ÖQUVÇIGA YoDLAŞNI EMAS, FIKRLAŞNI ÖRGATIŞ KERAK
Joriy yilning 24-noyabr kuni tumanimizdagi 30- va 40-sonli Xalqaro tadqiqotlarga yönaltirilgan tayanç maktablari trener-öqituvçilari va xalq taʼlimi bölimining taʼlim sifati monitoringi mutaxassislari hamkorligida 16- va 76-sonli umumtalim maktabi faollar zalida “Xalqaro tadqiqotlarga yönaltirilgan tayanç maktablarning ularga biriktirilgan maktablar bilan işlaş mexanizmi” mavzusida seminar-trening taşkil etildi. Seminar-treningga tumandagi 30- va 40-sonli Xalqaro tadqiqotlarga yönaltirilgan tayanç maktablariga biriktirilgan barça umumtaʼlim maktablaridan tayinlangan 2 nafardan, jami 186 nafar trener-öqituvçilar iştirok qilişdi.
Tayanç maktablarga biriktirilgan maktablar bilan işlaş mexanizmi va ularga belgilangan vazifalar töğrisida batafsil töxtalib ötildi. Uşbu vazifalarni amalga oşiriş buyiça metodik tavsiyalar beriş bilan birgalikda tayanç maktablari trener-öqituvçilari tomonidan taʼlim tizimiga Xalqaro tadqiqotlar doirasidagi topşiriqlarni amalda qöllaş böyiça könikmalar şakllantirildi.
Özbekiston 2021 yildan PISA dasturi iştirokçisiga aylanadi. Öquvçilar bilimini baholaş böyiça xalqaro dasturda kelasi yil Özbekistondan 12 mingdan ortiq maktab öquvçisi qatnaşadi. Şu sababli, PISA xalqaro tadqiqoti topşiriqlarining elementlarini öquv jarayoniga integratsiya qilişga yönaltirilgan amaliy maşğulot taşkil qiliş taʼlim sohasining bugungi kundagi eng dolzarb vazifalaridan biridir. Umumtaʼlim maktablaridan iştirok qilgan trener-öqituvçilari seminar-treningdan örgangan PISA xalqaro tadqiqoti topşiriqlarining elementlarini öquv jarayoniga integratsiya qilişga yönaltirilgan amaliy maşğulotlarni qöllaş böyiça öz maktablarida kaskad usulda seminar-treninglar taşkil qiladilar.
Uşbu maşğulotlar 7-9-sinf öquvçilarining egallagan bilimlarini real hayotiy vaziyatlarda qöllay oliş könikmalari hamda kompetentsiyalarini rivojlantirişga qaratilgan bölib, unda PISA tadqiqoti savollarini bajarişda yordam beriladi. PISA tadqiqoti savollarini bajarişda öqituvçilar öquvçiga yodlaşni emas, fikrlaşni örgatişi kerak. Sababi, öqiş savodxonlik degani, yaʼni öquvçining matnni öqiş va tuşuniş darajasini baholaydi. Demak, barça fanlarda öqiş savodxonligi juda muhim.
PISA – 15 yoşli öquvçilarning öqiş, matematika va tabiiy fanlar böyiça savodxonlik darajasini baholaş uçun möljallangan tadqiqot bölib, 2000-yildan buyon har uç yilda bir marta ötkazib kelinadi.
Uçta yönaliş böyiça tuzilgan topşiriqlar bilan öquvçilarning savodxonlik darajalari aniqlanibgina qolmasdan, turli ijtimoiy sörovnomalar orqali ularning taʼlim oliş şaroitlari, muammo va yutuqlari ham tahlil qilinadi.
Mazkur dasturga asosan “Yoşlar kelajak hayotda duç kelişi mumkin bölgan tösiqlarni yengib ötişga qay darajada tayyor?”, “Öquvçilar ziddiyatlar sabablarini aniqlaş, tahlil qiliş hamda öz fikrlarini bildirişga qodirmi?”, “Öquvçilar özlaştirgan bilim va könikmalarini real hayotiy vaziyatlarda qay darajada qöllay oliş qobiliyatiga ega?” kabi muammolar tadqiq etiladi. Şu bilan birga öquvçilarda ijodiy va mantiqiy fikrlaşni rivojlantirişga bağişlangan topşiriqlar ham kiritilgan.
Bugungi kunda umumtaʼlim muassasalari öquvçilarining taʼtil vaqtida, asosiy onlayn darslardan böş vaqtlarini unumli ötkaziş, xalqaro baholaş dasturlariga tayyorgarlik köriş maqsadida har bir fan öz yönalişiga doir topşiriqlar doirasida tögarak maşğulotlarini taşkil qiliş zarurati bor. Maktab rahbariyati bu zaruratni hisobga olgan holda bu borada işlarni samarali va tizimli yölga qöyişlari kerak.
Uşbu seminar-treningda iştirok qilgan har bir maktabning 2 nafar trener-öqituvçilari maktab rahbarlariga yaqindan yordam beradi, degan umiddamiz.
Taʼlim sifatini baholaş böyiça xalqaro tadqiqotlarni amalga oşirişda trener-öqituvçilar öquvçilarning 3 ta yönaliş, yaʼni, öqiş, matematika va tabiiy-ilmiy savodxonlik hamda kreativ fikrlaşni rivojlantiriş, baholaş yönalişlari böyiça zarur könikmalarni barça maktablarga yetkazadi.
Seminar-trening iştirokçilarda zör qiziqiş uyğotdi.
R.XOLMURODOV, R.YaKUBOVA, tuman XTB TSM inspektor-metodistlari.

▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶