ONA TABIATNI ASRAYLIK!
Qipçoq Davlat örmon xöjaligida "Örmon töğrisida”gi, "Tabiatni muhofaza qiliş töğrisida”gi, Özbekiston Respublikasi "Ekologik nazorat töğrisida”gi Qonunlarining bajarilişini taʼminlaş borasida ijobiy işlar amalga oşirilmoqda. Davlat örmon xöjaliginining davlat örmon fondi maydonlari jami 16469 gektar bölib, şundan örmon bilan qoplangan maydonlari 3124 gektarni, madaniy örmonzorlar 180 gektarni, siyrak örmonzorlar 480,2, yaylovlar 2800, qumliklar 2576, boşqa yerlar esa 6878 gektarni taşkil qiladi. Örmon xöjaligida Nazarxon va Qipçoq örmon tuzilmalari mavjud bölib, örmon fondi yerlari törtta örmon aylanmalariga biriktirilgan. Örmon xöjaligining asosiy vazifalari mavjud örmonlarni saqlaş, qöriqlaş, köpaytiriş, madaniy örmonlar barpo qiliş, niholxonalarda mevali, dorivor va manzarali daraxt köçatlarini yetiştirişdan iborat. Örmon xöjaligimizda "Qipçoq Davlat örmon xöjaligining 2015-2017-yillarga möljallangan rivojlaniş dasturi” asosida rejaviy işlar amalga oşirilmoqda.
Dasturda joriy yilda 65 gektar maydonda madaniy örmonzorlar bunyod etiş, 2,3 gektarga mevali va manzarali daraxtlar uruğidan, 0,7 gektar yerga qalamça ekiş, niholxonalarni taşkil etiş hamda uşbu dastur asosida dorivor ösimliklar turkumiga kiradigan 30 gektar şirinmiya (böyon) plantatsiyasi, 1,4 gektar yerga çilonjiyda köçatlarini ekişga kirişildi. 10 gektar yerga oşqovoq va 5 gektar yerga boşqa qişloq xöjaligi ekinlaridan ekiş, asalariçilik, parrandaçilik va baliqçilik mahsulotlarini yetiştiriş hamda 2015-yilda 100 tonna şirinmiya (böyontomir), 500 kilogramm isiriq kabi dorivor ösimliklar tayyorlaş rejalaştirilmoqda. Yuqorida körsatib ötilgan rejalarni amalga oşiriş, yerlarni ekişga tayyorlaş, texnika taʼminoti, yoqilği-moylaş manbalari zahirasini yaratiş, tayyorlanadigan dorivor va ozuqabop ösimliklar xom-aşyosini sotiş böyiça "Özfarmsanoat” DAK korxonalari bilan kontraktatsiya şartnomalarini tuziş işlari olib borildi.
Joriy yilning 1-aprel holatiga örmon xöjaligining qum hududiga 38 gektar yerga saksovul köçatlari, niholxonalarga esa 14 turdagi mevali va manzarali daraxt uruğlari ekildi. "Tabiatni muhofaza qiliş töğrisida”gi, "Örmon töğrisida”gi va "Ekologik nazorat töğrisida”gi Özbekiston Respublikasi Qonunlari ijrosini taʼminlaş maqsadida öquv muassasalari va aholi örtasida keng tuşuntiriş-tarğibot işlari olib borilganligi bois, tumanimizda yil sayin yaşil daraxtzorlar maydoni kengayib bormoqda.
Örmonzorlarga köp miqdorda ziyon yetkazadigan holat - bu örmon yonğini bölib, ösimlik va hayvonot dunyosi jiddiy zararlanadi. Örmonlarda örmon yonğinining oldini oliş va unga qarşi kuraşni kuçaytiriş maqsadida har yilning mart oyidan boşlab örmon yonğini xavfsizligi mavsumi boşlanadi. Tuman hokimining "Qipçoq örmon xöjaligiga qaraşli örmonzorlarda yonğinning oldini oliş va unga qarşi kuraşni kuçaytiriş töğrisida”gi qarori asosida korxona-taşkilotlar, dehqon-fermer xöjaliklari, ovul, mahalla fuqarolar yiğinlari rahbarlariga, şu hududda yaşovçi aholiga mavjud örmon daraxtlarini, ösimlik va hayvonot dunyosini muhofaza qiliş, yonğinga qarşi çora-tadbirlar köriş, tumanda ekologik muhitni yaxşilaş böyiça körsatmalar berildi.
Örmon fondi yerlari bilan çegaradoş hududlarda dala atroflarini, ariq va zovurlarni tozalaş paytida yonğinning oldini oliş maqsadida qamişzorlarga öt qöymaslik, aholi örtasida tarğibot-taşviqot işlarini olib boriş hamda huquqni muhofaza qiluvçi organlar xodimlariga örmon daraxtlarini özboşimçalik bilan noqonuniy çopib, öğirlaş holatlari, brokonerlar va örmon qonunbuzarlariga nisbatan tegişli çoralar köriş topşirildi.
Ötgan yili örmon qöriqçilari tomonidan 6 ta özboşimçalik bilan daraxt kesiş holatlari aniqlanib, 4145,6 ming sömlik ösimlik dunyosiga keltirilgan zarar aybdorlardan undirildi.
2014-yil davomida 58 gektar yerdagi örmonzorlar tabiiy tiklanişiga erişildi, örmon zararkunandalariga qarşi kuraş işlari 168 gektar maydonda olib borildi.
Xulosa örnida aytiş kerakki, örmon - milliy boyligimiz. Uni asraş esa burçimizdir.
R.DOSMANOV,
Qipçoq davlat örmon xöjaligi direktori v.v.b.

▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶