Huquqiy islohotlar xalq manfaatlariga xizmat qilmoqda

Prezidentimiz tashabbusi bilan amalga oshirilayotgan huquqiy islohotlar mamlakatimizda aholini qoʻllab-quvvatlash va ijtimoiy adolatni taʼminlashda muhim ahamiyat kasb etmoqda. Bu jarayon Amudaryo tumani Adliya boʻlimi hamda uning tarkibidagi Davlat xizmatlari markazi, Yuridik xizmat koʻrsatish markazi va Fuqarolik holati dalolatnomalarini yozish boʻlimi faoliyati misolida yaqqol namoyon boʻlmoqda. 

Amudaryo tumanida qonun ustuvorligini taʼminlash, aholiga huquqiy yordamni yaqinlashtirish va fuqarolarning huquqiy savodxonligini oshirish borasida tuman Adliya boʻlimi va boʻlimga qarashli markazlar va muassasalar samarali faoliyat yuritmoqda. 

Qonunlar ustuvorligini taʼminlash va inson huquqlarini himoya qilish – jamiyat taraqqiyotining asosiy koʻrsatkichlaridan biridir. Qolaversa, aholining huquqiy savodxonligini oshirish ham bu borada dolzarb ahamiyatga ega. Shu maqsadda oʻtkazilgan uchrashuvlarda aholiga mingdan ortiq huquqiy targʻibot materiallari tarqatilib, qonunchilik asoslari keng targʻib qilinmoqda. Oʻtgan yil davomida tashkil qilingan “Adliya kuni” tadbirlari doirasida 2 ming 746 xonadon qamrab olinib, 841ta oilalarning huquqiy muammolari hal etilishi aholining davlat organlariga ishonchini oshirishda muhim omil boʻldi.

Tuman Adliya boʻlimi va Yuridik xizmat koʻrsatish markazi tomonidan joylarda tashkil etilgan 41ta huquqiy targʻibot tadbiri yoshlarning bilim doirasini kengaytirib, ularning qonuniy huquqlarini himoya qilishga ishonchini kuchaytirdi. Qolaversa, 35 nafr yoshga kasb-hunar oʻrgatilib, 12 nafarining kredit va subsidiyalar olishida amaliy yordam koʻrsatilishi ijtimoiy adolat tamoyilini amalda namoyon etdi.

Ovul va mahallalarda oʻtkazilgan 52ta huquqiy targʻibot tadbirlari ham alohida ahamiyatga ega. Bunda tarqatilgan 61ta metodik qoʻllanmalar orqali aholining huquqiy madaniyatini oshirishga qaratilgan ishlar samarali boʻldi.

Tuman Adliya boʻlimiga 2024-yil davomida jami 445 murojaatlar kelib tushgan boʻlib, ularning 418tasi oʻz yechimini topgan. 192ta murojaat qanoatlantirilib, 226ta murojaat egalariga huquqiy tushuntirishlar berilgan. Sudlarga kiritilgan 69ta arizadan 64tasining qanoatlantirilishi boʻlim faoliyatining samaradorligidan dalolat beradi.

Tuman boʻyicha 12 ta tashkilotda oʻtkazilgan tekshiruvlar natijasida aniqlangan 1 ming 83ta qonunbuzilish holati qonunchilikning barqarorligini taʼminlashda muhim oʻrin tutdi.

Shuningdek, ommaviy axborot vositalarida amalga oshirilgan 505ta chiqish, 195ta targʻibot tadbirlari qonunchilikning ahamiyatini keng jamoatchilikka yetkazishda oʻz natijasini koʻrsatdi. Ushbu tadbirlar nafaqat huquqiy, balki ijtimoiy jihatdan ham katta ahamiyatga ega boʻlib, aholining qonunlarga amal qilishga boʻlgan qiziqishini yanada oshirdi.

Yuridik xizmat koʻrsatish markazi tomonidan oʻtgan yil davomida tuman sudiga 7ta daʼvo arizasi va 13ta talabnoma kiritilib, ularning barchasi qanoatlantirildi. Bu natijalar fuqarolarning qonuniy manfaatlarini himoya qilishdagi ishonchli va samarali yondashuvdan dalolatdir.

Tuman Davlat xizmatlari markazi aholi va tadbirkorlar uchun keng imkoniyatlar yaratib, davlat va jamiyat oʻrtasidagi muloqotni mustahkamlashda muhim vositaga aylanmoqda. 2024-yil davomida markaz tomonidan 78 ming 484ta davlat xizmati koʻrsatilgani buning yorqin dalilidir. Xususan, 56 ming 293ta xizmat markazga bevosita murojaat qilgan fuqarolarga taqdim etilgan boʻlsa, yana 22 ming 191ta xizmat onlayn shaklda koʻrsatilgan. Elektron xizmatlarning kengaytirilishi va sohaga zamonaviy texnologiyalarni joriy etish aholi vaqtini tejash bilan birga xizmat koʻrsatish samaradorligini yanada oshirmoqda.

Markaz tomonidan 2024-yil davomida 3 ming 392ta yangi tadbirkorlik subʼekti va yuridik shaxslar roʻyxatga olingan. Bu nafaqat hududning iqtisodiy rivojlanishiga turtki beradi, balki aholining biznes bilan shugʻullanish imkoniyatlarini kengaytirishga ham xizmat qiladi.

Tuman Davlat xizmatlari markazi oʻz faoliyatini nafaqat markazlashgan tarzda, balki chekka hududlarga yoʻnaltirgan holda amalga oshirgani ham eʼtiborga loyiq. 2024-yilda 3 ming 950ta xizmat olis ovul va mahallalarda koʻrsatildi. Ushbu tashabbus eng chekka hududlardagi aholining davlat xizmatlaridan foydalanish huquqini toʻliq taʼminlashda muhim ahamiyat kasb etmoqda. Jumladan, Xitoy ovulida tashkil etilgan filial orqali 2 ming 160ta xizmat koʻrsatilib, davlat xizmatlari aholiga yanada yaqinlashtirildi. Bu kabi amaliy chora-tadbirlar xizmatlarni odil, teng va ochiq tarzda taqdim etishga zamin yaratmoqda.

Muassasa faqatgina koʻrsatilgan xizmatlar soni bilan emas, balki ularning sifati va qulayligi bilan ham ajralib turadi. Markazning zamonaviy texnologiyalar bilan jihozlanganligi, xodimlarning yuqori malakasi hamda aholi bilan samarali muloqot oʻrnatish tizimi faoliyat samaradorligini oshirishda hal qiluvchi ahamiyat kasb etmoqda. 

Tuman Fuqarolik holati dalolatnomalarini yozish boʻlimi tomonidan 2024-yilda 4 ming 652ta tugʻilish qayd etilgan. Bu raqam nafaqat hududning demografik oʻsishini, balki shuncha chaqaloqlar hayotining ilk huquqiy hujjati bilan taʼminlanganligini ham koʻrsatadi. Shuningdek, 1 ming 606 ta nikoh qayd etilgan boʻlib, ularning 464tasi sayyor tarzda amalga oshirildi.

Hisobot davrida ajrimlar soni 190tani tashkil etsa-da, yarashtirish komissiyalarining faoliyati tufayli koʻplab oilalar saqlab qolindi. Bu holat FHDYo boʻlimining nafaqat huquqiy xizmat koʻrsatish, balki jamiyatning ijtimoiy barqarorligini taʼminlashdagi ahamiyatini ham namoyon etadi. Oilalar farovonligini saqlashga qaratilgan ushbu saʼy-harakatlar davlatning xalq manfaatlariga xizmat qilishdagi masʼuliyatini yanada yuksaltirdi. 

Boʻlim faoliyati doirasida fuqarolarga qariyb 292 million soʻmlik davlat boji, 383 million soʻmlik gerb yigʻimi va 216 million soʻmlik pulli xizmatlar koʻrsatildi. Ushbu koʻrsatkichlar FHDYo boʻlimi xizmatlarining qulayligini tasdiqlash bilan birga, uning iqtisodiy samaradorligini ham yaqqol namoyon etadi. 

Fuqarolik holati dalolatnomalarini yozish boʻlimi tomonidan koʻrsatilgan xizmatlar nafaqat huquqiy, balki iqtisodiy jihatdan ham jamoat manfaatlariga xizmat qilmoqda. Bu holat jamiyatning huquqiy ongini oshirish, fuqarolarni davlat tizimlariga yanada faol jalb qilish va ijtimoiy barqarorlikni taʼminlashga yordam beradi.

Mamlakatimizda amalga oshirilayotgan xalqparvar siyosat adliya tizimidagi islohotlar bilan bevosita bogʻliqdir. Davlatimiz tomonidan olib borilayotgan demokratik jarayonlar, aholi farovonligini oshirishga qaratilgan tashabbuslar ushbu tizimlarning sifatli va samarali ishlashini taʼminlashga yordam bermoqda.

Amudaryo tumanida amalga oshirilayotgan ushbu islohotlar mamlakatimizda adolatli va erkin jamiyatni qurish yoʻlida muhim qadam hisoblanadi.

Shohzod Qurbonboyev