KÖÇAT EKIB, YuRTNI OBOD QILAYLIK!
Çor-atrofni yaşnatib bahor keldi. Hademay, Navröz ham taşrif buyurib, mudrayotgan zamin uyğonadi. Navrözdan Yangi kun boşlanadi. Yangi kundan ota-bobolarimiz rizq-röz, baraka tilab yerga uruğ qadaşgan. Yaxşi niyat bilan köçat ötqazib, boğ yaratişgan. Ularga mehr berib parvariş qilişgan. Ota-bobolarimiz bu işlarni savob uçun, farzandlari, kelgusi avlodni bahramand qiliş uçun ezgu niyat bilan bajarişgan.
Asriy gujumlar, qoramonlar, terak-tollar köçalarga körk bağişlab turadi. Dalalardagi tut qatorlari, olma boğlar közni yaşnatadi. Bunday manzaralarni yurtimizning har göşasida körişimiz mumkin. Ularning soyasidan, mevalaridan bahramand bölgan har bir odam kim ekib, parvariş qilgan bölsa ham baraka topsin, deb bir bor bölsa ham aytişi aniq. Ana şunday elga naf keltiradigan iş, albatta, savobli iş.
Bunday ezgu amallar, savobli işlar hozir ham davom ettirilib, atrof-muhitni obodonlaştirişga eʼtibor qaratiş anʼanaga aylangan.
Bahor kelişi bilan yurtimizda haşarlar boşlanadi. Mahalla, öquv muassasalari, korxona-taşkilotlarda taşabbus körsatilib, haşarlar taşkil etiladi. Ariqlar tozalanib, daraxtlar oqlanadi. Turli xil köçatlar ötqaziladi.
Hozirgi kunda har qanday turdagi manzarali, mevali daraxt, gul köçatlarini topiş juda oson. Köçatçilik bilan şuğullanadigan xöjaliklar ayni paytda dunyoning turli burçagidan köçatlar keltirib, ularni bizning iqlimimizga moslaştirişmoqda.
Hadislarda keltirilişiça, agar musulmon banda biron tup köçat ekadigan bölsa, uning mevasidan inson, hayvon yoki quş yesa, bu uçun öşa bandaga qiyomat kungaça sadaqa savobi yozilar ekan. Demak, Islomda ham tabiatning körkamligiga hissa qöşib, boğ yaratiş qadrlanadi. Men hayotiy tajribam orqali aytişim mumkinki, dehqonçilik, boğdorçilik savobi uluğ iş bölişi bilan birga oilaga qut-baraka olib keladi. Şuning uçun har bahor farzandlarim, nevaralarim bilan yangi köçatlar yetiştirib, ularni boşqalarga ham ulaşamiz. Parvariş qiliş yöllarini söragan odamga köçatlarni ekişdan tortib, to mevaga kirgunça parvarişlaşni erinmasdan örgataman.
Bizning şaroitimizda terak, tol, jiydadan taşqari, mevali daraxtlardan tok, anor, anjir köçatlarini ham bemalol köpaytirib, parvarişlaş mumkin. Terak, tol, jiyda qalamçalari daraxtlarning kesilgan joyidan ösib çiqqan bir yillik novdalardan tayyorlanadi. Qalamça uçun tayyorlangan novdalarni 50-100 donadan boğlab, 40-60 sm çuqurlikdagi handaqlarga kömib qöyiladi. Novdalar ekişdan bir-ikki kun avval kömilgan joydan olinib, 20-25 sm. uzunlikdagi qalamçalar kesiladi.
Tok qalamçasi 50-60, anor va anjir qalamçalari 20-25 sm. uzunlikda, yöğonligi 0,5-1,5 sm. bölgan bir yillik yetilgan novdalardan tayyorlanadi. Qalamçalar tayyorlaşda, albatta, tuproq-iqlim şaroitiga qarab, kasallik va haşarotlarga çidamliligiga alohida eʼtibor beriş kerak.
Köçat va qalamçalar tuproq harorati kötarilganidan keyin ekiladi. Tuproq qazilib, köçat köçirilgandan söng, çuqurça suvga töldiriladi.
Keyin uning atrofi tuproq bilan bostirilib, yana suğorilişi zarur. Ularning ildizini oçiq qoldirmaslik, sovuq urişi va şamollaşiga yöl qöymaslik lozim. Tuproq çökkanidan söng köçat atrofiga yana tuproq tortilib, töldiriladi. Bunday usulda ekilgan köçatlar tez ösib, yaxşi rivojlanadi.
Bizning zaminimiz, tuproğimiz mahsuldor. Unda hamma narsa yetiştiriş mumkin. Buning uçun iştiyoq bölsa, mehnat qilinsa bas. Yuradigan yölimiz, yaşaydigan uyimiz, hovlimiz fayzli bölsa, ruhimiz kötariladi. Göyoki qut-baraka şu yerga yoğilayotgandek tuyuladi. Şuning uçun atrof-muhitni orasta qilib, mevali va manzarali daraxtlar, gul köçatlari ekib, olamni gözallikka burkaylik. Toki, farzandlarimiz bu gözallikdan bahra olib, maʼnan soğlom bölib voyaga yetsin, şunday ezgu va savobli işlarni davom ettirib, boğlar yaratsin.
Tursunboy boğbon PIRMONOV, “Çoyköl” ovuli.
Suratda: çoyköllik boğbon Olimboy Matqurbonov (çapda) tuman Qişloq va
suv xöjaligi bölimi mutaxassisi Renat Haytboyev
bilan mevali daraxtlarga şakl beriş böyiça maslahatlaşmoqda.

▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶