Karantin qoidalariga rioya qilmaganlik uçun qanday javobgarlik va jazo çoralari belgilangan?
Ayrim fuqarolar tomonidan epidemiyaga qarşi kuraş qoidalarining buzilişi, jumladan, karantinli va inson uçun xavfli bölgan boşqa yuqumli kasalliklar paydo bölişi hamda tarqalişi şaroitida karantin talablariga rioya etmaslik holatlari köp uçramoqda. Bu nafaqat şaxsning öz hayoti va soğliğiga, balki koronavirus infektsiyasi asosan yaqin masofada aksirganda, yötalganda havodan burun va nafas yöllari orqali, şuningdek, qöl berib körişganda yuqişi mumkinligi uçun boşqa şaxslarning hayoti va soğliği uçun ham xavf tuğdiradi.
Şu bois, 2020-yil 26-mart kuni "Özbekiston Pespublikasining Jinoyat, Jinoyat-protsessual kodekslariga hamda Özbekiston Pespublikasining Maʼmuriy javobgarlik töğrisidagi kodeksiga özgartiş va qöşimçalar kiritiş haqida"gi Qonun qabul qilindi.
Xususan, Jinoyat kodeksi "Karantinli va inson uçun xavfli bölgan boşqa yuqumli kasalliklar tarqalişi haqida haqiqatga töğri kelmaydigan maʼlumotlarni tarqatiş", deb nomlangan 244(5)-modda bilan töldirildi. Mazkur moddaning 1-qismiga köra, karantinli va inson uçun xavfli bölgan boşqa yuqumli kasalliklar tarqalişi haqida haqiqatga töğri kelmaydigan maʼlumotlarni tarqatganlik uçun bazaviy hisoblaş miqdorining ikki yuz baravarigaça miqdorda jarima yoki uç yuz soatgaça majburiy jamoat işlari yoxud ikki yilgaça axloq tuzatiş işlari bilan jazolanişi belgilandi.
Mazkur moddaning 2-qismida uning birinçi qismida körsatilgan maʼlumotlarni naşr qiliş yoki boşqaça usulda köpaytirilgan matnda yoki ommaviy axborot vositalari, şuningdek, internet axborot tarmoği orqali tarqatiş bazaviy hisoblaş miqdorining ikki yuz baravaridan tört yuz baravarigaça miqdorda jarima yoki uç yuz soatdan uç yuz oltmiş soatgaça majburiy jamoat işlari yoxud ikki yildan uç yilgaça axloq tuzatiş işlari yoki uç yilgaça ozodlikni çeklaş yoki uç yilgaça ozodlikdan mahrum qiliş bilan jazolanişi belgilab qöyildi.
Bundan taşqari, Jinoyat kodeksining 257(1)-moddasi yangi tahrirda qabul qilinib, mazkur moddaning l-qismida sanitariyaga oid qonun hujjatlarini yoki epidemiyaga qarşi kuraş qoidalarini buziş, şu jumladan, karantinli va inson uçun xavfli bölgan boşqa yuqumli kasalliklar paydo bölişi hamda tarqalişi şaroitida davlat sanitariya nazorati organlarining tibbiy tekşiruvdan ötiş va davolaniş, karantinni ötaş uçun belgilangan joylarga yetib boriş va uşbu joylarni belgilangan muddat davomida tark etmaslik, kasallik yuqiş xavfi mavjud bölgan davrda muloqotda bölingan şaxslar va borilgan joylar haqidagi maʼlumotlarni oşkor qiliş töğrisidagi yoki boşqa qonuniy talablarni uzrli sabablarsiz bajarmaslik odamlarning ommaviy kasallanişi yoki zaharlanişi real xavfini keltirib çiqarganligi yoxud odamlarning ommaviy kasallanişiga yoki zaharlanişiga olib kelganligi uçun jinoiy javobgarlik belgilandi. Uşbu jinoiy harakatlar bazaviy hisoblaş miqdorining ellik baravaridan yuz baravarigaça miqdorda jarima soliş yoki beş yilgaça muayyan huquqdan mahrum qiliş yoki ikki yilgaça axloq tuzatiş işlari yoki bir yildan uç yilgaça ozodlikni çeklaş yoxud beş yilgaça ozodlikdan mahrum qiliş bilan jazolanişi mustahkamlandi.
Öşa qilmiş odamning ölimiga sabab bölsa, jazo yanada oğirroq böladi. Yaʼni, ikki yildan uç yilgaça axloq tuzatiş işlari yoki uç yildan beş yilgaça ozodlikni çeklaş yoxud beş yildan yetti yilgaça (moddaning eski tahririda uç yildan beş yilgaça) ozodlikdan mahrum qiliş bilan jazolanişi mumkin.
Yuqorida qayd qilingan qilmiş odamlarning ölimiga sabab bölsa, yetti yildan ön yilgaça (moddaning eski tahririda beş yildan sakkiz yilgaça) ozodlikdan mahrum qiliş bilan jazolanişi belgilandi.
Maʼmuriy javobgarlik töğrisidagi kodeksning "Maʼmuriy jazo", deb nomlangan 3-bobi yangi tahrirda "Maʼmuriy jazo va majburlov çorasi", deb nomlandi. Kodeks yangi "Karantinli va inson uçun xavfli bölgan boşqa yuqumli kasalliklar paydo bölişi hamda tarqalişi şaroitida tibbiy yösindagi majburlov çorasini qöllaş" nomli 292-modda bilan töldirildi.
Uşbu moddaga asosan, karantinli va inson uçun xavfli bölgan boşqa yuqumli kasalliklar paydo bölişi hamda tarqalişi şaroitida epidemiyalarga qarşi kuraş qoidalarini buzişga oid huquqbuzarlik sodir etgan şaxsga nisbatan tegişli tibbiy asoslar mavjud bölgan taqdirda, davlat sanitariya nazorati organlari tomonidan karantinda saqlaş yoki davolaniş tarzidagi tibbiy yösindagi majburlov çorasi qöllanilişi mumkinligi qayd etildi.
Tibbiy yösindagi majburlov çorasi öttiz sutkagaça bölgan muddatda maʼmuriy jazo tayinlaş bilan birga qöllanilişi hamda davlat sanitariya nazorati organlari tomonidan belgilangan joylarda ijro etilişi hamda tibbiy yösindagi majburlov çorasining ijrosi davlat sanitariya nazorati, içki işlar va Milliy gvardiya organlari tomonidan taʼminlanişi nazarda tutildi.
J.M.Urazbayev, Jinoyat işlari böyiça Taxtaköpir tuman sudi raisi.
S.PDavletmurodov, Jinoyat işlari böyiça tuman sudi raisi.

▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶