʻrnatish huquqi paydo boʻladi.

Nikoh shartnomasi er va xotinning mavjud mol-mulkiga nisbatan ham, boʻlgʻusi mol-mulkiga nisbatan ham tuzilishi mumkin.

Nikoh shartnomasida oʻzaro moddiy taʼminot berish, oila xarajatlarini koʻtarish, bir-birining daromadida ishtriok etish, boshqa shaxslar bilan mulkiy shartnomalar tuzish, birgalikda tadbirkorlik faoliyati bilan shugʻullanish boʻyicha huquq va majburiyatlari, nikohdan ajralganda er va xotindan har biriga beriladigan mulkni aniqlab olish, er va xotinning mulkiy munosabatlariga oid boshqa qoidalar belgilanishi mumkin.

Nikoh shartnomasi er-xotinning kelishuvi bilan istalgan vaqtda oʻzgartirilishi yoki bekor qilinishi mumkin. Nikoh shartnomasini bajarishdan bir tomonlama bosh tortishga yoʻl qoʻyilmaydi. Nikoh shartnomasi er-xotindan birining talabi bilan fuqarolik ishlari boʻyicha sudning hal qiluv qarori bilan oʻzgartirilishi yoki bekor qilinishi mumkin. Nikoh tugatilgan paytdan boshlab nikoh shartnomasining amal qilishi ham tugaydi, nikoh shartnomasida nikoh tugatilganidan keyingi davr uchun nazarda tutilgan majburiyatlar bundan mustasno.

Umida Saparbayeva, Amudaryo tumani Adliya boʻlimi Davlat xizmatlari markazi boʻlim boshligʻi