SOLIQ TIZIMI: IMTIYoZLAR TADBIRKORLIKKA KENG YÖL OÇADI
2014-yil 4 dekabrda Özbekiston Respublikasi Prezidentining "Özbekiston Respublikasining 2015-yilgi asosiy makroiqtisodiy körsatkiçlari prognozi va Davlat byudjeti parametrlari töğrisida”gi Qarori qabul qilinib, unda soliq-byudjet siyosatining 2015-yilga möljallangan asosiy yönalişlari belgilab berildi.
Uşbu Qarorda belgilangan soliqlar va boşqa majburiy tölovlar stavkalaridagi asosiy özgarişlar iqtisodiyotda soliq yukini pasaytirişga, soliqlarni ijtimoiy yönaltirişga va soliqqa tortiş mexanizmini soddalaştirişga qaratilgan-ligi bilan ahamiyatlidir.
Qaror bilan yuridik şaxslardan olinadigan foyda soliğining bazaviy stavkasi 2014-yildagi soliq stavkasiga nisbatan 0,5 foizli punktga pasaytirilib, 8 foiz örniga 2015-yil uçun 7,5 foiz qilib belgilandi. Xuddi şu soliq stavkasi 2000-yilda 31 foizni taşkil etgan edi.
Quriliş industriyasini yanada rivojlantiriş va unga keng yöl oçiş maqsadida, quriliş faoliyati bilan şuğullanayotgan mikrofirma va kiçik korxonalar uçun yagona soliq tölovi stavkasi 2015-yil 1-yanvardan boşlab 1 foizli punktga, yaʼni 2014-yildagi 6 foiz örniga 5 foizga kamaytirildi.
Jismoniy şaxslardan olinadigan daromad soliğini hisoblaş 2014-yilda "0” darajali stavka nazarda tutilmay, 3 poğonali soliq stavkalari qöllanilgan bölsa, 2015-yil 1-yanvardan boşlab eng kam iş haqining bir baravarigaça "0”darajali stavkani nazarda tutib, 4 poğonali soliq stavkalarini qöllaş tartibi joriy etildi.
Soliq tölovçilarga imkoniyat yaratiş maqsadida soliq hisob-laş 2015-yil 1-yanvaridan amalda bölgan eng kam iş haqi miqdori, yaʼni 118400 sömdan kelib çiqqan holda amalga oşiriladi va yil davomida eng kam iş haqi miqdori özgargan taqdirda qayta körib çiqilmasligi belgilab qöyildi.
Maişiy xizmatlar bölgan sartaroşlik, manikyur, pedikyur, kosmetologiya va boşqa şunga öxşaş xizmatlar bilan şuğullanuvçi yakka tartibdagi (şu jumladan, oilaviy) tadbirkorlarga qatʼiy belgilangan soliq stavkalari faoliyatining amalga oşiriladigan joyiga qarab 2015-yilning 1 yanvaridan boşlab 2014-yilga nisbatan eng kam iş haqining 0,5 baravari miqdorida pasaytirildi.
Bundan taşqari, qatʼiy belgilangan soliq tölovçilarning barça toifalari uçun qatʼiy belgilangan soliq stavkasi yil boşiga belgilangan eng kam iş haqi miqdoridan kelib çiqib aniqlanadi va yil davomida eng kam iş haqi miqdori özgargan taqdirda ham qayta körib çiqilmasligi belgilandi.
Mikrofirmalar, kiçik korxonalar hamda fermer xöjaliklari uçun yagona ijtimoiy tölov stavkasi mehnatga haq tölaş fondiga nisbatan 2014-yilda amalda bölgan 25 foiz örniga 2015-yil 1-yanvardan 15 foiz miqdorida belgilanişi, ularga soliq yukining sezilarli pasaytirilişini taʼminlaydi.
Bundan taşqari, kasb-hunar kollejlari bitiruvçilari kollejni tamomlagandan keyin ön ikki oy içida yakka tartibdagi tadbirkor sifatida davlat röyxatidan ötgan taqdirda, yakka tartibdagi tadbirkor sifatida davlat röyxatidan ötgan sanadan eʼtiboran qatʼiy belgilangan soliqni tölaşdan olti oy muddatga ozod etilişi belgilandi. Agar yakka tartibdagi tadbirkor sifatida röyxatdan ötilgan paytdan boşlab kollej birtiruvçisi ön ikki oy içida faoliyatini tugatsa, qatʼiy belgilangan soliq faoliyat amalga oşirilgan butun davr uçun tölanişi belgilab qöyildi.
Şubhasiz, 2015-yilning soliq siyosatida belgilangan imtiyozlar tadbirkorlik faoliyatini amalga oşirişga yanada keng yöl oçib beradi.
Rasulbek
ŞERLIYeV, Boş prokuratura huzuridagi Departamentning bölim katta inspektori.
Rustam SOBIROV, Departamentning tuman bölimi suriştiruvçisi.
Maqola Özbekiston Respublikasi Oliy Majlisi huzuridagi
Nodavlat notijorat taşkilotlarini va fuqarolik jamiyatining boşqa institutlarini
qöllab-quvvatlaş jamoat fondi tomonidan moliyalaştirilgan loyiha doirasida tayyorlandi.

▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶