ЎЗБОШИМЧАЛИК БИЛАН ЭГАЛЛАБ ОЛИНГАН ЕР УЧАСТКАЛАРИ ҲАМДА УЛАРГА ҚУРИЛГАН БИНОЛАР ВА ИНШООТЛАР ХАТЛОВДАН ЎТКАЗИЛМОҚДА
Аҳоли томонидан ўзбошимчалик билан эгаллаб олинган ер участкаларига ҳамда уларга қурилган уй-жойлар ва бошқа турдаги кўчмас мулк объектлари, бино ва иншоотларга бўлган ҳуқуқларини эътироф этиш, уларнинг ортиқча оворагарчилик ва ташвишларсиз ўз мулкларига эгалик қилишларини таъминлаш мақсадида мамлакатимизнинг барча ҳудудларида, шу жумладан Амударё туманида ҳам хатлов йўли билан техник инвентаризация ишлари олиб борилмоқда.
Олий Мажлис Қонунчилик палатаси томонидан 2024 йил 9 апрелда қабул қилинган, Сенат томонидан 21 июнда маъқулланган ҳамда жорий йил 5 августда Президент томонидан имзоланган “Ўзбошимчалик билан эгаллаб олинган ер участкаларига ҳамда уларга қурилган бинолар ва иншоотларга бўлган ҳуқуқларни эътироф этиш тўғрисида”ги Ўзбекистон Республикаси Қонуни ижросини таъминлаш мақсадида режавий жадвал ишлаб чиқилган бўлиб, Амударё тумани ҳудудида жами 45 минг 617та кўчмас мулк объектларини хатловдан ўтказиш режалаштирилган. Хатлов натижаларига кўра ушбу қонуннинг таъсир доирасига тушувчи, ҳужжати бўлмаган ер участкалари ва уларга қурилган иморатларга нисбатан жисмоний ва юридик шахсларнинг эгалик ҳуқуқларини 2028 йилнинг 1 январь санасигача эътироф этиш кўзда тутилган.
Жорий йилнинг 8 ноябрь санасидан бошлаб Манғит шаҳрининг Гулзор маҳалласи ҳудудида ҳам хатлов ишлари амалга оширилмоқда. Маҳалла ҳудудида хатлов йўли билан техник инвентаризациядан ўтказилиши белгиланган 721та кўчмас мулк объектларидан ҳозирги кунгача 607таси тўлиқ хатловдан ўтказилди.
Жараённи ишончли ва шаффоф тарзда амалга ошириш мақсадида Давлат кадастрлари палатаси Қорақалпоғистон Республикаси Амударё тумани филиали томонидан 18 нафар юқори малакали кадастр хизмати муҳандислари жалб қилинган. Белгиланган режавий жадвалга кўра, фуқаролар ва юридик шахслар томонидан ўзбошимчалик билан эгаллаб олинган ер участкалари ҳамда уларда бунёд этилган турли кўринишдаги бино ва иншоотлар ҳужжатлари ўрганилиб, техник инвентаризациядан ўтказилаётгани, қолаверса, ҳужжати бўлмаган ер участкалари ва уларга қурилган биноларга нисбатан мулк ҳуқуқи эътироф этилиши кутилаётганидан маҳалла аҳли мамнун.
Қонун асосан Ўзбекистон Республикаси фуқаролари ва Республика ҳудудида доимий яшаб турган фуқаролиги бўлмаган шахслар томонидан 2018 йил 1 майга қадар якка тартибда уй-жой қуриш орқали ўзбошимчалик билан эгаллаб олинган ер участкасига ҳамда унда қурилган бинолар ва иншоотларга нисбатан ҳуқуқларни эътироф этиш асослари ва тартибини белгилайди. Қонун бундан ташқари яна 7та ҳолатга нисбатан ҳам татбиқ қилинади.
Шуни алоҳида қайд этиш жоизки, хатлов жараёнида соҳа мутахассислари ердан мақсадли фойдаланиш бўйича мамлакатимизда амалда бўлган қонунчилик ҳужжатларининг мазмун-моҳияти ва давлат кадастрлари палатасининг вазифалари бўйича аҳолига кенг тушунча ва маълумотлар ҳам тақдим этишмоқда. Хусусан, ердан мақсадли фойдаланиш устидан давлат назорати Кадастр агентлиги томонидан амалга оширилиши, бунда ер участкаларидан мақсадсиз фойдаланиш ҳолатлари аниқланганда, Ер Кодексининг 36-моддасига мувофиқ ушбу ер участкаларига бўлган ҳуқуқни бекор қилиш бўйича Кадастр агентлиги органлари томонидан судга мурожаат қилиниши, мақсадсиз фойдаланилаётган ерлар суд тартибида олиб қўйилиши, ўзбошимчалик билан ерни эгаллаб олиш – тегишли тартибда жарима ёки маълум муддатга озодликни чеклашдек жавобгарликка сабаб бўлиши тўғрисида тарғибот ва тушунтириш ишлари олиб борилмоқда. Бундан кўзланган мақсад – аҳолининг кўчмас мулк бунёд этишда ўз ҳуқуқ ва мажбуриятларини билишларини таъминлаш ва бу борадаги ҳуқуқий маданиятини оширишдир.
Робия Йўлдошева.

▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶