20.11.2026
Til Öz Qq Yozuv Кирилл Lotin
Reklama banneri
Harf ölçami Rang Rasmlar
20.11.2026, 18:34
Jamiyat 👁 6,078

Oila – muqaddas dargoh

Oila – muqaddas dargoh

Muhtaram Yurtboşimiz taʼkidlaganlaridek, oila hayot abadiyligi, avlodlar davomiyligini taʼminlaydigan, xalqimizning muqaddas urf-odatlari sayqal topadigan, kelajak avlod kamolotiga bevosita taʼsir körsatadigan tarbiya maskanidir.

Bola tarbiyasida oila birlamçi örin tutadi. Bola maʼnaviyatining şakllanişi oiladan boşlanadi. Jamiyat esa oilalardan taşkil topadi. Oila azal-azaldan xalqimizda muqaddas dargoh sanaladi. Barça milliyqadriyatlar, urf-odat va anʼanalar oilada şakllanadi. Quş uyasiga talpingani kabi, inson ham qayerda bölmasin oilasiga intiladi, oilasidan halovat topadi.

Oila inson va jamiyat uçun şunçalik muqaddas va qadrli ekan, barça birdek uning muqaddasligini anglab,qadriga yetayaptimi? Farzandining tarbiyasida, ertaga qanday inson bölib voyaga yetişişida, avlodining davomiyligini taʼminlaşda oilasining tinçligi, mustahkamligi, ahil va totuvligi, maʼnaviy barqaror ekanligi eng muhim omil ekanligini hamma ham töğri tuşunib, anglab turmuş qurayaptimi? Xalqimizda "Quş uyasida körganini qiladi” degan purmaʼno maqol bor. Hayot tajribasi şuni körsatadiki, qaysiki oilada ota-ona maʼnaviy qaşşoq, fikri tor, qadriyatlarni anglamaydigan yoki hurmat qilmaydigan, hayotga yengil qaraydigan, bir söz bilan aytganda oila muqaddasligini anglamaydigan bölsa, şu oilada ösgan farzand hayotda öz örnini topa olişi muşkul. Ota-bobolarimiz oila muqaddasligiga alohida eʼtibor qaratişgan. Buning uçun bölajak qudalar bir-birini yaxşilab sörab-suriştirib, kelajakda oila qurayotgan yoşlar har tomonlama soğlom bölsa, özlaridan köpayib, tinib-tinçib, ahil, inoq va totuv yaşab keta olişiga közi yetsa, töy qilişgan. Xalqimizda "Qudaçilikming yilçilik” degan maqol bejizga aytilmagan.

Afsuski ayrim ota-onalarning beparvoligi tufayli yoşlar hali oila qurişga tayyor bölmasdan, bir-birini töğri anglamasdan, oxirini öylamasdan qurgan turmuşlari oqibatida bugun ajrimlar köpaymoqda. Natijada bolalar tirik yetim bölib, birovi otasi bilan, birovi onasi bilan yoki umuman ota-ona mehridan mosuvo bölib, bobo-buvisi yoki boşqa qarindoşlari qaramoğida qolayotgan hollari ham uçramoqda. Keyingi vaqtlarda bunday salbiy holat köpayib borayotgani kişini taşvişga soladi. Ajrim bölayotgan oilalarni örganganimizda er-xotinning oila masʼuliyatini his qilmasdan, oddiygina qilib, "biz kelişa olmaymiz, xarakterimiz töğri kelmaydi”, - degan javobini eşitamiz. Boşqalarni bilmadim-u, bizning xalqimiz bolajon xalq, dunyoda bolam deb yaşaydi. Bolasi uçun hamma narsaga tayyor. Xalqimizga xos bu maʼnaviy qadriyatni davlatimiz yuritayotgan siyosatida ham köramiz. Mustaqillik yillarida oilalarni har tomonlama qöllab-quvvatlaş, soğlom farzandlar tuğilişi, yoşlarning har tomonlama soğlom va barkamol bölib ulğayişi uçun juda katta eʼtibor qaratib kelinmoqda. Har yili qabul qilinayotgan dasturlarda yoş avlod taʼlim-tarbiyasi, ularning barkamol bölib voyaga yetişiga munosib şart-şaroit yaratiş kabi vazifalar öz aksini topganini köramiz. Olib borilayotgan islohotlarning mazmun-mohiyatini töğri tuşungan, yaratib berilayotgan imkoniyatlardan samarali foydalanib, yaxşi natijalarga erişayotgan oilalarni, ayniqsa yoşlarni körib közimiz quvonadi.

Lekin guruç kurmaksiz bölmaganidek, ayrim oilalarda farzandlarini emas, balki faqat öz huzur-halovatini öylagan ota-onalar arzimagan kelişmovçilik tufayli ajraşib ketayotgani juda taşvişlanarli holdir.

Mamlakatimizda mustaqillik yillarida oila, ota-ona va farzand munosabatlarini tartibga soluvçi qonuniy asoslar yaratildi. Özbekiston Respublikasi Konstitutsiyaining 63, 64, 65, 66-moddalari oila, ota-ona, farzandlar munosabatlariga bağişlangan. Jumladan, 63-moddasida: "Oila jamiyatning asosiy böğinidir hamda jamiyat va davlat muhofazasida böliş huquqiga ega. Nikoh tomonlarning ixtiyoriy roziligi va teng huquqliligiga asoslanadi”, deyilgan bölsa, 64-moddasida: "Ota-onalar öz farzandlarini voyaga yetgunlariga qadar boqiş va tarbiyalaşga majburdirlar” deb belgilab qöyilgan. Şuningdek "Taʼlim töğrisida”gi Özbekiston Respublikasi Qonunining 30-moddasida: "Voyaga yetmagan bolalarning ota-onalari yoki qonuniy vakillari bolaning huquqlari va manfaatlarini himoya qilişlari şart hamda ularning tarbiyasi, maktabgaça, umumiy örta, örta maxsus kasb-hunar taʼlimi olişlari uçun javobgardirlar” deb belgilangan. "Oila Kodeksi”ning 73-moddasida: "Ota-ona öz bolalarini tarbiyalaş huquqiga ega va tarbiyalaşlari şart. Ota-ona öz bolalarining tarbiyasi va kamoloti uçun javobgardir. Ular öz bolalarining soğligi, jismoniy, ruhiy, maʼnaviy va axloqiy kamoloti haqida ğamxörlik qilişlari şart. Ota-ona bolalarining qonun hujjatlarida belgilangan zarur darajada taʼlim olişini taʼminlaşi şart”, deb belgilab qöyilgan. Yana, "Oila kodeksi” ning 65-moddasida: "Har bir bola oilada yaşaş va tarbiyalaniş, öz ota-onasini biliş, ularning ğamxörligidan foydalaniş, ular bilan birga yaşaş huquqiga ega. Bola öz ota-onasi tomonidan tarbiyalanişi, öz manfaatlari taʼminlanişi, har taraflama kamol topişi, insoniy qadr-qimmatlari hurmat qilinişi huquqiga ega” deyilgan. Har yili Davlat byudjetining 60 foizga yaqini ijtimoiy sohaga, inson manfaatlarini qöllab-quvvatlaşga yönaltiriladi.

Şunday şaroitda ota-onalik masʼuliyatini unutib, özining ötkinçi havaslarini farzandlaridan-da ustun qöyib, farzandlarini tirik yetim qilib ajraşib ketayotgan oilalarning borligi özini yoş avlod taʼlim-tarbiyasiga daxl-dorman, deb hisoblaydigan barçani birday taşvişlantiradi, albatta.

Tuman xotin-qizlar qömitasi, "Mahalla” xayriya jamoat fondi tuman bölinmasi, "Kamolot” YoIH tuman Kengaşi, tuman FHDYo bölimi, fuqarolar yiğinlari, taʼlim muassasalari masʼul xodimlari, mahalla faollari bilan birgalikda oilalarni örganiş, aniqlangan notinç oilalar bilan işlaş, farzandining taʼlim-tarbiyasi, hayotda öz örnini topa oladigan, har tomonlama bilimli, yetuk, komil insonlar bölib yetişişida ota-ona masʼuliyati kabi mavzularda bir qança işlar olib borilmoqda. Lekin oilaviy ajrimlar sodir bölayotgani hali ham olib borayotgan hamorlikdagi işlarimizning yetarli emasligini körsatadi. Şuning uçun "Oila - mahalla - taʼlim muassasasi” hamkorlik kengaşlari işini yanada jonlantiriş, "Ota-onalar universiteti” işini samarali taşkil etiş, mahallalarda xotin-qizlar bilan işlaş, voyaga yetmaganlar masalalari böyiça komissiyalar, ayniqsa yaraştiriş komissiyasining yanada yaxşi faoliyat olib borişini taʼminlaşimiz, yoş oilalar bilan muntazam tuşuntiriş va tarğibot işlarini samarali taşkil etişimiz zarur.

Ayniqsa, aholini oilaviy tadbirkorlikka yönaltiriş borasidagi işlar xususan fuqarolar yiğinlarida taşkil etilgan "Maslahat markazlari” faoliyati samarali taşkil etilsa, mahallaga biriktirilgan Bandlikka kömaklaşiş markazi inspektorlarining mahallalar bilan hamkorligi yanada yaxşilansa, oila byudjeti yanada yaxşilanadi, eng muhimi, oilada mehnatsevarlik muhiti şakllanadi. Mehnatni sevgan, mehnatni qadrlagan oilada farovonlik böladi, yaxşi farzandlar kamol topadi. Oila farovonligi – milliy farovonlik asosidir.

Xulosa örnida Muhtaram Prezidentimizning quyidagi sözlarini keltirmoqçiman: "Har qanday jamiyatning farovonligi va maʼnaviy mezoni – bu oilaning ahilligi, oilaning mustahkamligidir”.

M.Ahmedova,

tuman hokimi örinbosari, xotin-qizlar qömitasi raisi.

🎬 Videogalereya Barçasi →
BIR VATAN, BIR EL, BIR BAYROQ! AMUDARYoDA BAYROQ ESTAFETASI KÖTARINKI RUHDA DAVOM ETDI ▶ BIR VATAN, BIR EL, BIR BAYROQ! AMUDARYoDA BAYROQ ESTAFETASI KÖTARINKI RUHDA DAVOM ETDI 16.11.2026 «Ilğor fermerlar klubi» aʼzolari uçun dala seminarlari ötkazildi ▶ «Ilğor fermerlar klubi» aʼzolari uçun dala seminarlari ötkazildi 16.11.2026 Bolajonlarga yöl harakati qoidalari haqida maʼlumotlar berildi ▶ Bolajonlarga yöl harakati qoidalari haqida maʼlumotlar berildi 13.11.2026 Sayyor qabulda 12 ta murojaatdan 10 tasi ijobiy hal etildi ▶ Sayyor qabulda 12 ta murojaatdan 10 tasi ijobiy hal etildi 13.11.2026 Amudaryo tumanida SEO va JS bölimining yangi binosi foydalanişga topşirildi ▶ Amudaryo tumanida SEO va JS bölimining yangi binosi foydalanişga topşirildi 12.11.2026 Amudaryolik nuroniylar mini futbol böyiça örtoqlik uçraşuvida ğolib çiqdi ▶ Amudaryolik nuroniylar mini futbol böyiça örtoqlik uçraşuvida ğolib çiqdi 12.11.2026 49-sonli boğçada ekologik tarbiyaning amaliy metodikalari namoyiş etildi ▶ 49-sonli boğçada ekologik tarbiyaning amaliy metodikalari namoyiş etildi 12.11.2026 Örta qalʼa ovulida xotin-qizlar bilan profilaktik uçraşuv ötkazildi ▶ Örta qalʼa ovulida xotin-qizlar bilan profilaktik uçraşuv ötkazildi 12.11.2026 65-sonli maktabning yangi binosi foydalanişga topşirildi ▶ 65-sonli maktabning yangi binosi foydalanişga topşirildi 11.11.2026 Amudaryo tumanida kuzgi şudgorlaş işlarini sifatli taşkil etişga alohida eʼtibor qaratilmoqda ▶ Amudaryo tumanida kuzgi şudgorlaş işlarini sifatli taşkil etişga alohida eʼtibor qaratilmoqda 10.11.2026 45-sonli boğçada «Jajji ekologlar» amaliy seminari bölib ötdi ▶ 45-sonli boğçada «Jajji ekologlar» amaliy seminari bölib ötdi 10.11.2026 Aholi salomatligi — oliy qadriyat ▶ Aholi salomatligi — oliy qadriyat 09.11.2026 Amudaryo tumanida kuz-qiş mavsumiga tayyorgarlik işlari örganildi ▶ Amudaryo tumanida kuz-qiş mavsumiga tayyorgarlik işlari örganildi 09.11.2026 Jismoniy tayyorgarlikdan ötgan çaqiriluvçilar harbiy qism vakillari bilan suhbatlaşdi ▶ Jismoniy tayyorgarlikdan ötgan çaqiriluvçilar harbiy qism vakillari bilan suhbatlaşdi 09.11.2026 Qöriqlaş xizmati — aholi osoyiştaligi va mulk daxlsizligining kafolatidir ▶ Qöriqlaş xizmati — aholi osoyiştaligi va mulk daxlsizligining kafolatidir 06.11.2026 AMUDARYoDA “YaŞIL MAKON” LOYIHASI DOIRASIDAGI IŞLAR IZÇIL DAVOM ETMOQDA ▶ AMUDARYoDA “YaŞIL MAKON” LOYIHASI DOIRASIDAGI IŞLAR IZÇIL DAVOM ETMOQDA 06.11.2026 Boğça tarbiyalanuvçilari uçun ekologik tarbiya metodikalari namoyiş etildi ▶ Boğça tarbiyalanuvçilari uçun ekologik tarbiya metodikalari namoyiş etildi 05.11.2026 Amudaryo tumanida içki işlar organlari xodimlarining kasb bayrami keng nişonlandi ▶ Amudaryo tumanida içki işlar organlari xodimlarining kasb bayrami keng nişonlandi 05.11.2026 Mehnat yarmarkasida 29 nafar fuqaro doimiy işga joylaştirildi ▶ Mehnat yarmarkasida 29 nafar fuqaro doimiy işga joylaştirildi 05.11.2026 Olis ovullardagi maktablarda «Kitobxon yoşlar» klublari taşkil etiladi ▶ Olis ovullardagi maktablarda «Kitobxon yoşlar» klublari taşkil etiladi 04.11.2026 Yöllarning qiş mavsumiga tayyorligi joyida örganildi ▶ Yöllarning qiş mavsumiga tayyorligi joyida örganildi 04.11.2026 Amudaryo tumanida harbiy prokuratura sayyor qabuli va mehnat yarmarkasi ötkazildi ▶ Amudaryo tumanida harbiy prokuratura sayyor qabuli va mehnat yarmarkasi ötkazildi 04.11.2026 Amudaryo tumanida kuzgi mavsumda 829 ming köçat ekiladi ▶ Amudaryo tumanida kuzgi mavsumda 829 ming köçat ekiladi 03.11.2026 Amudaryo tumanida maʼnaviy-maʼrifiy işlar samaradorligi, mavjud muammolar muhokama qilindi ▶ Amudaryo tumanida maʼnaviy-maʼrifiy işlar samaradorligi, mavjud muammolar muhokama qilindi 02.11.2026 HARBIY XIZMATÇILAR UÇUN KASB-HUNAR TAʼLIMI KURSLARI YaKUNLANIB, SERTIFIKATLAR TANTANALI TOPŞIRILDI ▶ HARBIY XIZMATÇILAR UÇUN KASB-HUNAR TAʼLIMI KURSLARI YaKUNLANIB, SERTIFIKATLAR TANTANALI TOPŞIRILDI 02.11.2026 Qonunçilikdagi ayollar va bolalar huquqlari himoyasiga oid normalar tuşuntirildi ▶ Qonunçilikdagi ayollar va bolalar huquqlari himoyasiga oid normalar tuşuntirildi 31.10.2026 Aholiga sifatli içimlik suvi yetkazib beriş borasidagi kamçiliklar bartaraf etilmoqda ▶ Aholiga sifatli içimlik suvi yetkazib beriş borasidagi kamçiliklar bartaraf etilmoqda 31.10.2026 Jajji ekologlar tabiatni asraş böyiça dastlabki tuşunçalarga ega bölişdi ▶ Jajji ekologlar tabiatni asraş böyiça dastlabki tuşunçalarga ega bölişdi 31.10.2026 10 oy davomida Qoraqalpoğiston böyiça 39 ta holatda içimlik suvi körsatkiçlari belgilangan talablarga javob bermasligi aniqlandi ▶ 10 oy davomida Qoraqalpoğiston böyiça 39 ta holatda içimlik suvi körsatkiçlari belgilangan talablarga javob bermasligi aniqlandi 30.10.2026 1-sonli maktabda Özbek tili bayrami nişonlandi ▶ 1-sonli maktabda Özbek tili bayrami nişonlandi 26.10.2026