QANGLI OVULI: YaNGILANIŞ VA ÖZGARIŞLAR MASKANI

Qangli ovuli Amudaryo tumanining eng çekka hududlaridan biri bölib, aholisining sodda va samimiyligi, mehnatkaşligi hamda yangilikka intilişi bilan nom qozongan. Turkmaniston Respublikasining Toşhovuz viloyati, Gubadag tumani bilan çegaradoş bölgan uşbu ovul tarkibiga Xonjiğoli, Pişkakli, Vaxum yop va Matar yop aholi punktlari kiradi. Hududda jami 57 ta köça va 628 ta xonadon mavjud bölib, 932 ta oilada jami 3482 nafar aholi istiqomat qiladi. Eʼtiborli jihati şundaki, aholining yarmidan köpi, yaʼni 1753 nafari 30 yoşgaça bölgan yoşlardan iborat.

Millatlar kesimida ovul ahlining asosiy qismini özbeklar taşkil etsa-da, bu yerda qoraqalpoq, turkman, qozoq, qirğiz va tatar millatlariga mansub aholi vakillari ham tinç-totuv, hamjihatlikda yaşab kelmoqda.

Ovul ahlining 551 nafari pensioner, 79 nafari nogironligi bölgan şaxslardir. 58 ta kam taʼminlangan, 8 ta boquvçisini yöqotgan oilalar, 15 nafar yetim bolalar esa doimo davlat va jamiyat ğamxörligida. Ovul hududida 1 ta maktabgaça taʼlim taşkiloti, 2 ta maktab faoliyat yuritib, ularda jami 688 nafar bolalar, ösmirlar hamda yoşlar taʼlim-tarbiya olmoqda.

Ovulda bandlik va tadbirkorlik masalalari ham masʼullarning doimiy diqqat markazida. Korxona va taşkilotlarda 1189 nafar fuqaro mehnat qilmoqda. Tadbirkorlik bilan band aholi soni 329 nafarni taşkil etadi. Ayniqsa, ularning 216 nafari çorvaçilik, parrandaçilik va asalariçilik yönalişida faoliyat olib borayotgani ovul iqtisodiyotida agrar tarmoqlar ustuvor örin tutişini körsatadi.

Mavsumiy işlar bilan band fuqarolar 374 nafarni, özini özi band qilganlar esa 117 nafarni taşkil etadi. Şu bilan birga, 753 nafar işsiz fuqaro borligi kelgusida ovulda yangi iş örinlari yaratiş, kasbga öqitiş va kiçik biznesni qöllab-quvvatlaş böyiça yayanada köproq iş olib boriş zarurligini körsatadi. Fuqarolar yiğini raisi rahbarligida “Mahalla yettiligi” aʼzolari bu borada samarali işlarni amalga oşirmoqdalar.

“Mahalla yettiligi”ning amaliy yordami bilan ovul hududida yangi iş boşlagan dorixona aholiga tibbiy vositalar va dori-darmonlarni öz vaqtida hamda qulay şaroitda taklif qilmoqda. Ilgari dori vositalari uçun uzoq manzillarga borişga majbur bölgan fuqarolar endi hududning özida xizmatdan foydalanmoqda. Eng muhimi, yangi dorixona oçilişi natijasida qöşimça iş örinlari ham yaratildi. Bu esa nafaqat soğliqni saqlaş xizmatlari sifatini oşirişga, balki aholi bandligini taʼminlaşga ham xizmat qilmoqda.

“Jasurbek-Muyassar” MÇJ esa xizmat körsatiş sohasida samarali faoliyat yuritib, aholini sifatli oziq-ovqat mahsulotlari bilan taʼminlaşga munosib hissa qöşib kelmoqda. Ayniqsa, korxona tomonidan tayyorlanayotgan non va non mahsulotlariga talab yuqori. Mahsulotlarning töyimliligi, sifatli undan tayyorlanayotgani va öziga xos taʼmi xaridorlarga manzur bölmoqda. Eng muhimi, bunday korxonalar hudud iqtisodiyoti rivojiga, aholi bandligiga va dasturxonlar tökinligiga xizmat qilayotgani bilan ahamiyatlidir.

Hududda yaşovçi tadbirkor Anvar Muratov tomonidan 2025-yilda ikki qavatli tadbirkorlik obʼektini quriş işlari boşlangan edi. Ayni paytda uşbu inşoot qurib bitkazilib, foydalanişga topşiriliş arafasida. Rejaga köra, mazkur obʼekt joriy yilning may oyida işga tuşiriladi. Yangi obʼektning iş boşlaşi ovul hududida xizmat körsatiş va servis sohasining yanada rivojlanişiga xizmat qiladi. Şuningdek, aholiga turli maişiy xizmatlarni hududning özida körsatiş imkoniyati yaratiladi. Bu esa fuqarolarga qöşimça qulaylik tuğdirib, hududning iqtisodiy faolligini oşirişda muhim ahamiyat kasb etadi.

Qangli ovul fuqarolar yiğini maʼmuriyati va “Mahalla yettiligi” tomonidan kam taʼminlangan hamda ehtiyojmand oilalarni qöllab-quvvatlaş borasida ham tizimli işlar amalga oşirilmoqda. Ayniqsa, kambağalikni qisqartiriş, oilalarning daromad manbaini yaratiş va ularni mehnatga jalb etişga alohida eʼtibor qaratilmoqda. Ovulda yaşovçi Gulnora Rajapova kambağalik reyestrida turgani bois, unga homiylar tomonidan bir sotixlik issiqxona qurib berildi. Bugungi kunda mazkur issiqxona oilaning barqaror daromad manbaiga aylanib, turmuş şaroitini yaxşilaşga xizmat qilmoqda.

Qişloq xöjaligi Qangli ovuli aholisi turmuşida alohida örin tutadi. Aholi ixtiyoridagi umumiy tomorqa maydoni 162 gektarni taşkil etib, 628 ta xonadonning şaxsiy tomorqasi mavjud. Şundan 245 ta xonadonda qöşimça dala tomorqasi bor, 10 ta xonadonda esa issiqxona taşkil etilgan. Ovuldagi 495 ta xonadonda uy hayvonlari boqiladi. Qolaversa, 519 ta oila uy parrandaçiligi bilan şuğullanib, jami 34 ming 210 boş parranda parvariş qilinmoqda. 11 ta oila asalariçilik bilan, 2 ta oila esa baliqçilik bilan şuğullanadi.

Rufat Saparov çorvaçilik böyiça kredit olib, uşbu soha rivojiga hamda oilasining moddiy farovonligiga munosib hissasini qöşmoqda. U kelgusida bankdan kredit olib, foliyatini yanada kengatirişni rejalaştirmoqda.

Qangli ovulida jami 10 ta savdo dökoni, 2 ta töyxona, 4 ta umumiy ovqatlaniş şoxobçasi, bittadan qişloq vraçlik punkti hamda madaniyat uyi mavjud. Aholining yaxşi kunlarida xizmat qiliş maqsadida qanglilik yana bir tadbirkor Şerzod Saparbayev töyxona qurib, yaqin kunlar içida foydalanişga topşiriş arafasida. Eng muhimi, oilaviy korxonada 10 ta yangi iş örni yaratilib, ovul yoşlari iş bilan taʼminlandi.

Aholi turmuş farovonligi va tadbirkorlik rivoji asosan elektr energiyasining uzluksizligiga boğliq. Ayniqsa, “yaşil” energiyaning ahamiyati yil sayin ortib bormoqda. Şu sababli davlatimiz tomonidan quyoş elektr stantsiyalarini quriş işlari har tomonlama rağbatlantirilmoqda. Qangli ovuli tumanning oğir toifadagi hududlaridan biri sanalgani bois, ovulga davlat tomonidan 200 kVt quvvatli quyoş panellari örnatilmoqda. Kelgusida kambağal oilalarning 4 nafar aʼzosi bu yerda doimiy iş bilan taʼminlanadi. Quyoş elektr stantsiyasida işlab çiqarilgan elektr energiyasining sotilişidan tuşgan daromad evaziga ovul hududida boşqa xayrli işlarni moliyalaştiriş imkoniyati ham yaratiladi.

Qangli ovuli tumanning eng çekkasida joylaşgan hudud bölişiga qaramay, bugun bu yerda taraqqiyot va yangilaniş nafasi kezmoqda. Qangliliklar davlat va hukumat tomonidan yaratilayotgan imkoniyatlardan unumli foydalanib, ğoya va taşabbuslarini loyihalarga aylantirmoqda, loyihalarni esa hayotga tatbiq qilmoqda. Ertangi kunga bölgan işonç esa ularni yangi marralar va muvaffaqiyatlarga yetaklamoqda.